# Kâria Sûresi, 5. Âyet (101:5)

> وَتَكُونُ ٱلْجِبَالُ كَٱلْعِهْنِ ٱلْمَنفُوشِ

*Ve tekûnu-lcibâlu kel'ihni-lmenfûş(i)*

**Meal (Diyanet):** Dağlar da atılmış renkli yünler gibi olacaktır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/101/5

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kâria Suresi'nin bu ayeti, kıyamet gününün dehşetini dağların dönüşümü üzerinden tasvir etmektedir. Ayet, dağların sağlam ve heybetli yapısından, atılmış, didilmiş yün gibi hafif ve dağılabilir bir hale gelmesini dilbilimsel olarak ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْجِبَالُ","root":"ج ب ل","rootLatin":"c-b-l","meaning":"Ayette, kıyamet gününde dönüşüme uğrayacak olan, yeryüzünün sabit ve heybetli unsurları olan dağları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cebel (جبل) kelimesi, yeryüzünde yükselen büyük ve sağlam kütleleri ifade eder. Kur'an'da genellikle Allah'ın kudretinin ve yaratılışının azametini gösteren bir delil olarak zikredilir. Bu ayette ise kıyamet alameti olarak, o günkü büyük değişimin bir parçası olarak zikredilmiştir, yani sabitliğinin ortadan kalkması anlamındadır."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Cebel (جبل), yeryüzünün direkleri ve sabitleri olarak bilinir. Ancak kıyamet gününde bu sabitlikleri ortadan kalkacak, yerlerinden sökülüp atılacaklardır. Ayetteki kullanımı, dağların o günkü halinin, bilinen sağlamlıklarının aksine, hafif ve dağılabilir bir maddeye dönüşeceğini vurgular."}]},{"word":"كَٱلْعِهْنِ","root":"ع ه ن","rootLatin":"a-h-n","meaning":"Dağların kıyamet günündeki halini tasvir etmek için kullanılan, renkli ve işlenmiş yün anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"El-Ihn (العهن), çeşitli renklerde boyanmış yündür. Ayetteki benzetme, dağların kıyamet gününde parçalanıp dağılmasını, renkli yünlerin havada savrulması gibi bir manzara ile tasvir eder. Bu, dağların o günkü durumunun ne kadar hafif ve dağılabilir olacağını gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"El-Ihn (العهن), yün demektir. Buradaki 'ke' (ك) edatı teşbih içindir; yani dağlar, yün gibi olacaklardır. Bu benzetme, dağların o günkü halinin, bilinen katılık ve sağlamlıklarının aksine, hafif ve kolayca dağılabilir bir maddeye dönüşeceğini anlatır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"El-Ihn (العهن), boyanmış yün demektir. Ayetteki kullanımında, dağların kıyamet gününde parçalanıp dağılmasını, renkli yünlerin havada savrulması gibi bir manzara ile tasvir eder. Bu, dağların o günkü durumunun ne kadar hafif ve dağılabilir olacağını gösterir."}]},{"word":"ٱلْمَنفُوشِ","root":"ن ف ش","rootLatin":"n-f-ş","meaning":"Yünün didilmiş, atılmış, kabartılmış ve dağılmış halini ifade eder; dağların kıyamet günündeki parçalanmış ve hafiflemiş durumunu betimler.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"En-Nefş (النفش), yünü didmek, kabartmak ve dağıtmak anlamına gelir. El-Menfûş (المنفوش) ise didilmiş, kabartılmış yün demektir. Ayetteki 'el-ıhni' (yün) kelimesinin sıfatı olarak gelerek, dağların kıyamet gününde yün gibi parçalanıp dağılacağını, hafifleyeceğini ve havada savrulacağını vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Nefş (نفش) fiili, yünü veya pamuğu diderek kabartmak ve hacmini artırmak manasına gelir. El-Menfûş (المنفوش) ise bu işleme tabi tutulmuş, didilmiş ve dağılmış haldeki yünü ifade eder. Bu ayette dağların, kıyamet gününde katı ve sağlam yapılarından sıyrılarak, didilmiş yün gibi hafif ve dağılabilir bir hale geleceğini anlatır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nefş (نفش), bir şeyi yaymak, dağıtmak ve kabartmaktır. Özellikle yün için kullanıldığında, yünün liflerinin birbirinden ayrılması ve hacminin artırılması anlamına gelir. Ayetteki 'el-menfûş' ifadesi, dağların kıyamet gününde o kadar parçalanıp dağılacağını ve hafifleyeceğini, sanki didilmiş yün gibi havada savrulacağını mecazi olarak anlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","tabiat-ayetleri"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"تَكُونُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"olacak"},{"position":2,"surface":"ٱلْجِبَالُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ب-ل","rootLatin":"j-b-l","lemma":"جَبَل","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"كَانَ fiilinin ismi olduğu için merfû","gloss":"dağlar"},{"position":3,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"gibi"},{"position":3,"surface":"ٱلْعِهْنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ه-ن","rootLatin":"'-h-n","lemma":"عِهْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yün"},{"position":4,"surface":"ٱلْمَنفُوشِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ن-ف-ش","rootLatin":"n-f-sh","lemma":"مَنفُوش","form":"Mef'ûl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin (ٱلْعِهْنِ) sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"atılmış, didilmiş"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/4-5*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/5*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/4-5*
- **Kıyâmet Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/4-5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/4-5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/5*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *101/5*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/5*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *101/5*