# Kevser Sûresi, 3. Âyet (108:3)

> إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ ٱلْأَبْتَرُ

*İnne şâni-eke huve-l-ebter(u)*

**Meal (Diyanet):** Doğrusu sana buğzeden, soyu kesik olanın ta kendisidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/108/3

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kevser Suresi'nin bu ayeti, Peygamber'e (s.a.v.) düşmanlık edenlerin akıbetini bildirmekte ve 'ebter' kavramı üzerinden onların soyunun kesileceğini, hayırlarının kalmayacağını vurgulamaktadır. Ayet, şani' kelimesiyle düşmanlığın kaynağını, ebter kelimesiyle de bu düşmanlığın sonucunu dilbilimsel bir kesinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"شَانِئَكَ","root":"ش ن أ","rootLatin":"ş-n-e","meaning":"Sana kin besleyen, düşmanlık eden kimse.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şen' (شنأ) kelimesi, birine karşı duyulan kin ve nefret anlamındadır. Şâni' ise bu nefreti besleyen kişidir. Ayetteki 'şâni'eke' ifadesi, Hz. Peygamber'e karşı kin ve düşmanlık besleyen kişiyi özel olarak işaret eder ve bu düşmanlığın temelinde yatan nefreti vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Şâni' kelimesi, 'buğzeden, düşmanlık eden' anlamında kullanılır. Ayetteki kullanımı, Hz. Peygamber'e karşı düşmanca tavır sergileyen ve ona buğzeden kişiyi ifade eder. Bu, sadece bir hoşnutsuzluk değil, aktif bir düşmanlık halidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutsu, 'şen' kökünden türeyen kelimelerin Kur'an'da genellikle 'nefret, düşmanlık' anlamında kullanıldığını belirtir. 'Şâni' kelimesi, bu nefreti somutlaştıran ve onu eyleme döken kişiyi ifade eder. Ayette, bu düşmanlığın hedefi Hz. Peygamber'dir ve bu düşmanlığın akıbeti 'el-ebter' olarak açıklanır."}]},{"word":"ٱلْأَبْتَرُ","root":"ب ت ر","rootLatin":"b-t-r","meaning":"Soyu kesik, hayırsız, arkası gelmeyen, nesli tükenmiş kimse.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ebter (أبتر), kuyruğu kesik hayvan anlamına gelir. Mecazi olarak ise, soyu kesilmiş, nesli tükenmiş veya hayrı kesilmiş kişi için kullanılır. Ayetteki 'el-ebter' ifadesi, Hz. Peygamber'e düşmanlık edenlerin soyunun kesileceği, hayırlarının ve anılarının devam etmeyeceği anlamını taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Betr (بتر), bir şeyi kökünden kesmek demektir. Ebter ise, kuyruğu kesik olan veya hayrı kesilmiş, nesli tükenmiş kişidir. Ayette, Hz. Peygamber'e düşmanlık edenlerin 'ebter' olması, onların dünyada ve ahirette hayırlarının kesileceği, soylarının devam etmeyeceği ve anılarının silineceği anlamına gelir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Ebter, 'kuyruğu kesik' anlamından türeyerek, 'nesli kesik, hayrı kesik, arkası gelmeyen' manalarına gelir. Ayetteki kullanımı, Hz. Peygamber'e düşmanlık edenlerin, kendilerinden sonra anılacak bir hayırlarının kalmayacağını, soylarının devam etmeyeceğini ve dolayısıyla unutulup gideceklerini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ebter' kelimesinin Kur'an'daki kullanımının, sadece biyolojik soyun kesilmesi değil, aynı zamanda kişinin hayırlarının, eserlerinin ve anılarının da kesilmesi anlamını içerdiğini belirtir. Kevser Suresi'nde bu kelime, Hz. Peygamber'e düşmanlık edenlerin, hem dünyevi hem de uhrevi anlamda bir yok oluşa mahkum olduklarını vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","musrikler","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Şüphesiz"},{"position":2,"surface":"شَانِئَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ش-ن-أ","rootLatin":"sh-n-hamza","lemma":"شَانِئ","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"kin besleyen"},{"position":2,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"senin"},{"position":3,"surface":"هُوَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî, ancak burada İnne'nin haberi için fasl zamiri görevi görüyor","gloss":"o"},{"position":4,"surface":"ٱلْأَبْتَرُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ب-ت-ر","rootLatin":"b-t-r","lemma":"أَبْتَر","form":"Ef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"soyu kesik olan"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Hac Sûresi** · *108/1-3*
- **Dur Rabbın Namazda (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Altı Peygamber — Hz. Muhammed (s.a.v.)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Duhân Sûresi** · *108/3*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Nefs Âyetleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/1-3*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/1-3*
- **Mübârek Geceler** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*
- **Namaz Sûreleri (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *108/3*