# Kâfirûn Sûresi, 5. Âyet (109:5)

> وَلَآ أَنتُمْ عَـٰبِدُونَ مَآ أَعْبُدُ

*Velâ entum ‘âbidûne mâ a'bud(u)*

**Meal (Diyanet):** "Siz de benim kulluk ettiğime kulluk edecek değilsiniz."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/109/5

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kâfirûn Suresi'nin bu ayeti, inanç farklılıklarının kesinliğini ve ibadet şekillerindeki ayrılığı vurgular. Temel olarak 'ibadet' kavramı üzerinden, muhatapların Allah'a olan kulluktan uzaklığını ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"أَنتُمْ","root":"أَنْتَ","rootLatin":"e-n-t","meaning":"İkinci çoğul şahıs zamiri olup, ayette 'sizler' anlamında muhatapları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ente' ve çoğulu olan 'entüm' zamirlerinin, hitap edilen kişiyi veya kişileri belirtmek için kullanıldığını ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, Kâfirûn Suresi'nin muhatap aldığı müşrik topluluğa doğrudan bir hitaptır ve onların ibadet anlayışını ayırıcı bir şekilde vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"El-Kefevî, zamirlerin kelamda tekrarı önlediğini ve belirli bir varlığa işaret ettiğini belirtir. 'Entüm' burada, 'Benim taptığıma sizler tapmıyorsunuz' ifadesinde, inanç ayrılığının öznesi olan müşrikleri net bir şekilde işaret eder."}]},{"word":"عَـٰبِدُونَ","root":"عَبَدَ","rootLatin":"a-b-d","meaning":"İbadet edenler, kulluk edenler anlamına gelir ve ayette 'tapmıyorsunuz' şeklinde olumsuzlukla kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'abd' kökünden türeyen 'âbid' kelimesinin, Allah'a boyun eğen, O'na kulluk eden kişi anlamına geldiğini belirtir. Bu ayette 'âbidûn' kelimesi, müşriklerin Allah'a değil, kendi ilahlarına ibadet etmeleri bağlamında, 'Benim ibadet ettiğime ibadet edenler değilsiniz' anlamını taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ubûdiyyet'i (kulluk) tam bir boyun eğme ve tevazu olarak tanımlar. 'Âbidûn' kelimesi, bu ayette, müşriklerin Allah'a karşı bu tür bir boyun eğme ve ibadet içinde olmadıklarını, dolayısıyla inanç ve ibadetlerinin farklı olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'abd' ve 'ibadet' kavramlarının Kur'an'daki merkeziyetini inceler. Ona göre 'ibadet', Allah'a tam bir teslimiyet ve itaatle yönelmek demektir. Bu ayetteki 'âbidûn' kelimesi, müşriklerin bu teslimiyetten yoksun olduklarını ve dolayısıyla gerçek anlamda Allah'a ibadet etmediklerini ifade eder."}]},{"word":"أَعْبُدُ","root":"عَبَدَ","rootLatin":"a-b-d","meaning":"Benim ibadet ettiğim, taptığım anlamına gelir ve Hz. Peygamber'in sadece Allah'a olan kulluğunu ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'a'budu' fiilinin, 'Benim ibadet ettiğim' anlamında, Hz. Peygamber'in Allah'a olan özel ve halis kulluğunu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, müşriklerin ibadet ettikleri varlıklardan tamamen farklı bir ilaha ibadet edildiğini vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'abd' kökünün, itaat ve boyun eğme anlamlarını taşıdığını açıklar. 'A'budu' fiili, Hz. Peygamber'in Allah'a olan tam itaatini ve kulluğunu gösterir ve bu kulluğun müşriklerin ibadetinden niteliksel olarak farklı olduğunu belirtir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ibadet' kavramının Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu, ancak temelinde Allah'a yönelme ve O'nun emirlerine uyma olduğunu belirtir. 'A'budu' fiili, Hz. Peygamber'in bu saf ve tevhidî ibadetini ifade eder ve müşriklerin şirk içeren ibadetlerinden ayrıştırır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kufur-sirk","tevhid","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"لَآ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil"},{"position":2,"surface":"أَنتُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"sizler"},{"position":3,"surface":"عَـٰبِدُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَابِد","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"tapanlar"},{"position":4,"surface":"مَآ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"İsm-i fâilin mef'ûlü olduğu için mansûb","gloss":"şeye"},{"position":5,"surface":"أَعْبُدُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَبَدَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edici edat olmadığı için merfû","gloss":"tapıyorum"}]
