# Hûd Sûresi, 15. Âyet (11:15)

> مَن كَانَ يُرِيدُ ٱلْحَيَوٰةَ ٱلدُّنْيَا وَزِينَتَهَا نُوَفِّ إِلَيْهِمْ أَعْمَـٰلَهُمْ فِيهَا وَهُمْ فِيهَا لَا يُبْخَسُونَ

*Men kâne yurîdu-lhayâte-ddunyâ vezînetehâ nuveffi ileyhim a'mâlehum fîhâ vehum fîhâ lâ yubḣasûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Kim yalnız dünya hayatını ve onun zinetini isterse, biz onlara yaptıklarının karşılığını orada tastamam öderiz. Orada onlar bir eksikliğe uğratılmazlar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/11/15

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, dünya hayatının geçici arzularına odaklananların amellerinin karşılığını eksiksiz alacaklarını, ancak ahirette bir payları olmayacağını vurgulamaktadır. Anahtar kavramlar, dünya hayatının cazibesi ve amellerin karşılığının tam olarak verilmesi üzerine yoğunlaşmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"يُرِيدُ","root":"رود","rootLatin":"r-w-d","meaning":"Bir şeyi istemek, arzu etmek, talep etmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'irâde' kelimesini, nefsin bir şeye yönelmesi ve onu elde etme çabası olarak tanımlar. Ayetteki 'yurîdu' ifadesi, dünya hayatının geçici zevklerine yönelik güçlü bir arzu ve yönelimi ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'irâde'yi, bir şeyi yapmaya veya elde etmeye yönelik kesin bir azim ve kasıt olarak açıklar. Ayetteki kullanımı, dünya hayatının güzelliklerini elde etme konusunda kararlı bir niyeti ve yönelimi belirtir."}]},{"word":"ٱلْحَيَوٰةَ","root":"حيو","rootLatin":"h-y-w","meaning":"Canlılık, yaşam ve varoluş anlamlarına gelir; ayette dünya hayatını ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hayat' kelimesini, ruhun bedende bulunmasıyla oluşan canlılık hali olarak açıklar. Ayetteki 'el-hayâte' ifadesi, geçici olan dünya yaşamını ve onunla ilişkili tüm unsurları kapsar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'hayat' kavramının genellikle 'dünya hayatı' (el-hayâtü'd-dünyâ) ve 'ahiret hayatı' (el-hayâtü'l-âhire) şeklinde iki zıt kutupta ele alındığını belirtir. Bu ayetteki 'el-hayâte' açıkça dünya hayatına işaret eder ve ahiret hayatının aksine geçici ve aldatıcı yönüne vurgu yapar."}]},{"word":"زِينَتَهَا","root":"زين","rootLatin":"z-y-n","meaning":"Süs, güzellik, çekicilik ve cazibe anlamlarına gelir; ayette dünya hayatının aldatıcı çekiciliklerini ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'zînet' kelimesini, bir şeyi güzel gösteren, süsleyen ve cazip kılan her şey olarak açıklar. Ayetteki 'zînetehâ' ifadesi, dünya hayatının mal, evlat, makam gibi insanı kendine çeken geçici güzelliklerini mecazi olarak anlatır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'zînet'i, bir şeyin dış görünüşünü güzelleştiren ve onu başkaları için çekici kılan unsur olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, dünya hayatının insanları aldatan ve ahiretten uzaklaştıran süslerini ifade eder."}]},{"word":"نُوَفِّ","root":"وفي","rootLatin":"w-f-y","meaning":"Bir şeyi tam olarak vermek, eksiksiz ödemek, yerine getirmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tevfiye' fiilini, bir şeyi tam ve eksiksiz olarak vermek, borcu ödemek veya vaadi yerine getirmek olarak açıklar. Ayetteki 'nuveffi' ifadesi, Allah'ın dünya hayatında yapılan amellerin karşılığını hiçbir eksiklik olmaksızın tam olarak vereceğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'vefâ' kökünden türeyen 'tevfiye'nin, bir sözleşmeye veya anlaşmaya sadık kalarak yükümlülükleri eksiksiz yerine getirme anlamını taşıdığını belirtir. Bu ayette, Allah'ın, dünya hayatını tercih edenlerin amellerinin karşılığını tam olarak ödeyeceği ilahi vaadini ifade eder."}]},{"word":"أَعْمَـٰلَهُمْ","root":"عمل","rootLatin":"a-m-l","meaning":"Yapılan işler, eylemler, fiiller ve çabalar anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'amel' kelimesini, insanın iradesiyle yaptığı her türlü iş ve eylem olarak tanımlar. Ayetteki 'a'mâlehum' ifadesi, dünya hayatında insanların gerçekleştirdiği tüm fiilleri, çabaları ve kazançları kapsar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn, 'amel'in, kasıtlı olarak yapılan her türlü fiil olduğunu ve genellikle iyi veya kötü bir karşılığı olacağını belirtir. Bu ayette, dünya hayatını gaye edinenlerin yaptıkları işlerin karşılığının verileceği bağlamında kullanılmıştır."}]},{"word":"يُبْخَسُونَ","root":"بخس","rootLatin":"b-h-s","meaning":"Haksızlığa uğramak, eksiltilmek, hakları gasp edilmek anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'bahs' kelimesini, bir şeyin değerini düşürmek, eksiltmek veya haksız yere azaltmak olarak açıklar. Ayetteki 'yubhasûne' ifadesi, dünya hayatında yaptıkları amellerin karşılığının hiçbir şekilde eksiltilmeyeceğini, tam olarak verileceğini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'bahs'i, bir şeyin değerini veya miktarını kasten azaltmak, haksızlık etmek olarak tanımlar. Ayetteki 'lâ yubhasûne' ifadesi, Allah'ın adaletinin bir göstergesi olarak, dünya ehlinin amellerinin karşılığının eksiksiz ve tam olarak verileceğini, hiçbir haksızlığa uğramayacaklarını ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["dunya-ahiret-dengesi","mal-mulk","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"مَن","pos":"harf","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i şart olduğu için mebnî","gloss":"kim"},{"position":2,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"oldu"},{"position":3,"surface":"يُرِيدُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-و-د","rootLatin":"r-w-d","lemma":"أَرَادَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"ister"},{"position":4,"surface":"ٱلْحَيَوٰةَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ي-ي","rootLatin":"ḥ-y-y","lemma":"حَيَاة","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"hayatı"},{"position":5,"surface":"ٱلدُّنْيَا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"د-ن-و","rootLatin":"d-n-w","lemma":"دُنْيَا","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"dünya"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"زِينَتَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ز-ي-ن","rootLatin":"z-y-n","lemma":"زِينَة","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb isme atfedildiği için mansûb","gloss":"süsü"},{"position":6,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":7,"surface":"نُوَفِّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ف-ي","rootLatin":"w-f-y","lemma":"وَفَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şartın cevabı olduğu için meczûm","gloss":"tastamam veririz"},{"position":8,"surface":"إِلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"onlara"},{"position":8,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onlara"},{"position":9,"surface":"أَعْمَـٰلَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-م-ل","rootLatin":"ʿ-m-l","lemma":"عَمَل","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"amellerini"},{"position":9,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onların"},{"position":10,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":10,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onda"},{"position":11,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"onlar"},{"position":12,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":12,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"onda"},{"position":13,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":14,"surface":"يُبْخَسُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ب-خ-س","rootLatin":"b-ḫ-s","lemma":"بَخَسَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"eksiltilmezler"}]