# Hûd Sûresi, 58. Âyet (11:58)

> وَلَمَّا جَآءَ أَمْرُنَا نَجَّيْنَا هُودًا وَٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ مَعَهُۥ بِرَحْمَةٍ مِّنَّا وَنَجَّيْنَـٰهُم مِّنْ عَذَابٍ غَلِيظٍ

*Velemmâ câe emrunâ necceynâ hûden velleżîne âmenû me'ahu birahmetin minnâ venecceynâhum min ‘ażâbin ġalîz(in)*

**Meal (Diyanet):** Helak emrimiz gelince, Hud'u ve beraberindeki iman etmiş olanları, tarafımızdan bir rahmetle kurtardık. Onları ağır bir azaptan kurtardık.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/11/58

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Hûd Suresi 58. ayet, Allah'ın emri geldiğinde Hz. Hûd ve ona iman edenlerin ilahi rahmetle kurtarılışını ve çetin bir azaptan korunmalarını anlatmaktadır. Ayet, ilahi müdahale, kurtuluş ve azap kavramları etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"أَمْرُنَا","root":"أ م ر","rootLatin":"e-m-r","meaning":"Allah'ın buyruğu, hükmü veya takdiri anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Emir (أمر), hem sözlü buyruk hem de fiili iş, hal ve şan anlamına gelir. Ayetteki 'emruna' ifadesi, Allah'ın azap etme veya kurtarma yönündeki kesin ve kaçınılmaz hükmünü, takdirini ifade eder. Bu, sadece bir söz değil, aynı zamanda gerçekleşen bir fiildir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Buradaki 'emruna' (أمرنا), Allah'ın azap veya helak etme hükmünün gelmesi demektir. Bu, mecazi olarak bir olayın vuku bulması, gerçekleşmesi anlamında kullanılmıştır. Hûd kavmine yönelik helak emrinin, Hûd ve müminler için kurtuluş emriyle eş zamanlı olarak tecelli ettiğini gösterir."}]},{"word":"نَجَّيْنَا","root":"ن ج و","rootLatin":"n-c-v","meaning":"Kurtarmak, felaketten veya tehlikeden uzaklaştırmak demektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Necât (نجاة), bir şeyden kurtulmak, selamet bulmaktır. 'Necceynâ' (نجّينا) fiili, Allah'ın birini tehlikeden veya azaptan kurtarması, onu güvenli bir yere çıkarması anlamındadır. Ayette, Hûd ve müminlerin, kavimlerine gelen azaptan ilahi bir müdahale ile korunup kurtarıldığını ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Necceynâ (نجّينا), 'halas ettik, kurtardık' demektir. Bu fiil, Allah'ın kudretiyle, Hûd ve ona iman edenleri, kavimlerini helak eden azaptan ayırıp emniyete almasını vurgular. Bu, ilahi bir lütuf ve korumadır."}]},{"word":"بِرَحْمَةٍ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın lütfu, merhameti ve ihsanı sayesinde demektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rahmet (رحمة), Allah'tan geldiğinde ihsan ve nimet, kullardan geldiğinde ise şefkat ve acıma anlamındadır. Ayetteki 'birahmetin minnâ' (بِرَحْمَةٍ مِّنَّا) ifadesi, Hûd ve müminlerin kurtuluşunun, tamamen Allah'ın lütfu, merhameti ve onlara yönelik özel ihsanı sayesinde gerçekleştiğini belirtir. Bu, onların kendi güçleriyle değil, ilahi bir bağışla kurtulduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Rahmet (rahmah), Kur'an'da Allah'ın temel sıfatlarından biridir ve O'nun yaratıklarına karşı gösterdiği şefkat, merhamet ve lütfu ifade eder. Bu ayette, rahmet, Allah'ın müminleri azaptan koruma ve onlara kurtuluş bahşetme eyleminin ardındaki ilahi motivasyonu ve kaynağı olarak sunulur."}]},{"word":"عَذَابٍ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Cezalandırma, işkence veya şiddetli bir sıkıntı demektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Azap (عذاب), bir şeyi engellemek, alıkoymak anlamındaki 'azb' kökünden gelir. İnsanı arzu ettiği şeylerden alıkoyan, ona acı veren her türlü cezaya azap denir. Ayetteki 'azâbin galîz' (عَذَابٍ غَلِيظٍ) ifadesi, Hûd kavmine isyanları sebebiyle gelen şiddetli ve çetin cezayı, helakı ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Azap (عذاب), şiddetli ceza ve işkence anlamına gelir. Buradaki 'azâbin galîz' (çetin azap), Hûd kavmini helak eden ve müminlerin kurtarıldığı o büyük ve ağır felaketi, ilahi cezayı tasvir eder."}]},{"word":"غَلِيظٍ","root":"غ ل ظ","rootLatin":"ğ-l-z","meaning":"Şiddetli, çetin, ağır ve katı demektir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Galîz (غليظ), kalın, kaba, sert ve şiddetli anlamlarına gelir. Bir şeyin yoğunluğunu ve ağırlığını ifade eder. 'Azâbin galîz' (عَذَابٍ غَلِيظٍ) terkibinde, azabın niteliğini belirterek, onun sadece bir ceza değil, aynı zamanda çok ağır, şiddetli ve katlanılması güç bir ceza olduğunu vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Galîz (غليظ), 'ğalâza' (غلاظة) kökünden türemiş olup, bir şeyin kalınlığı, sertliği ve şiddeti demektir. Bu ayette 'azâb' kelimesini niteleyerek, Hûd kavmine gelen azabın sıradan bir ceza olmadığını, aksine çok ağır, çetin ve dehşet verici bir azap olduğunu belirtir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-diger-peygamberler","iman"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Şart Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve ne zaman ki"},{"position":2,"surface":"جَآءَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ي-أ","rootLatin":"j-y-ʾ","lemma":"جَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"geldi"},{"position":3,"surface":"أَمْرُنَا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"أ-م-ر","rootLatin":"ʾ-m-r","lemma":"أَمْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"emrimiz"},{"position":3,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":4,"surface":"نَجَّيْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-j-w","lemma":"نَجَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kurtardık"},{"position":5,"surface":"هُودًا","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ه-و-د","rootLatin":"h-w-d","lemma":"هُود","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Hud'u"},{"position":6,"surface":"وَٱلَّذِينَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih üzerine atfedildiği için mahallen mansûb","gloss":"o kimseler ki"},{"position":7,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"أ-م-ن","rootLatin":"ʾ-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":8,"surface":"مَعَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"م-ع-و","rootLatin":"m-ʿ-w","lemma":"مَعَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"onunla beraber"},{"position":8,"surface":"هُۥ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"o"},{"position":9,"surface":"بِرَحْمَةٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile"},{"position":9,"surface":"رَحْمَةٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-ḥ-m","lemma":"رَحْمَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"rahmet"},{"position":10,"surface":"مِّنَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den"},{"position":10,"surface":"نَّا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mahallen mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":11,"surface":"وَنَجَّيْنَـٰهُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"نَجَّيْنَـٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-j-w","lemma":"نَجَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kurtardık"},{"position":11,"surface":"هُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"onları"},{"position":12,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den"},{"position":13,"surface":"عَذَابٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ʿ-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"azaptan"},{"position":14,"surface":"غَلِيظٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"غ-ل-ظ","rootLatin":"gh-l-ẓ","lemma":"غَلِيظ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"çetin"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Hûd Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *58. Ayetler*