# Hûd Sûresi, 70. Âyet (11:70)

> فَلَمَّا رَءَآ أَيْدِيَهُمْ لَا تَصِلُ إِلَيْهِ نَكِرَهُمْ وَأَوْجَسَ مِنْهُمْ خِيفَةً ۚ قَالُوا۟ لَا تَخَفْ إِنَّآ أُرْسِلْنَآ إِلَىٰ قَوْمِ لُوطٍ

*Felemmâ raâ eydiyehum lâ tasilu ileyhi nekirahum veevcese minhum ḣîfe(ten)(c) kâlû lâ teḣaf innâ ursilnâ ilâ kavmi lût(in)*

**Meal (Diyanet):** Ellerini yemeğe uzatmadıklarını görünce, onları yadırgadı ve onlardan dolayı içinde bir korku duydu. Dediler ki: "Korkma, çünkü biz Lut kavmine gönderildik."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/11/70

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Hûd Suresi 70. ayet, Hz. İbrahim'in misafirlerini tanımaması ve onlardan korkması üzerine kurulu bir diyalogu aktarır. Ayet, 'görmek', 'tanımamak/yadırgamak', 'korku duymak' ve 'gönderilmek' gibi temel fiiller üzerinden psikolojik bir durumu ve ilahi bir görevi dilbilimsel olarak ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"رَءَآ","root":"ر أ ي","rootLatin":"r-e-y","meaning":"Görmek, algılamak, müşahede etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ru'yet' kelimesinin hem gözle görmeyi hem de kalple idrak etmeyi ifade ettiğini belirtir. Bu ayette ise Hz. İbrahim'in misafirlerinin ellerini yemeğe uzatmadıklarını gözleriyle görmesi ve bu durumdan bir sonuç çıkarması anlamında kullanılmıştır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ra'â' fiilinin burada 'gözlemlemek' ve 'fark etmek' anlamında kullanıldığını, Hz. İbrahim'in misafirlerinin davranışlarındaki olağan dışılığı fark etmesiyle ilgili olduğunu ifade eder."}]},{"word":"نَكِرَهُمْ","root":"ن ك ر","rootLatin":"n-k-r","meaning":"Tanımamak, yadırgamak, hoşlanmamak, yabancılamak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nekirehüm' ifadesinin, Hz. İbrahim'in misafirlerinin durumunu yadırgaması, onların davranışlarını alışılmadık bulması ve bu durumdan dolayı içten içe bir hoşnutsuzluk duyması anlamına geldiğini açıklar. Bu, onların yemek yememeleri üzerine oluşan bir tepkidir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nükr' kökünün 'bilinmeyen, tanınmayan' anlamlarına geldiğini ve 'nekirehüm' fiilinin de bir şeyi bilmemekten veya yadırgamaktan kaynaklanan bir durumu ifade ettiğini belirtir. Ayette, Hz. İbrahim'in misafirlerinin davranışlarını alışılmadık bulması ve bu nedenle onları tanıyamaması, yadırgaması kastedilir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'nekere' fiilinin Kur'an'da genellikle bir şeyin alışılmışın dışında olması, yabancı gelmesi ve bu durumun bir tedirginlik yaratması bağlamında kullanıldığını belirtir. Hz. İbrahim'in misafirlerinin yemek yememesi, onun için 'münker' bir durumdur ve bu da 'nekirehüm' fiiliyle ifade edilir."}]},{"word":"أَوْجَسَ","root":"و ج س","rootLatin":"v-c-s","meaning":"İçine korku düşmek, endişelenmek, gizlice hissetmek.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'evcese' fiilinin 'içine bir şeyin düşmesi, gizlice hissetmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayette, Hz. İbrahim'in misafirlerinin davranışları karşısında kalbine bir korku ve endişe düşmesini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'vecs' kökünün 'kalpte gizlenen korku, endişe' anlamına geldiğini ve 'evcese' fiilinin de bu gizli korkunun ortaya çıkışını ifade ettiğini belirtir. Hz. İbrahim'in misafirlerinden duyduğu korku, açıkça dile getirilmeyen, içsel bir endişedir."}]},{"word":"خِيفَةً","root":"خ و ف","rootLatin":"h-v-f","meaning":"Korku, endişe, ürküntü.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'havf' kelimesinin 'bir şeyden dolayı duyulan endişe ve korku' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'hîfeten' kelimesi, Hz. İbrahim'in misafirlerinin kimlikleri ve niyetleri hakkındaki belirsizlikten kaynaklanan derin bir korkuyu ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'havf'ın, gelecekte olabilecek kötü bir durumdan dolayı duyulan içsel bir tedirginlik olduğunu açıklar. Hz. İbrahim'in 'hîfeten' duyması, misafirlerinin olağan dışı hallerinden dolayı başına gelebilecek olumsuz bir durumu önceden hissetmesidir."}]},{"word":"أُرْسِلْنَآ","root":"ر س ل","rootLatin":"r-s-l","meaning":"Gönderilmek, elçi olarak yollanmak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ürsilnâ' fiilinin 'Allah tarafından bir görevle gönderilmek' anlamına geldiğini belirtir. Meleklerin bu ifadesi, onların ilahi bir misyonla Lut kavmine gönderilmiş elçiler olduğunu açıkça ortaya koyar."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'irsâl' kelimesinin 'bir şeyi bir yere veya bir kimseye göndermek' anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle peygamberlerin veya meleklerin ilahi bir görevle gönderilmesini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, meleklerin Lut kavmine yönelik ilahi bir ceza veya uyarı göreviyle gönderildiğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'risâlet' kökünün Kur'an'da 'elçilik, mesaj iletme' anlamında sıkça kullanıldığını ve 'ürsilnâ' fiilinin de bu bağlamda, meleklerin Allah'ın emriyle belirli bir görevi yerine getirmek üzere yola çıkarıldığını ifade ettiğini belirtir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-ibrahim","melekler","gayb"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"لَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olunca"},{"position":2,"surface":"رَءَآ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-ء-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gördü"},{"position":3,"surface":"أَيْدِيَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-د-ي","rootLatin":"y-d-y","lemma":"يَد","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ellerini"},{"position":3,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onların"},{"position":4,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nefy harfi olduğu için mebnî","gloss":"değil"},{"position":5,"surface":"تَصِلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ص-ل","rootLatin":"w-s-l","lemma":"وَصَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"ulaşıyor"},{"position":6,"surface":"إِلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":6,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"ona"},{"position":7,"surface":"نَكِرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ك-ر","rootLatin":"n-k-r","lemma":"نَكِرَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yadırgadı"},{"position":7,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî","gloss":"onları"},{"position":8,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"أَوْجَسَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"و-ج-س","rootLatin":"w-j-s","lemma":"أَوْجَسَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"içine düştü"},{"position":9,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":9,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"onlardan"},{"position":10,"surface":"خِيفَةً","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"خ-و-ف","rootLatin":"ḫ-w-f","lemma":"خَوْف","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"korku"},{"position":11,"surface":"قَالُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":12,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nehiy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"yapma"},{"position":13,"surface":"تَخَفْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-و-ف","rootLatin":"ḫ-w-f","lemma":"خَافَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy lâm'ı ile meczûm olduğu için meczûm","gloss":"korkma"},{"position":14,"surface":"إِنَّآ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Te'kid harfi olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz biz"},{"position":14,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mebnî","gloss":"biz"},{"position":15,"surface":"أُرْسِلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"أَرْسَلَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"1.","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gönderildik"},{"position":15,"surface":"نَآ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için mebnî","gloss":"biz"},{"position":16,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":17,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kavmine"},{"position":18,"surface":"لُوطٍ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ل-و-ط","rootLatin":"l-w-ṭ","lemma":"لُوط","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Lut'un"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Hud sûresi 69-83 âyetlerinde*
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Hud sûresi 69-83 âyetlerinde*
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/69-70*
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/69-70*