# Hûd Sûresi, 74. Âyet (11:74) > فَلَمَّا ذَهَبَ عَنْ إِبْرَٰهِيمَ ٱلرَّوْعُ وَجَآءَتْهُ ٱلْبُشْرَىٰ يُجَـٰدِلُنَا فِى قَوْمِ لُوطٍ *Felemmâ żehebe ‘an ibrâhîme-rrav'u vecâet-hu-lbuşrâ yucâdilunâ fî kavmi lût(in)* **Meal (Diyanet):** İbrahim'in korkusu gidip, kendisine müjde gelince Lut kavmi hakkında bizim (elçilerimiz)le tartışmaya başladı. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/11/74 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bu ayet, Hz. İbrahim'in korkusunun giderilmesi ve müjde almasının ardından, Lut kavmi hakkında Allah ile tartışmaya girmesini anlatmaktadır. Ayetteki anahtar kavramlar, korkunun ortadan kalkması, müjde ve tartışma fiili üzerinden İbrahim'in psikolojik durumu ve Allah ile olan diyaloğunu dilbilimsel olarak derinleştirmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ٱلرَّوْعُ","root":"روع","rootLatin":"r-v-ayn","meaning":"Ayette, Hz. İbrahim'in hissettiği korku ve endişe halini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rev'' kökünü 'kalbe düşen korku' olarak tanımlar. Ayetteki 'zehebe anhu' (ondan gitti) ifadesiyle birlikte, bu korkunun İbrahim'in içinden tamamen kalktığını, yerini bir rahatlamaya bıraktığını belirtir. Bu, meleklere karşı duyulan ilk şaşkınlık ve endişenin sona ermesi durumudur."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'er-rav'' kelimesini 'korku ve dehşet' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, İbrahim'in misafir sandığı meleklerin aslında Lut kavmini helak etmeye geldiklerini öğrenmesiyle yaşadığı ilk şok ve korkunun giderilmesini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'korku' kavramlarının farklı tonlamalarına dikkat çeker. 'Rav'' burada, ani bir şaşkınlık ve belirsizlikten kaynaklanan, ancak sonrasında açıklığa kavuşan bir korku türünü temsil eder. İbrahim'in korkusu, meleklerin kimliğinin ve geliş amaçlarının anlaşılmasıyla ortadan kalkmıştır."}]},{"word":"ٱلْبُشْرَىٰ","root":"بشر","rootLatin":"b-ş-r","meaning":"Hz. İbrahim'e verilen, çocuğu olacağı ve Lut kavminin helak edileceği yönündeki sevindirici haberdir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'büşrâ' kelimesini 'sevindirici haber' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, İbrahim'e yaşlılık döneminde bir çocuk müjdelenmesi ve Lut kavminin helak edileceği haberinin verilmesiyle, onun içindeki korkunun yerini sevince ve rahatlamaya bıraktığını ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'büşrâ'yı 'bir haberin sevinç veya üzüntü belirtilerini yüz derisinde (beşere) göstermesi' olarak tanımlar. Ayetteki 'câet-hu' (ona geldi) ifadesiyle, bu müjdenin İbrahim'e ulaştığını ve onun üzerindeki olumlu etkisini vurgular. Bu müjde, hem kişisel hem de ilahi adaletle ilgili bir sevinç kaynağıdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'büşrâ' kelimesinin Kur'an'da genellikle ilahi lütuf ve rahmetin bir göstergesi olarak kullanıldığını belirtir. İbrahim'e verilen bu müjde, onun Allah katındaki seçkin konumunu ve Allah'ın ona olan özel ilgisini gösterir."}]},{"word":"يُجَـٰدِلُنَا","root":"جدل","rootLatin":"c-d-l","meaning":"Hz. İbrahim'in, Lut kavminin helakı konusunda Allah'ın elçileriyle tartışmaya girmesi, onlara şefaat etmeye çalışmasıdır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'cidâl' kelimesini 'bir konuda karşılıklı konuşmak, tartışmak' olarak açıklar. Ayetteki 'yücâdilunâ' (bizimle tartışıyordu) ifadesi, İbrahim'in Lut kavmi için Allah'ın azabını erteleme veya hafifletme yönünde bir çaba sarf ettiğini, onlara şefaat etmeye çalıştığını gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'cidâl'i 'bir görüşü ispatlamak veya çürütmek için delillerle karşılıklı konuşmak' olarak tanımlar. İbrahim'in bu tartışması, Lut kavminde belki de salih kişilerin bulunabileceği düşüncesiyle, ilahi kararın hikmetini sorgulama ve merhamet dileme çabasıdır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'mücâdele' fiilinin karşılıklı bir eylem olduğunu vurgular. İbrahim'in Allah'ın elçileriyle olan bu diyaloğu, onun peygamberlik vasfının bir gereği olarak ümmetine karşı duyduğu şefkat ve merhameti yansıtır. Bu, bir itirazdan ziyade, bir yakarış ve aracı olma çabasıdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'cidâl'in bazen olumsuz bir anlam taşısa da, peygamberlerin Allah ile olan diyaloglarında bir tür 'yakınlık ve samimiyet' göstergesi olabileceğini belirtir. İbrahim'in bu tartışması, onun Allah'a olan güvenini ve kullarına karşı duyduğu derin şefkati ortaya koyar."}]}]} ## Tefsir {"topics":["kissa-ibrahim","kissa-diger-peygamberler","peygamberlik"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"لَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَمَّا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"ذَهَبَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ذ-ه-ب","rootLatin":"dh-h-b","lemma":"ذَهَبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gitti","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"عَنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":4,"surface":"إِبْرَٰهِيمَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِبْرَاهِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"İbrahim"},{"position":5,"surface":"ٱلرَّوْعُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-و-ع","rootLatin":"r-w-ʿ","lemma":"رَوْع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"korku","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":6,"surface":"جَآءَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-ي-ا","rootLatin":"j-y-ʾ","lemma":"جَاءَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"geldi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":6,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"ona","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":7,"surface":"ٱلْبُشْرَىٰ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-sh-r","lemma":"بُشْرَى","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"müjde","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":8,"surface":"يُجَـٰدِلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ج-د-ل","rootLatin":"j-d-l","lemma":"جَادَلَ","form":"Mufâ'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"tartışmaya girişti","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":8,"surface":"نَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müşterek","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bizimle","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"hakkında","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":10,"surface":"قَوْمِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kavmi","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":11,"surface":"لُوطٍ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لُوط","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Lut","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}] ## Tefsir [{"position":1,"translit":"Felemmâ"},{"position":2,"translit":"żehebe"},{"position":3,"translit":"‘an"},{"position":4,"translit":"ibrâhîme"},{"position":5,"translit":"rrav'u"},{"position":6,"translit":"vecâet"},{"position":7,"translit":"hu-lbuşrâ"},{"position":8,"translit":"yucâdilunâ"},{"position":9,"translit":"fî"},{"position":10,"translit":"kavmi"},{"position":11,"translit":"lût(in)"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Hud sûresi 69-83 âyetlerinde* - **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74-78* - **Hac Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74-78* - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74-75* - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74-75* - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74* - **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *11/74*