# Mesed Sûresi, 4. Âyet (111:4)

> وَٱمْرَأَتُهُۥ حَمَّالَةَ ٱلْحَطَبِ

*Vemraetuhu hammâlete-lhatab(i)*

**Meal (Diyanet):** (4-5) Boynunda bükülmüş hurma liflerinden bir ip olduğu halde sırtında odun taşıyarak karısı da (o ateşe girecektir).

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/111/4

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Ebu Leheb'in karısının akıbetini tasvir ederken, onun 'odun taşıyıcısı' rolünü vurgulamaktadır. Seçilen anahtar kavramlar, bu rolün hem literal hem de mecazi anlamlarını, dilbilimsel kökenleri ve klasik tefsir geleneğindeki yorumlarını ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ٱمْرَأَتُهُۥ","root":"م ر أ","rootLatin":"m-r-ʾ","meaning":"Ebu Leheb'in karısı, Ümmü Cemîl'i ifade eden kelime.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'مرأة' kelimesini 'erkek' (مرء) kelimesinin dişili olarak tanımlar ve genellikle 'kadın' anlamına gelir. Ayetteki kullanımı, Ebu Leheb'in eşi olan belirli bir kadına işaret eder ve onun akıbetini kişiselleştirir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'امرأة' kelimesinin 'insan' anlamındaki 'مرء' kökünden geldiğini ve cinsiyet belirtmek için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'وامرأته' ifadesi, Ebu Leheb'in karısının da azaba ortak olacağını vurgular, bu da onun kişisel sorumluluğuna dikkat çeker."}]},{"word":"حَمَّالَةَ","root":"ح م ل","rootLatin":"h-m-l","meaning":"Sürekli veya çokça taşıyan, yüklenen kişi; burada odun taşıyan kadın anlamında.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'حَمَّالَةَ' kelimesinin mübalağa sigası olduğunu ve 'çokça taşıyan' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, Ebu Leheb'in karısının sürekli olarak odun taşıyacağını, bu odunların ya cehennem ateşi için yakıt ya da dedikodu ve fitne odunları olacağını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'حَمَّالَةَ الْحَطَبِ' ifadesinin mecazi bir anlam taşıdığını ve 'dedikodu yapan, fitne yayan' kadınlar için kullanıldığını belirtir. Bu, onun sadece fiziksel olarak odun taşımakla kalmayıp, aynı zamanda sözleriyle de ateşi körüklediğini ima eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'حمل' kökünün 'yüklenmek, taşımak' anlamına geldiğini ve 'حَمَّالَةَ' kelimesinin ise bu eylemi sürekli yapanı ifade ettiğini açıklar. Ayetteki kullanımı, hem dünyada dedikodu ve fitne yükünü taşımasını hem de ahirette cehennem odununu taşımasını kapsayan geniş bir anlam taşır."}]},{"word":"ٱلْحَطَبِ","root":"ح ط ب","rootLatin":"h-t-b","meaning":"Yakacak odun; mecazi olarak dedikodu, fitne ve günahları ifade edebilir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'حطب' kelimesinin 'yakacak odun' anlamına geldiğini ve ayetteki 'حَمَّالَةَ الْحَطَبِ' ifadesinin, Ebu Leheb'in karısının cehennem ateşi için odun taşıyacağını veya dedikodu ve fitne ile insanları birbirine düşürerek ateşi körüklediğini simgelediğini belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'حطب' kelimesinin hem gerçek anlamda 'odun' hem de mecazi anlamda 'dedikodu, gıybet' için kullanıldığını açıklar. Ayetteki bağlamda, bu kelime Ebu Leheb'in karısının hem dünyadaki kötü amellerini (fitne yayma) hem de ahiretteki azabını (cehennem odunu taşıma) sembolize eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki bazı kelimelerin hem literal hem de sembolik anlamlar taşıdığını belirtir. 'الحطب' kelimesi, sadece yakacak odun değil, aynı zamanda 'ateşi körükleyen' eylemleri, yani dedikodu ve düşmanlığı temsil eden bir sembol olarak da okunabilir. Bu, Ebu Leheb'in karısının toplumsal zararlı rolünü vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ٱمْرَأَتُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ر-أ","rootLatin":"m-r-hamza","lemma":"ٱمْرَأَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"karısı"},{"position":1,"surface":"هُۥ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"onun"},{"position":2,"surface":"حَمَّالَةَ","pos":"isim","posDetail":"Mübalağalı İsm-i Fâil","root":"ح-م-ل","rootLatin":"h-m-l","lemma":"حَمَّالَة","form":"Fa''âle","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"odun taşıyan"},{"position":3,"surface":"ٱلْحَطَبِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ط-ب","rootLatin":"h-t-b","lemma":"حَطَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"odun"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *Tebbet, 111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *Tebbet, 111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *111/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *111/1-4*