# Nâs Sûresi, 1. Âyet (114:1)

>  قُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ ٱلنَّاسِ

*Kul e'ûżu birabbi-nnâs(i)*

**Meal (Diyanet):** (1-6) De ki: "Cinlerden ve insanlardan; insanların kalplerine vesvese veren sinsi vesvesecinin kötülüğünden, insanların Rabbine, insanların Melik'ine, insanların İlah'ına sığınırım."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/114/1

---

## Tefsir

{"title":"Birleştirilmiş Tefsir — Nâs Suresi 1. Âyet","tefsir":"### ✦ Âyetin Zâhirî Tefsiri\n\nقُلْ أَعُوذُ بِرَبِّ النَّاسِ — De ki: İnsanların Rabbine sığınırım.\n\nBu sure, Kur'ân'ın son suresidir ve insanın en sinsi düşmanından — vesveseden — korunma duasıdır. Allah, burada üç sıfatıyla tanıtılır: Rabbu'n-nâs (insanların Rabbi), Meliki'n-nâs (insanların Meliki), İlâhi'n-nâs (insanların İlahı).\n\nRâgıb Hazretleri, bu üç sıfatın sırasına dikkat çeker: Rabb (terbiye eden — şefkat), Melik (hükmeden — otorite), İlah (ibadet edilen — ulûhiyyet). Allah'a sığınma, bu üç boyutuyla tam olur — O'nun şefkatine, otoritesine ve ulûhiyyetine.\n\n### ✦ Terzibaba Hazretleri'nin Nazarında\n\nTerzibaba Hazretleri: *\"Kur'ân, Fâtiha ile başlar — 'Rabbi'l-âlemîn'; Nâs ile biter — 'Rabbi'n-nâs'. Başı da sonu da Rabb'e sığınmadır. Demek ki kulun en temel ihtiyacı, Rabbine sığınmaktır.\"*\n\n### ✦ Bu Asrın İnsanına\n\nRabbimiz, Rabliğinle bizi terbiye et, Melikliğinle bizi hükm-i ilâhîne boyun eğdir, İlahlığınla bizi yalnız Sana kulluk ettir. Sana sığınırız.","sources":["Râgıb el-İsfehânî, el-Müfredât"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nâs Suresi'nin ilk ayeti, Allah'a sığınma emrini ve bu sığınmanın muhatabını açıkça belirtmektedir. Ayet, 'kul' emriyle başlayarak, 'e'ûzü' fiiliyle sığınma eylemini, 'bi-Rabbi' ifadesiyle de sığınılan varlığın niteliğini vurgulamaktadır. Bu kavramlar, ayetin temel mesajını oluşturan tevhid ve Allah'a yönelişin dilbilimsel temelini oluşturur.","keyConcepts":[{"word":"قُلْ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Bu kelime, peygambere hitaben bir emir olup, tebliğ ve beyan etme yükümlülüğünü ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kavl' kelimesini, 'bir manayı ifade eden lafız' olarak tanımlar. Ayetteki 'Kul' emri, Allah'ın Peygamber'e hitaben, belirli bir sözü insanlara iletmesini emrettiğini gösterir. Bu, sadece bir sözü nakletmek değil, aynı zamanda o sözün içeriğini benimseyip tebliğ etme sorumluluğunu da içerir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'kavl'i 'lafızla ifade edilen mana' olarak açıklar. 'Kul' emri, Kur'an'da sıkça geçen bir ifade olup, Allah'ın doğrudan bir hitabını ve bu hitabın muhatabının onu eksiksiz bir şekilde yerine getirmesi gerektiğini vurgular. Nâs Suresi'nde bu, sığınma duasının bizzat Peygamber tarafından söylenmesi ve öğretilmesi anlamına gelir."}]},{"word":"أَعُوذُ","root":"ع و ذ","rootLatin":"a-v-z","meaning":"Bu kelime, bir şerden korunmak amacıyla birine sığınmak, iltica etmek ve onun himayesine girmek anlamını taşır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'avz' kökünü 'bir şeye yapışmak ve onunla korunmak' olarak açıklar. 'E'ûzü' fiili, Allah'ın kudretine ve himayesine sığınarak, dışarıdan gelebilecek her türlü şerden korunma arayışını ifade eder. Bu ayette, sığınılan varlığın 'Rab' olması, sığınmanın gücünü ve etkinliğini pekiştirir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'avz' kelimesini 'bir şeyden sakınmak ve ona sığınmak' olarak tanımlar. 'E'ûzü' fiili, sadece bir korunma isteği değil, aynı zamanda sığınılan varlığın gücüne ve koruyuculuğuna tam bir güveni de içerir. Nâs Suresi'nde bu, insanı vesveselerden ve şerlerden koruyacak tek gücün Allah olduğu inancını yansıtır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'avz' kavramının Kur'an'daki kullanımını incelerken, bu fiilin 'Allah'a sığınma' bağlamında, O'nun mutlak kudretine ve koruyuculuğuna teslimiyeti ifade ettiğini belirtir. 'E'ûzü' fiili, insanın kendi acizliğini kabul edip, üstün bir güce yönelmesini simgeler ve bu, Kur'an'ın temel tevhid mesajının bir parçasıdır."}]},{"word":"بِرَبِّ","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Bu kelime, terbiye eden, yetiştiren, sahip olan, efendi ve yöneten anlamlarını içeren, Allah'ın en kapsamlı isimlerinden biridir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'Rab' kelimesinin 'sahip' ve 'efendi' anlamlarını vurgular. Ayette 'bi-Rabbi' ifadesi, sığınılan varlığın sadece bir koruyucu değil, aynı zamanda her şeyin sahibi ve yöneticisi olduğunu belirtir. Bu, sığınmanın mutlak bir otoriteye yapıldığını gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Rab' kelimesini 'terbiye eden, yetiştiren, sahip olan ve yöneten' olarak geniş bir şekilde açıklar. Nâs Suresi'nde 'Rabbi' ifadesi, Allah'ın insanları yaratan, besleyen, eğiten ve tüm işlerini idare eden mutlak otorite olduğunu vurgular. Bu, sığınmanın sadece bir korunma talebi değil, aynı zamanda O'nun rububiyetine tam bir teslimiyet olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Rab' kavramının Kur'an'daki merkeziyetini analiz ederken, bu kelimenin 'yaratıcı, besleyici, koruyucu ve hükmedici' gibi tüm ilahi sıfatları kapsadığını belirtir. 'Rabbi' ifadesi, Allah'ın insanlarla olan ilişkisini, O'nun mutlak egemenliğini ve kullarına karşı olan merhametini ifade eder. Bu bağlamda sığınma, O'nun bu kapsamlı rububiyetine dayanır."}]},{"word":"ٱلنَّاسِ","root":"أ ن س","rootLatin":"e-n-s","meaning":"Bu kelime, insan türünü ifade eder ve genellikle toplumsal, sosyal ve beşeri yönleriyle öne çıkar.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'ins' kökünün 'ünsiyet kurmak, alışmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'Nâs' kelimesi, bu kökten türeyerek, birbiriyle ünsiyet kuran, sosyal varlıklar olan insanları ifade eder. Ayette 'Rabbi'n-Nâs' ifadesi, Allah'ın tüm insanlığın Rabbi olduğunu, onları yaratan, yöneten ve onlara hükmeden olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ins' kelimesini 'görünen, bilinen' anlamıyla ilişkilendirir ve 'nâs'ın da bu kökten geldiğini belirtir. Ayette 'en-Nâs' kelimesi, genel olarak tüm insanlığı kapsar ve Allah'ın sadece belirli bir zümrenin değil, bütün insanların Rabbi olduğunu ifade eder. Bu, tevhidin evrenselliğini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'nâs' kelimesinin Kur'an'daki kullanımının, insanın sosyal ve toplumsal boyutunu vurguladığını belirtir. 'Rabbi'n-Nâs' ifadesi, Allah'ın insan topluluklarının düzenleyicisi, koruyucusu ve yöneticisi olduğunu gösterir. Bu, sığınmanın sadece bireysel değil, aynı zamanda toplumsal şerlerden korunma amacını da içerdiğini ima eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["dua","seytan-vesvese","tevhid","esma-i-husna"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî, sükûn üzere mebnîdir.","gloss":"De ki"},{"position":2,"surface":"أَعُوذُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-و-ذ","rootLatin":"ʿ-w-dh","lemma":"عَوْذ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edici bir edat bulunmadığı için merfûdur.","gloss":"sığınırım"},{"position":3,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnîdir.","gloss":"-e, -a"},{"position":3,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûrdur.","gloss":"Rabbi"},{"position":4,"surface":"ٱلنَّاسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ن-س","rootLatin":"ʾ-n-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûrdur.","gloss":"insanların"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *114/1*
- **Terzi Baba Necdet Ardıç — Biyografi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *114/1*
- **TEDBIRAT I ILAHIYYE** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *Nâs, 114:1-3*
- **TEDBIRAT I ILAHIYYE** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *Nâs, 114:1-3*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *114/1-6*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 3)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *114/1-6*