# Yûsuf Sûresi, 108. Âyet (12:108)

> قُلْ هَـٰذِهِۦ سَبِيلِىٓ أَدْعُوٓا۟ إِلَى ٱللَّهِ ۚ عَلَىٰ بَصِيرَةٍ أَنَا۠ وَمَنِ ٱتَّبَعَنِى ۖ وَسُبْحَـٰنَ ٱللَّهِ وَمَآ أَنَا۠ مِنَ ٱلْمُشْرِكِينَ

*Kul hâżihi sebîlî ed'û ila(A)llâh(i)(c) ‘alâ basîratin enâ vemeni-ttebe'anî(s) vesubhâna(A)llâhi vemâ enâ mine-lmuşrikîn(e)*

**Meal (Diyanet):** De ki: "İşte bu benim yolumdur. Ben ve bana uyanlar bilerek Allah'a çağırırız. Allah'ın şanı yücedir. Ben, Allah'a ortak koşanlardan değilim."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/12/108

---

## Tefsir

{"topics":["tebligh","tevhid","musrikler","peygamberlik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"De ki"},{"position":2,"surface":"هَـٰذِهِۦ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَذَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"bu"},{"position":3,"surface":"سَبِيلِىٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ب-ل","rootLatin":"s-b-l","lemma":"سَبِيل","form":"-","features":{"number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"yolum"},{"position":3,"surface":"ـي","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî mahallen mecrûr","gloss":"benim"},{"position":4,"surface":"أَدْعُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ع-و","rootLatin":"d-'-w","lemma":"دَعْوَة","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"davet ederim"},{"position":5,"surface":"إِلَى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"-e, -a"},{"position":6,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a"},{"position":7,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"üzere"},{"position":8,"surface":"بَصِيرَةٍ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-ص-ر","rootLatin":"b-s-r","lemma":"بَصِيرَة","form":"-","features":{"number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"basiret üzere"},{"position":9,"surface":"أَنَا۠","pos":"harf","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"ben"},{"position":10,"surface":"وَمَنِ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"مَنِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki zamire atfedildiği için mebnî mahallen merfû","gloss":"kim"},{"position":11,"surface":"ٱتَّبَعَنِى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-'-","lemma":"اِتِّبَاع","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"bana uydu"},{"position":11,"surface":"ـنِى","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mebnî mahallen mansûb","gloss":"beni"},{"position":12,"surface":"وَسُبْحَـٰنَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"ve"},{"position":12,"surface":"سُبْحَـٰنَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"س-ب-ح","rootLatin":"s-b-h","lemma":"سُبْحَان","form":"-","features":{"number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûl-i mutlak olduğu için mansûb","gloss":"tesbih ederim"},{"position":13,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ı"},{"position":14,"surface":"وَمَآ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"değilim"},{"position":15,"surface":"أَنَا۠","pos":"harf","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî mahallen merfû","gloss":"ben"},{"position":16,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"-","gloss":"-den, -dan"},{"position":17,"surface":"ٱلْمُشْرِكِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ش-ر-ك","rootLatin":"ş-r-k","lemma":"مُشْرِك","form":"İf'âl","features":{"number":"Cemi","gender":"Müzekker","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"müşriklerden"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Yûsuf Suresi'nin 108. ayeti, peygamberin tebliğ metodunu ve tevhid inancını vurgulayan temel kavramlar içermektedir. Ayet, davetin 'basiret' üzere yapılmasını ve Allah'ı tenzih etmeyi merkeze alarak şirkin reddini ifade eder. Dilbilimsel olarak, bu kavramlar İslam'ın özünü oluşturan davet, bilgi ve tevhid prensiplerini derinlemesine yansıtır.","keyConcepts":[{"word":"سَبِيلِىٓ","root":"س ب ل","rootLatin":"s-b-l","meaning":"Ayette, peygamberin takip ettiği yol, metot ve yaşam tarzı anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sebil' kelimesini genellikle 'yol' olarak tanımlar ve Kur'an'da hem maddi hem de manevi yollar için kullanıldığını belirtir. Bu ayette ise 'sebil', peygamberin Allah'a davet etme metodunu ve hayat tarzını ifade eden manevi bir yol anlamındadır. (el-Müfredât, s. 402)"},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sebil' kelimesinin mecazi kullanımlarına dikkat çeker. Burada 'sebîlî', peygamberin dini ve davetini temsil eden bir mecaz olarak anlaşılmalıdır. Bu, sadece fiziksel bir yol değil, aynı zamanda bir inanç ve eylem biçimidir. (Mecâzü'l-Kur'ân, c. 1, s. 312)"}]},{"word":"أَدْعُوٓا۟","root":"د ع و","rootLatin":"d-'-v","meaning":"Bu kelime, insanları Allah'a çağırmak, davet etmek ve yönlendirmek fiilini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'da'v' kökünün 'çağırmak, davet etmek' anlamını vurgular. Ayetteki 'ed'û' fiili, peygamberin insanları tevhide ve Allah'ın dinine aktif olarak çağırma eylemini belirtir. Bu, sadece bir bildirim değil, aynı zamanda bir yönlendirme ve ikna çabasıdır. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 203)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'davet' kavramının Kur'an'daki merkeziyetine dikkat çeker. 'Ed'û' fiili, peygamberin Allah'ın mesajını insanlara ulaştırma ve onları bu mesaja ikna etme misyonunu ifade eder. Bu, Kur'an'ın temel kavramlarından biri olan 'tebliğ' ile yakından ilişkilidir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 187)"}]},{"word":"بَصِيرَةٍ","root":"ب ص ر","rootLatin":"b-s-r","meaning":"Ayette, davetin bilgi, delil ve kesin bir anlayış üzerine yapıldığını ifade eden bir kavramdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'basiret' kelimesini kalbin görmesi, idrak etmesi ve hakikati kesin bilgiyle kavraması olarak açıklar. Bu ayetteki 'alâ basîratin' ifadesi, peygamberin ve ona uyanların davetlerini körü körüne değil, sağlam bir bilgi, delil ve içsel bir aydınlanma ile yaptığını vurgular. (el-Müfredât, s. 123)"},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'basiret'i 'kalbin idraki' ve 'aklın nuru' olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, davetçinin sadece sözle değil, aynı zamanda derin bir anlayış ve ikna edici delillerle hareket ettiğini gösterir. Bu, davetin sağlam temellere dayandığını belirtir. (el-Külliyyât, s. 220)"},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'basiret'in Kur'an'daki kullanımının genellikle 'açık delil, kesin bilgi ve doğru anlayış' anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayette, peygamberin davetinin şüpheye yer bırakmayacak kadar açık ve sağlam bir bilgiye dayandığını ifade eder. (Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi, s. 150)"}]},{"word":"سُبْحَـٰنَ","root":"س ب ح","rootLatin":"s-b-h","meaning":"Allah'ı her türlü noksanlıktan, eksiklikten ve şerikten tenzih etme, yüceltme ve arındırma eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tesbih' kelimesinin Allah'ı her türlü noksanlıktan uzak tutmak ve O'nu yüceltmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Sübhânallah' ifadesi, Allah'ın mutlak kemalini ve her türlü eksiklikten münezzeh olduğunu ilan etmektir. Bu, tevhidin temel bir ifadesidir. (el-Müfredât, s. 396)"},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'tesbih'in Allah'ı her türlü kusurdan ve ortaklıktan arındırmak olduğunu ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, peygamberin Allah'ın birliğini ve yüceliğini tasdik etmesi, O'na hiçbir şeyin ortak koşulamayacağını vurgulamasıdır. (Basâiru Zevi't-Temyîz, c. 3, s. 210)"}]},{"word":"ٱلْمُشْرِكِينَ","root":"ش ر ك","rootLatin":"ş-r-k","meaning":"Allah'a ortak koşanlar, O'nun birliğine aykırı davrananlar ve O'nunla birlikte başka ilahlar edinenler anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'şirk' kelimesinin Allah'a ortak koşmak, O'nunla birlikte başka ilahlar edinmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'el-müşrikîn' ifadesi, peygamberin kendisini Allah'a ortak koşanlardan tamamen uzak tuttuğunu ve tevhid inancına sıkı sıkıya bağlı olduğunu vurgular. (Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân, s. 287)"},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'şirk' kavramının Kur'an'daki en büyük günah olduğunu ve Allah'ın mutlak birliğine karşı gelmek anlamına geldiğini açıklar. Bu ayette, peygamberin 'müşrikîn'den olmaması, tevhidin en saf halini temsil ettiğini ve davetinin temelinde bu birliğin yattığını gösterir. (Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar, s. 120)"}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yûsuf, 12/108*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yûsuf, 12/108*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yûsuf, 12/108*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yûsuf, 12/108*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yusuf, 12/108*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *Yusuf, 12/108*
- **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/108*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *12/108*
- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/108*
- **Kelime-i Nûhiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *12/108*
- **Muhammed Sûresi** · *12/108*
- **TB. Kelime-i Nûhiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/108*