# Yûsuf Sûresi, 36. Âyet (12:36) > وَدَخَلَ مَعَهُ ٱلسِّجْنَ فَتَيَانِ ۖ قَالَ أَحَدُهُمَآ إِنِّىٓ أَرَىٰنِىٓ أَعْصِرُ خَمْرًا ۖ وَقَالَ ٱلْـَٔاخَرُ إِنِّىٓ أَرَىٰنِىٓ أَحْمِلُ فَوْقَ رَأْسِى خُبْزًا تَأْكُلُ ٱلطَّيْرُ مِنْهُ ۖ نَبِّئْنَا بِتَأْوِيلِهِۦٓ ۖ إِنَّا نَرَىٰكَ مِنَ ٱلْمُحْسِنِينَ *Vedeḣale me'ahu-ssicne feteyân(i)(s) kâle ehaduhumâ innî erânî a'siru ḣamrâ(an)(s) vekâle-l-âḣaru innî erânî ahmilu fevka ra/sî ḣubzen te/kulu-ttayru minh(u)(s) nebbi/nâ bite/vîlih(i)(s) innâ nerâke mine-lmuhsinîn(e)* **Meal (Diyanet):** Onunla beraber zindana iki delikanlı daha girdi. Biri, "Ben rüyamda şaraplık üzüm sıktığımı gördüm" dedi. Diğeri, "Ben de rüyamda başımın üzerinde, kuşların yediği bir ekmek taşıdığımı gördüm. Bize bunun yorumunu haber ver. Şüphesiz biz seni iyilik yapanlardan görüyoruz" dedi. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/12/36 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Yûsuf Suresi 36. ayet, Hz. Yusuf'un zindandaki iki arkadaşının rüyalarını anlatır. Ayet, rüya tabiri, sıkma eylemi, şarap ve ekmek gibi temel kavramlar üzerinden zindandaki yaşamı ve geleceğe dair beklentileri dilbilimsel bir çerçevede sunmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ٱلسِّجْنَ","root":"س ج ن","rootLatin":"s-j-n","meaning":"Ayette, Hz. Yusuf'un ve diğer iki gencin içine konulduğu, hapsedildiği yer anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'سجن' kelimesinin asıl anlamının 'hapsetmek, alıkoymak' olduğunu belirtir. 'سجن' (sicn) ise bu eylemin yapıldığı yer, yani hapishanedir. Ayetteki kullanımı, Yusuf'un ve diğerlerinin hapsedildiği mekânı ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'سجن' kelimesini 'حبس' (haps) ile eş anlamlı olarak kullanır ve Kur'an'da bu kelimenin 'hapishane' anlamında geçtiğini vurgular. Ayetteki 'السجن' kelimesi, somut bir hapsedilme mekanını işaret eder."}]},{"word":"أَعْصِرُ","root":"ع ص ر","rootLatin":"a-s-r","meaning":"Rüyayı gören gencin, şarap yapmak için üzüm sıktığını ifade ettiği fiildir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'عصر' fiilinin 'sıkmak' anlamına geldiğini ve özellikle meyvelerin suyunu çıkarmak için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'أعصر خمراً' ifadesi, şarap elde etmek amacıyla üzüm sıkma eylemini açıkça ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'عصر' kelimesinin 'bir şeyi sıkıp suyunu çıkarmak' anlamında kullanıldığını ve bu bağlamda 'şaraplık üzüm sıkmak' eylemini ifade ettiğini açıklar. Ayetteki kullanım, rüyanın içeriğini oluşturan somut bir eylemi betimler."}]},{"word":"خَمْرًا","root":"خ م ر","rootLatin":"h-m-r","meaning":"Rüyayı gören gencin sıktığı ve şarap olacağını düşündüğü içeceği ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'خمر' kelimesinin asıl anlamının 'örtmek, gizlemek' olduğunu ve şarabın da aklı örttüğü için bu ismi aldığını belirtir. Ayetteki 'خمراً' ifadesi, üzümden elde edilen ve sarhoş edici özelliği olan içeceği ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hamr' kelimesinin Kur'an'da genellikle sarhoş edici içecekler için kullanıldığını ve bu kelimenin 'örtmek' kökünden türemesinin, aklı örten etkisine işaret ettiğini vurgular. Ayetteki bağlamda, rüyadaki üzüm sıkma eyleminin nihai ürününü temsil eder."}]},{"word":"خُبْزًا","root":"خ ب ز","rootLatin":"h-b-z","meaning":"Diğer gencin rüyasında başının üzerinde taşıdığı ve kuşların yediği yiyeceği ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'خبز' kelimesinin 'ekmek' anlamına geldiğini ve buğday gibi tahıllardan yapılan temel gıda maddesini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'خبزاً' ifadesi, rüyadaki yiyecek nesnesini açıkça tanımlar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'خبز' kelimesinin 'pişirilmiş hamurdan yapılan yiyecek' olduğunu ve Kur'an'da bu anlamda kullanıldığını açıklar. Ayetteki kullanımı, rüyadaki somut bir yiyecek maddesini temsil eder."}]},{"word":"نَبِّئْنَا","root":"ن ب أ","rootLatin":"n-b-a","meaning":"Gençlerin Hz. Yusuf'tan rüyalarını yorumlamasını, haber vermesini istedikleri fiildir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'نبأ' kelimesinin 'önemli haber' anlamına geldiğini ve 'نبّأ' fiilinin de 'haber vermek, bildirmek' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'نبّئنا' ifadesi, rüyaların yorumunu, yani geleceğe dair önemli bir bilgiyi isteme talebini içerir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'نبأ' kelimesinin 'büyük ve faydalı haber' olduğunu ve 'نبّأ' fiilinin de bu tür haberleri aktarmak için kullanıldığını açıklar. Ayetteki kullanım, Hz. Yusuf'tan rüyaların gizli anlamını açıklamasını, yani 'haberini vermesini' talep etmeyi ifade eder."}]},{"word":"ٱلْمُحْسِنِينَ","root":"ح س ن","rootLatin":"h-s-n","meaning":"Gençlerin Hz. Yusuf'u tanımlamak için kullandıkları, 'iyilik yapanlar, güzel davrananlar' anlamındaki sıfattır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'حسَن' kelimesinin 'güzel, iyi' anlamına geldiğini ve 'إحسان' (ihsan) kelimesinin de 'iyilik yapmak, güzel davranmak' olduğunu belirtir. 'محسن' (muhsin) ise bu iyiliği yapan kişidir. Ayetteki 'المحسنين' ifadesi, Hz. Yusuf'un ahlaki üstünlüğünü ve iyilikseverliğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ihsan' kavramının Kur'an'da sadece iyilik yapmakla kalmayıp, aynı zamanda bir şeyi en güzel şekilde yapmak ve Allah'ı görüyormuşçasına ibadet etmek gibi derin anlamlar taşıdığını açıklar. 'Muhsin' ise bu yüksek ahlaki mertebeye ulaşmış kişidir. Ayetteki kullanım, gençlerin Hz. Yusuf'a duydukları saygıyı ve onun karakterine verdikleri değeri gösterir."}]}]} ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/36* - **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/36* - **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Yusuf 12-39* - **Her Şey Merkezinde mi? — Hikâye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Yusuf 12-39*