# Yûsuf Sûresi, 92. Âyet (12:92)

> قَالَ لَا تَثْرِيبَ عَلَيْكُمُ ٱلْيَوْمَ ۖ يَغْفِرُ ٱللَّهُ لَكُمْ ۖ وَهُوَ أَرْحَمُ ٱلرَّٰحِمِينَ

*Kâle lâ teśrîbe ‘aleykumu-lyevm(e)(s) yaġfiru(A)llâhu lekum(s) vehuve erhamu-rrâhimîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Yusuf dedi ki: "Bugün size kınama yok. Allah sizi bağışlasın. O, merhametlilerin en merhametlisidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/12/92

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Yusuf Suresi'nin 92. ayeti, Hz. Yusuf'un kardeşlerine karşı gösterdiği affediciliği ve Allah'ın engin merhametini vurgular. Ayet, 'azarlama', 'bağışlama' ve 'merhamet' gibi temel kavramlar üzerinden ilahi affın ve insani hoşgörünün derinliğini ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"تَثْرِيبَ","root":"ث ر ب","rootLatin":"s-r-b","meaning":"Bu ayette, geçmişteki hatalardan dolayı kınama, azarlama veya ayıplama anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tesrîb' kelimesini 'kınama, ayıplama, geçmişteki bir kusuru yüzüne vurma' olarak açıklar. Ayetteki 'lâ tesrîbe aleykum' ifadesi, Hz. Yusuf'un kardeşlerine, geçmişte yaptıkları kötülüklerden dolayı hiçbir kınama veya azarlama olmayacağını bildirmesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'tesrîb'i 'ta'yîr' (ayıplama, kınama) olarak tefsir eder. Hz. Yusuf'un bu sözüyle, kardeşlerinin geçmişteki günahlarının artık gündeme getirilmeyeceğini ve affedildiklerini ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'tesrîb'in 'bir kimsenin kusurunu yüzüne vurmak ve onu kınamak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanım, Hz. Yusuf'un kardeşlerine karşı tam bir affedicilik ve hoşgörü sergilediğini gösterir; onlara geçmişteki hatalarını hatırlatmayacaktır."}]},{"word":"يَغْفِرُ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Allah'ın günahları örtmesi, bağışlaması ve affetmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğafr' kelimesinin temel anlamının 'örtmek' olduğunu ve 'mağfiret'in de 'Allah'ın kulunun günahını örtmesi ve onu cezalandırmaması' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'yağfiru' fiili, Allah'ın Hz. Yusuf'un kardeşlerinin geçmişteki hatalarını bağışlayacağını ve üzerlerini örteceğini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ğ-f-r' kökünün Kur'an'daki temel anlamının 'örtmek' olduğunu ve bu örtmenin hem dünyevi hem de uhrevi sonuçları olduğunu belirtir. Allah'ın 'ğafûr' sıfatı, günahları örten ve affeden anlamına gelir. Ayetteki 'yağfiru' ifadesi, Allah'ın merhametiyle günahları bağışlayacağını ve böylece kardeşlerin geçmişteki suçlarının üzerini örteceğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'mağfiret'i 'Allah'ın kulunun günahını örtmesi ve onu cezalandırmaması' olarak tanımlar. Ayetteki 'yağfiru' fiili, Hz. Yusuf'un kardeşlerine yönelik ilahi affın müjdesini taşır; Allah onların günahlarını bağışlayacaktır."}]},{"word":"أَرْحَمُ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"En merhametli, merhameti en geniş olan anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rahmet' kelimesinin 'kalpteki incelik ve şefkat' anlamına geldiğini ve Allah için kullanıldığında 'ihsan ve nimet verme' anlamını taşıdığını belirtir. 'Erhamu' ise 'en merhametli' demektir. Ayetteki 'Erhamu'r-râhimîn' ifadesi, Allah'ın merhametinin tüm merhametlilerin merhametinden üstün ve kapsayıcı olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'rahmet'in Kur'an'daki merkezi kavramlardan biri olduğunu ve Allah'ın en temel sıfatlarından biri olarak 'şefkat, merhamet ve lütuf' anlamlarını taşıdığını ifade eder. 'Erhamu'r-râhimîn' terkibi, Allah'ın merhametinin sınırsızlığını ve eşsizliğini gösterir; O, merhamet edenlerin en merhametlisidir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'rahmet'in 'kalpteki incelik ve şefkat' olduğunu ve Allah'a nispet edildiğinde 'nimet ve ihsan' anlamına geldiğini açıklar. 'Erhamu'r-râhimîn' ifadesi, Allah'ın merhametinin diğer tüm merhamet edenlerin merhametini aştığını ve O'nun affediciliğinin bu engin merhametinden kaynaklandığını belirtir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["af-hosgoru","merhamet","tovbe","kissa-yusuf"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy-i Cins Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoktur"},{"position":3,"surface":"تَثْرِيبَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ث-ر-ب","rootLatin":"th-r-b","lemma":"تَثْرِيب","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Lâ-i nefy-i cinsin ismi olduğu için mansûb","gloss":"ayıplama, kınama"},{"position":4,"surface":"عَلَيْكُمُ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerinize"},{"position":4,"surface":"كُمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":5,"surface":"ٱلْيَوْمَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"bugün"},{"position":6,"surface":"يَغْفِرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"gh-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"bağışlar"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":8,"surface":"لَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sizin için"},{"position":8,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"O"},{"position":10,"surface":"أَرْحَمُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"أَرْحَم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"en merhametli"},{"position":11,"surface":"ٱلرَّٰحِمِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَاحِم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"merhametliler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Yûsuf Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 11 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 9 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 11 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*
- **Sohbet Arası Sohbetler CD 9 (2002)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *12/92*