# Ra'd Sûresi, 4. Âyet (13:4)

> وَفِى ٱلْأَرْضِ قِطَعٌ مُّتَجَـٰوِرَٰتٌ وَجَنَّـٰتٌ مِّنْ أَعْنَـٰبٍ وَزَرْعٌ وَنَخِيلٌ صِنْوَانٌ وَغَيْرُ صِنْوَانٍ يُسْقَىٰ بِمَآءٍ وَٰحِدٍ وَنُفَضِّلُ بَعْضَهَا عَلَىٰ بَعْضٍ فِى ٱلْأُكُلِ ۚ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَـٰتٍ لِّقَوْمٍ يَعْقِلُونَ

*Vefî-l-ardi kita'un mutecâvirâtun vecennâtun min a'nâbin vezer'un veneḣîlun sinvânun veġayru sinvânin yuskâ bimâ-in vâhidin venufaddilu ba'dahâ ‘alâ ba'din fî-l-ukul(i)(c) inne fî żâlike leâyâtin likavmin ya'kilûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Yeryüzünde birbirine komşu kara parçaları, üzüm bağları, ekinler; bir kökten çıkan çok gövdeli ve tek gövdeli hurma ağaçları vardır ki hepsi aynı su ile sulanır. Ama biz ürünleri konusunda bir kısmını bir kısmına üstün kılıyoruz. Şüphesiz bunda aklını kullanan bir kavim için (Allah'ın varlığını gösteren) deliller vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/13/4

---

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","yaratilis","rizik","ilim-hikmet"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın yaratılışındaki çeşitliliği ve kudretini, aynı kaynaklardan beslenen ancak farklı özellikler gösteren bitkiler ve toprak parçaları üzerinden vurgulamaktadır. Dilbilimsel olarak, 'kıta', 'mütecevirat', 'sinvan', 'yusqa' ve 'nufaddilu' gibi kelimeler, bu çeşitliliğin ve ilahi takdirin semantik derinliğini ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"قِطَعٌ","root":"ق ط ع","rootLatin":"k-t-a","meaning":"Yeryüzündeki farklı, ayrılmış toprak parçaları.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kat'' kökünün bir şeyi kesmek, ayırmak anlamına geldiğini belirtir. 'Kıta'' ise kesilmiş, ayrılmış parça demektir. Ayetteki 'kıta' kelimesi, yeryüzündeki farklı özellikteki, birbirinden ayrılmış toprak parçalarını ifade eder, bu da Allah'ın yaratmadaki çeşitliliğini gösterir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kıta'' kelimesini 'arzın parçaları' olarak açıklar. Bu, yeryüzünün farklı bölgelerinin, coğrafi ve yapısal olarak birbirinden ayrılmış bölümlerini ifade eder. Ayette, bu parçaların aynı suyla sulanmasına rağmen farklı özellikler taşıması vurgulanır."}]},{"word":"مُّتَجَـٰوِرَٰتٌ","root":"ج و ر","rootLatin":"c-v-r","meaning":"Birbirine komşu, yakın olan toprak parçaları.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'c-v-r' kökünün 'komşu olmak, yakın olmak' anlamlarına geldiğini belirtir. 'Mütecevirat' ise birbirine bitişik, komşu olan şeyler demektir. Ayette, bu kelime, yeryüzündeki toprak parçalarının fiziksel olarak birbirine yakınlığını, ancak buna rağmen farklı özellikler taşıdığını vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'mütecevirat' kelimesinin 'birbirine yakın olan' manasına geldiğini ifade eder. Bu, toprak parçalarının coğrafi yakınlığına rağmen, verimlilik, bitki örtüsü gibi konularda farklılık göstermesini işaret eder ki bu da ilahi kudretin bir delilidir."}]},{"word":"صِنْوَانٌ","root":"ص ن و","rootLatin":"s-n-v","meaning":"Tek kökten çıkan, birbirine benzeyen veya farklılaşan hurma ağaçları.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sınvan' kelimesini 'tek kökten çıkan, ancak gövdeleri ayrılan hurma ağaçları' olarak açıklar. Ayetteki 'sınvan ve gayru sınvan' ifadesi, aynı kökten çıkan ve farklılaşan veya tek başına büyüyen hurma ağaçlarının çeşitliliğini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sınv' kelimesinin 'bir kökten çıkan iki veya daha fazla ağaç' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, hurma ağaçlarının aynı kökten beslenip farklılaşabilen yapısını veya tek başına büyüyenleri kapsayarak, yaratılıştaki çeşitliliği ve ilahi kudreti gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sınvan' kelimesinin 'bir kökten çıkan, dalları ayrılmış ağaçlar' olduğunu ifade eder. Bu, aynı besin kaynağından beslenmelerine rağmen farklı özellikler gösterebilen bitkilerin varlığını vurgular, bu da ayetin ana mesajına hizmet eder."}]},{"word":"يُسْقَىٰ","root":"س ق ي","rootLatin":"s-k-y","meaning":"Sulanan, su verilen.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sakâ' fiilinin 'su vermek, sulamak' anlamına geldiğini belirtir. 'Yusqa' ise edilgen çatıda 'sulanır' demektir. Ayette, tüm bu farklı bitkilerin 'tek bir su ile sulanması'na rağmen farklı ürünler vermesi, Allah'ın kudretinin ve yaratılışındaki çeşitliliğin bir delili olarak sunulur."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sakâ' fiilinin 'birine su içirmek veya bir şeyi sulamak' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'yusqa bi mâin vâhidin' ifadesi, aynı su kaynağının farklı bitkileri beslemesine rağmen, bu bitkilerin farklı lezzet ve özelliklerde ürünler vermesini vurgular."}]},{"word":"وَنُفَضِّلُ","root":"ف ض ل","rootLatin":"f-d-l","meaning":"Üstün kılıyoruz, farklılaştırıyoruz.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fadl' kelimesinin 'bir şeyin fazlası, artığı' anlamına geldiğini ve 'tafdîl'in ise 'bir şeyi diğerine üstün kılmak' olduğunu belirtir. Ayetteki 'nufaddilu ba'dahâ alâ ba'din' ifadesi, Allah'ın aynı suyla sulanan bitkilerin ürünlerini lezzet ve özellik bakımından birbirinden farklı ve üstün kıldığını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'fadl' kavramının Kur'an'da Allah'ın lütuf ve ihsanını ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'nufaddilu' fiili, Allah'ın yaratılışındaki iradi farklılaştırmayı, yani aynı şartlarda yetişen bitkilerin ürünlerini kendi hikmetiyle farklı lezzet ve niteliklerde yaratmasını vurgular."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَفِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":2,"surface":"ٱلْأَرْضِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"a-r-d","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yeryüzü"},{"position":3,"surface":"قِطَعٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ط-ع","rootLatin":"q-t-ʿ","lemma":"قِطْعَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû (haber öne geçtiği için)","gloss":"parçalar"},{"position":4,"surface":"مُّتَجَـٰوِرَٰتٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ج-و-ر","rootLatin":"j-w-r","lemma":"مُتَجَاوِر","form":"Tefâ'ul","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"birbirine komşu"},{"position":5,"surface":"وَجَنَّـٰتٌۭ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"جَنَّـٰتٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جَنَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"bahçeler"},{"position":6,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den"},{"position":7,"surface":"أَعْنَـٰبٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ن-ب","rootLatin":"ʿ-n-b","lemma":"عِنَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"üzümler"},{"position":8,"surface":"وَزَرْعٌۭ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"زَرْعٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ز-ر-ع","rootLatin":"z-r-ʿ","lemma":"زَرْع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"ekin"},{"position":9,"surface":"وَنَخِيلٌۭ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"نَخِيلٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-خ-ل","rootLatin":"n-kh-l","lemma":"نَخِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"hurma ağaçları"},{"position":10,"surface":"صِنْوَانٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ن-و","rootLatin":"s-n-w","lemma":"صِنْو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"tek köklü"},{"position":11,"surface":"وَغَيْرُ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"غَيْرُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ي-ر","rootLatin":"gh-y-r","lemma":"غَيْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"başka"},{"position":12,"surface":"صِنْوَانٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ن-و","rootLatin":"s-n-w","lemma":"صِنْو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"tek köklü"},{"position":13,"surface":"يُسْقَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ق-ي","rootLatin":"s-q-y","lemma":"سَقَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"sulanır"},{"position":14,"surface":"بِمَآءٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":14,"surface":"مَآءٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ه","rootLatin":"m-w-h","lemma":"مَاء","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"su"},{"position":15,"surface":"وَٰحِدٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"و-ح-د","rootLatin":"w-h-d","lemma":"وَاحِد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"tek"},{"position":16,"surface":"وَنُفَضِّلُ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":16,"surface":"نُفَضِّلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-d-l","lemma":"فَضَّلَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"üstün kılarız"},{"position":17,"surface":"بَعْضَهَا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-ʿ-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bazısını"},{"position":17,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":18,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine"},{"position":19,"surface":"بَعْضٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ع-ض","rootLatin":"b-ʿ-d","lemma":"بَعْض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bazısını"},{"position":20,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":21,"surface":"ٱلْأُكُلِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"أ-ك-ل","rootLatin":"a-k-l","lemma":"أُكُل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yemiş"},{"position":22,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz"},{"position":23,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":24,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bu"},{"position":25,"surface":"لَـَٔايَـٰتٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid (Lâm-ı İbtida)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"elbette"},{"position":25,"surface":"ءَايَـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb (haber öne geçtiği için)","gloss":"ibretler"},{"position":26,"surface":"لِّقَوْمٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":26,"surface":"قَوْمٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kavim"},{"position":27,"surface":"يَعْقِلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ق-ل","rootLatin":"ʿ-q-l","lemma":"عَقَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"akıl edenler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Gülşen-i Râz ve Şerhi (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13/4*
- **Gülşen-i Râz ve Şerhi (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *13/4*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *13/4*
- **Kelime-i Lûtiyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *13/4*