# Ra'd Sûresi, 5. Âyet (13:5)

> ۞ وَإِن تَعْجَبْ فَعَجَبٌ قَوْلُهُمْ أَءِذَا كُنَّا تُرَٰبًا أَءِنَّا لَفِى خَلْقٍ جَدِيدٍ ۗ أُو۟لَـٰٓئِكَ ٱلَّذِينَ كَفَرُوا۟ بِرَبِّهِمْ ۖ وَأُو۟لَـٰٓئِكَ ٱلْأَغْلَـٰلُ فِىٓ أَعْنَاقِهِمْ ۖ وَأُو۟لَـٰٓئِكَ أَصْحَـٰبُ ٱلنَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَـٰلِدُونَ

*Ve-in ta'ceb fe'acebun kavluhum e-iżâ kunnâ turâben e-innâ lefî ḣalkin cedîd(in)(k) ulâ-ike-lleżîne keferû birabbihim(s) veulâ-ike-l-aġlâlu fî a'nâkihim(s) veulâ-ike ashâbu-nnâr(i)(s) hum fîhâ ḣâlidûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Eğer şaşacaksan, asıl şaşılacak olan onların, "Biz toprak olunca yeniden mi yaratılacakmışız?" demeleridir. İşte bunlar Rablerini inkar edenlerdir. İşte onlar boyunlarına demir halkalar vurulanlardır ve işte onlar cehennemliklerdir. Onlar orada ebedi kalacaklardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/13/5

---

## Tefsir

{"topics":["dirilis","kufur-sirk","cehennem","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"eğer"},{"position":2,"surface":"تَعْجَبْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ج-ب","rootLatin":"'-j-b","lemma":"عَجِبَ","form":"Fe'ile","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart edatı (إِن) ile meczûm olduğu için","gloss":"şaşarsan"},{"position":3,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Rabıt","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":3,"surface":"عَجَبٌ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ج-ب","rootLatin":"'-j-b","lemma":"عَجَب","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"şaşılacak şeydir"},{"position":4,"surface":"قَوْلُهُمْ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sözleri"},{"position":4,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":5,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"mı"},{"position":5,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman"},{"position":6,"surface":"كُنَّا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"olduk"},{"position":7,"surface":"تُرَٰبًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ت-ر-ب","rootLatin":"t-r-b","lemma":"تُرَاب","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"كَانَ fiilinin haberi olduğu için mansûb","gloss":"toprak"},{"position":8,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"mı"},{"position":8,"surface":"إِنَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"muhakkak biz"},{"position":8,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"إِنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"biz"},{"position":9,"surface":"لَفِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"elbette"},{"position":9,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":10,"surface":"خَلْقٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"خ-ل-ق","rootLatin":"kh-l-q","lemma":"خَلْق","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yaratılış"},{"position":11,"surface":"جَدِيدٍ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"ج-د-د","rootLatin":"j-d-d","lemma":"جَدِيد","form":"Fa'îl","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"yeni"},{"position":12,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"işte onlar"},{"position":13,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Haber olduğu için mebnî","gloss":"o kimselerdir ki"},{"position":14,"surface":"كَفَرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"inkar ettiler"},{"position":15,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":15,"surface":"رَبِّهِمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rablerini"},{"position":15,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":16,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":16,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"işte onlar"},{"position":17,"surface":"ٱلْأَغْلَـٰلُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ل-ل","rootLatin":"gh-l-l","lemma":"أَغْلَال","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"prangalar"},{"position":18,"surface":"فِىٓ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":19,"surface":"أَعْنَاقِهِمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ن-ق","rootLatin":"'-n-q","lemma":"عُنُق","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"boyunları"},{"position":19,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":20,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":20,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"işte onlar"},{"position":21,"surface":"أَصْحَـٰبُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ح-ب","rootLatin":"s-h-b","lemma":"أَصْحَاب","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sahipleri"},{"position":22,"surface":"ٱلنَّارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"ateşin"},{"position":23,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"onlar"},{"position":24,"surface":"فِيهَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":24,"surface":"هَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَا","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":25,"surface":"خَـٰلِدُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-ل-د","rootLatin":"kh-l-d","lemma":"خَالِد","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"ebedi kalacak olanlar"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Ra'd Suresi'nin 5. ayeti, yeniden dirilişi inkar edenlerin şaşkınlığını ve bu inkarın sonuçlarını ele almaktadır. Ayet, özellikle 'şaşmak', 'yaratılış', 'inkar' ve 'boyunduruk' gibi kavramlar üzerinden, ahiret inancının reddinin derin anlamsal ve cezai boyutlarını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"تَعْجَبْ","root":"ع ج ب","rootLatin":"a-c-b","meaning":"Bir şeyi hayretle karşılamak, şaşırmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Acb (عجب), insanın alışık olmadığı, benzerini görmediği bir şeyi gördüğünde duyduğu hayret halidir. Ayetteki 've in ta'ceb' ifadesi, müşriklerin yeniden dirilişi inkar etmelerinin ne kadar şaşırtıcı olduğunu, bu inkarın akla ve mantığa aykırı olduğunu belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ta'ceb (تعجب), bir şeyin büyüklüğü veya garipliği karşısında hayrete düşmek demektir. Ayette, Allah'ın kudretini ve yeniden yaratma gücünü inkar edenlerin bu tutumunun, şaşılacak bir durum olduğu mecazi bir anlatımla ifade edilmiştir."}]},{"word":"خَلْقٍ","root":"خ ل ق","rootLatin":"h-l-k","meaning":"Yoktan var etme, bir şeyi belirli bir ölçü ve düzen içinde meydana getirme; yaratılış.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Halk (خلق), bir şeyi takdir etmek ve onu yoktan var etmek anlamına gelir. Ayetteki 'fî halkın cedîd' (yeni bir yaratılış içinde) ifadesi, öldükten sonra toprağa karışan bedenlerin yeniden diriltilerek yeni bir varoluşa kavuşturulması anlamındadır ve müşriklerin bu kudreti inkar etmelerine işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Halk (خلق) kavramı Kur'an'da genellikle Allah'ın mutlak yaratma gücünü ifade eder. 'Halk-ı cedîd' (yeni yaratılış) ise, ölümden sonraki dirilişin, ilk yaratılış gibi Allah için kolay olduğunu, ancak insanlar için idrak etmesi zor bir mucize olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Halk (خلق), bir şeyi örneksiz olarak icat etmek ve onu belirli bir şekle sokmaktır. Ayetteki 'halkın cedîd' ifadesi, ahiretteki dirilişin, dünya hayatındaki yaratılıştan farklı, yeni bir yaratılış olacağını, ancak Allah'ın kudreti açısından bir fark olmadığını belirtir."}]},{"word":"كَفَرُوا۟","root":"ك ف ر","rootLatin":"k-f-r","meaning":"Örtmek, gizlemek; nimeti inkar etmek, nankörlük etmek; Allah'ın varlığını veya ayetlerini reddetmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Küfr (كفر), bir nimeti örtmek, gizlemek ve dolayısıyla onu inkar etmektir. Ayetteki 'kefarû bi-Rabbihim' (Rablerini inkar ettiler) ifadesi, Allah'ın varlığını, birliğini ve özellikle yeniden diriltme kudretini reddetmeleri anlamında kullanılmıştır. Bu, sadece bir inkar değil, aynı zamanda Allah'ın kudretine karşı bir nankörlüktür."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Küfr (كفر) Kur'an'da genellikle 'hakikati örtmek' veya 'Allah'ın ayetlerini reddetmek' anlamında kullanılır. Ra'd 5'teki kullanımı, yeniden diriliş gibi açık bir hakikati, yani Allah'ın yaratma ve diriltme kudretini inkar etmeyi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Küfr (كفر), bir şeyi örtmek ve gizlemekten gelir. Şer'î anlamda ise, Allah'ın birliğini, peygamberlerini ve ahiret gününü inkar etmektir. Ayetteki 'kefarû' fiili, özellikle yeniden diriliş inancını reddedenlerin bu inkarlarının, Rablerine karşı bir küfür olduğunu vurgular."}]},{"word":"ٱلْأَغْلَـٰلُ","root":"غ ل ل","rootLatin":"ğ-l-l","meaning":"Boyunduruk, bukağı; boyna takılan demir halka.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğull (غل), boyna takılan ve elleri boyna bağlayan demir halkadır. Ayetteki 'el-ağlâl' (boyunduruklar) ifadesi, ahirette inkarcıların boyunlarına takılacak olan zincirleri ve bukağıları mecazi olarak ifade eder. Bu, onların cehennemdeki azaplarının bir sembolüdür ve aynı zamanda dünya hayatındaki inkar ve isyanlarının bir sonucu olarak ruhsal bir bağın da göstergesidir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğull (غل), boyna takılan ve elleri boyna bağlayan demir halkadır. Ayetteki 'el-ağlâl' kelimesi, cehennem ehlinin azaplarının bir parçası olarak boyunlarına takılacak olan zincirleri anlatır. Bu, onların hareket özgürlüklerinin kısıtlanması ve azabın şiddetini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Ğull (غل), boyna takılan ve elleri boyna bağlayan demir halkadır. Ayetteki 'el-ağlâl' ifadesi, inkarcıların ahiretteki durumlarını tasvir ederken, onların dünya hayatındaki inançsızlıklarının ve günahlarının bir sonucu olarak maruz kalacakları fiziksel ve ruhsal kısıtlamaları sembolize eder."}]},{"word":"خَـٰلِدُونَ","root":"خ ل د","rootLatin":"h-l-d","meaning":"Sonsuz kalmak, ebediyen yaşamak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hulûd (خلود), bir şeyin bozulmadan ve değişmeden uzun süre kalmasıdır. Ayetteki 'hâlidûn' (temelli kalacaklardır) ifadesi, cehennem ehlinin azabının kesintisiz ve sonsuz olacağını, bu durumun bir sonu olmadığını vurgular. Bu, inkarın ve küfrün nihai ve kalıcı sonucudur."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Hulûd (خلود), bir yerde sürekli ve kesintisiz olarak ikamet etmektir. Ayetteki 'hâlidûn' kelimesi, cehennemliklerin azabının geçici olmadığını, aksine ebedi bir ikametgah olacağını açıkça belirtir. Bu, ahiret inancının ve cezanın ciddiyetini gösterir."}]}]}