# İbrâhîm Sûresi, 10. Âyet (14:10)

> ۞ قَالَتْ رُسُلُهُمْ أَفِى ٱللَّهِ شَكٌّ فَاطِرِ ٱلسَّمَـٰوَٰتِ وَٱلْأَرْضِ ۖ يَدْعُوكُمْ لِيَغْفِرَ لَكُم مِّن ذُنُوبِكُمْ وَيُؤَخِّرَكُمْ إِلَىٰٓ أَجَلٍ مُّسَمًّى ۚ قَالُوٓا۟ إِنْ أَنتُمْ إِلَّا بَشَرٌ مِّثْلُنَا تُرِيدُونَ أَن تَصُدُّونَا عَمَّا كَانَ يَعْبُدُ ءَابَآؤُنَا فَأْتُونَا بِسُلْطَـٰنٍ مُّبِينٍ

*Kâlet rusuluhum efi(A)llâhi şekkun fâtiri-ssemâvâti vel-ard(i)(s) yed'ûkum liyaġfira lekum min żunûbikum veyu-aḣḣirakum ilâ ecelin musemmâ(en)(c) kâlû in entum illâ beşerun miślunâ turîdûne en tasuddûnâ ‘ammâ kâne ya'budu âbâunâ fe/tûnâ bisultânin mubîn(in)*

**Meal (Diyanet):** Peygamberleri dedi ki: "Gökleri ve yeri yaratan Allah hakkında şüphe mi var? (Halbuki) O, günahlarınızı bağışlamak ve sizi belli bir zamana kadar ertelemek için sizi (imana) çağırıyor. Onlar, "Siz de bizim gibi sadece birer insansınız. Bizi babalarımızın taptıklarından alıkoymak istiyorsunuz. Öyleyse bize apaçık bir delil getirin" dediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/14/10

---

## Tefsir

{"topics":["tevhid","peygamberlik","musrikler","yaratilis","hidayet-dalalet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"رُسُلُهُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"elçileri"},{"position":2,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":3,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"mı/mi"},{"position":3,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":4,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah"},{"position":5,"surface":"شَكٌّۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ش-ك-ك","rootLatin":"ş-k-k","lemma":"شَكّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"şüphe"},{"position":6,"surface":"فَاطِرِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ف-ط-ر","rootLatin":"f-t-r","lemma":"فَاطِر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"yaratan"},{"position":7,"surface":"ٱلسَّمَـٰوَٰتِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"سَمَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"gökler"},{"position":8,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"ٱلْأَرْضِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"a-r-ḍ","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf yoluyla mecrûr","gloss":"yer"},{"position":9,"surface":"يَدْعُوكُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ع-و","rootLatin":"d-'-w","lemma":"دَعَا","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"çağırıyor"},{"position":9,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sizi"},{"position":10,"surface":"لِيَغْفِرَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer (Ta'lil Lâmı)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":10,"surface":"يَغْفِرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"غ-ف-ر","rootLatin":"ğ-f-r","lemma":"غَفَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Ta'lil lâmı ile mansûb","gloss":"bağışlasın"},{"position":11,"surface":"لَكُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"sizin için"},{"position":11,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":12,"surface":"مِّن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"den/dan"},{"position":13,"surface":"ذُنُوبِكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ذ-ن-ب","rootLatin":"z-n-b","lemma":"ذَنْب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"günahlarınız"},{"position":13,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":14,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"يُؤَخِّرَكُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-خ-ر","rootLatin":"a-ḫ-r","lemma":"أَخَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf yoluyla mansûb","gloss":"erteleyecek"},{"position":14,"surface":"كُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sizi"},{"position":15,"surface":"إِلَىٰٓ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"e/a kadar"},{"position":16,"surface":"أَجَلٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ج-ل","rootLatin":"a-j-l","lemma":"أَجَل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir süre"},{"position":17,"surface":"مُّسَمًّۭى","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"مُسَمًّى","form":"Tef'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"belirlenmiş"},{"position":18,"surface":"قَالُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dediler"},{"position":19,"surface":"إِنْ","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değilsiniz"},{"position":20,"surface":"أَنتُمْ","pos":"harf","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"siz"},{"position":21,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"Hasr Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ancak"},{"position":22,"surface":"بَشَرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ش-ر","rootLatin":"b-ş-r","lemma":"بَشَر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"insan"},{"position":23,"surface":"مِّثْلُنَا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ث-ل","rootLatin":"m-s-l","lemma":"مِثْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"bizim gibi"},{"position":23,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":24,"surface":"تُرِيدُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-و-د","rootLatin":"r-w-d","lemma":"أَرَادَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"istiyorsunuz"},{"position":25,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Nasb Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":26,"surface":"تَصُدُّونَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ص-د-د","rootLatin":"ṣ-d-d","lemma":"صَدَّ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb edatı (en) ile mansûb","gloss":"alıkoyasınız"},{"position":26,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bizi"},{"position":27,"surface":"عَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"den/dan"},{"position":27,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şeyden"},{"position":28,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî (Nakıs)","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":29,"surface":"يَعْبُدُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَبَدَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"tapıyordu"},{"position":30,"surface":"ءَابَآؤُنَا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ب-و","rootLatin":"a-b-w","lemma":"أَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"babalarımız"},{"position":30,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bizim"},{"position":31,"surface":"فَأْتُونَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"öyleyse"},{"position":31,"surface":"أْتُونَا","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"أ-ت-ي","rootLatin":"a-t-y","lemma":"أَتَى","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"getirin"},{"position":31,"surface":"نَا","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نَحْنُ","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bize"},{"position":32,"surface":"بِسُلْطَـٰنٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":32,"surface":"سُلْطَـٰنٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ل-ط","rootLatin":"s-l-ṭ","lemma":"سُلْطَان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir delil"},{"position":33,"surface":"مُّبِينٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"مُبِين","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"apaçık"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, peygamberlerin tevhid çağrısına karşı çıkan kavimlerin itirazlarını ve peygamberlerin bu itirazlara verdiği cevapları dilbilimsel bir derinlikle sunmaktadır. Temel kavramlar, Allah'ın yaratıcılığı, günahların bağışlanması ve peygamberlerin beşeriyeti etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"فَاطِرِ","root":"ف ط ر","rootLatin":"f-t-r","meaning":"Allah'ın gökleri ve yeri eşsiz bir şekilde, örneksiz olarak yaratan vasfını ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'f-t-r' kökünün 'bir şeyi ilk defa, örneksiz olarak yaratmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'Fâtıri's-semâvâti ve'l-ard' ifadesi, Allah'ın gökleri ve yeri daha önce bir benzeri olmaksızın, yoktan var eden eşsiz yaratıcılığını vurgular. Bu, O'nun kudretinin ve birliğinin delilidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'fâtır' kelimesini 'mübtedi'' (başlatan, ilk yaratan) olarak açıklar. Ayetteki kullanımı, Allah'ın yaratma fiilinin benzersizliğini ve başlangıçtaki yaratıcı gücünü ifade eder. Bu, şüphe edenlere karşı Allah'ın varlığının ve birliğinin en güçlü kanıtlarından biridir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'f-t-r' kökünden türeyen 'fâtır' kelimesinin Kur'an'daki temel anlamının 'yoktan var etme, bir şeyi ilk kez ortaya çıkarma' olduğunu belirtir. Bu bağlamda, Allah'ın 'Fâtır' olması, O'nun evrenin mutlak ve eşsiz yaratıcısı olduğunu, dolayısıyla ibadete layık tek varlık olduğunu gösterir. Peygamberler, bu vasfı hatırlatarak şüpheyi gidermeye çalışır."}]},{"word":"يَغْفِرَ","root":"غ ف ر","rootLatin":"ğ-f-r","meaning":"Allah'ın kullarının günahlarını örtmesi, bağışlaması ve affetmesi anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ğ-f-r' kökünün temel anlamının 'örtmek' olduğunu, 'mağfiret'in ise 'günahı örtmek ve affetmek' olduğunu belirtir. Ayetteki 'li-yağfira lekum min zunûbikum' ifadesi, Allah'ın peygamberler aracılığıyla insanları tevhide çağırmasının amacının, onların günahlarını bağışlamak olduğunu gösterir. Bu, Allah'ın rahmetinin bir tecellisidir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'mağfiret'i 'Allah'ın kulun günahlarını örtmesi ve azabından koruması' olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, peygamberlerin çağrısının temel motivasyonlarından biri, insanların Allah'a yönelerek günahlarından arınma ve ilahi koruma altına girme imkanı bulmalarıdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ğ-f-r' kökünün Kur'an'daki kullanımının, Allah'ın kullarına karşı merhametini ve onların hatalarını affetme kudretini ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, peygamberler, Allah'ın bağışlayıcılığını bir davet sebebi olarak sunarak insanları tevhide yönelmeye teşvik ederler."}]},{"word":"ذُنُوبِكُمْ","root":"ذ ن ب","rootLatin":"z-n-b","meaning":"İnsanların işlediği hatalar, kusurlar ve günahlar anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'zenb' kelimesinin 'suç, hata' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'min zunûbikum' ifadesi, peygamberlerin çağrısının, insanların geçmişte işledikleri günahların affedilmesine yönelik olduğunu açıkça ortaya koyar. Bu, tevhidin getireceği manevi temizliği vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'zenb'i 'bir şeyin sonu, akıbeti' olarak da açıklar ve genellikle kötü akıbetlere yol açan fiiller için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'günahlar', Allah'ın emirlerine karşı gelmenin ve şirkin getireceği kötü sonuçları ifade eder. Peygamberler, bu kötü sonuçlardan kurtuluş yolunu gösterirler."}]},{"word":"بَشَرٌ","root":"ب ش ر","rootLatin":"b-ş-r","meaning":"İnsanların maddi ve biyolojik özellikleriyle, diğer canlılardan ayrılan, ancak ilahi özellikler taşımayan varlıklar olduğunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'beşer' kelimesinin 'insanın dış görünüşü, derisi' ile ilgili olduğunu ve genellikle 'insan' anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'in entum illâ beşerun mislunâ' ifadesi, kavimlerin peygamberleri kendileri gibi sıradan insanlar olarak görme ve bu nedenle onların mesajını reddetme gerekçesini yansıtır. Bu, peygamberlerin ilahi elçiliklerini kabul etmedeki temel engellerden biridir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'beşer' kelimesinin Kur'an'da genellikle 'insan' anlamında kullanıldığını ve bu kullanımın, insanın maddi yönünü, yeme, içme, uyuma gibi ihtiyaçlarını vurguladığını belirtir. Kavimlerin bu kelimeyi kullanması, peygamberlerin ilahi bir güçten ziyade, kendileri gibi aciz varlıklar olduğu yanılgısını ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'beşer' kavramının Kur'an'da genellikle 'insan'ın biyolojik ve fizyolojik yönünü vurguladığını, 'insan'ın ise daha çok ruhsal ve ahlaki yönünü ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, kavimlerin peygamberleri 'beşer' olarak nitelemesi, onların peygamberlik vasfını göz ardı ederek sadece insani özelliklerine odaklandıklarını gösterir."}]},{"word":"تَصُدُّونَا","root":"ص د د","rootLatin":"s-d-d","meaning":"Birini bir şeyden alıkoymak, engellemek veya yüz çevirmesini sağlamak anlamına gelir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 's-d-d' kökünün 'engellemek, mani olmak' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'turîdûne en tesuddûnâ ammâ kâne ya'budu âbâunâ' ifadesi, kavimlerin peygamberleri, atalarının taptığı putlardan kendilerini alıkoymaya çalışmakla suçladıklarını gösterir. Bu, tevhid çağrısına karşı çıkanların geleneksel inançlarına bağlılıklarını ve değişime direnişlerini ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sadd' kelimesinin 'yüz çevirmek, engellemek' anlamında kullanıldığını açıklar. Kavimler, peygamberlerin kendilerini atalarının dininden döndürme çabalarını bir 'alıkoyma' eylemi olarak görmekte ve bu durumu bir tehdit olarak algılamaktadırlar."}]},{"word":"سُلْطَـٰنٍ","root":"س ل ط","rootLatin":"s-l-t","meaning":"Güç, yetki, delil veya açık bir kanıt anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sultân' kelimesinin 'güç, yetki, delil' anlamlarına geldiğini ve genellikle 'haklılığı ispat eden açık delil' için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'fe'tûnâ bi-sultânin mubîn' ifadesi, kavimlerin peygamberlerden, iddialarını destekleyecek açık ve ikna edici bir mucize veya kanıt talep ettiklerini gösterir. Bu, onların imana gelmek için somut bir delile ihtiyaç duyduklarını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sultân' kelimesini 'hüccet' (delil) olarak açıklar. Ayetteki 'sultânin mubîn' ifadesi, peygamberlerin getirdiği mesajın doğruluğunu kanıtlayacak, şüpheye yer bırakmayacak açık bir delil talebini vurgular. Bu, peygamberlerin mucizelerle desteklenmesinin önemini ortaya koyar."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sultân'ı 'bir şeyi ispat eden veya çürüten delil' olarak tanımlar. Kavimlerin bu talebi, peygamberlerin getirdiği mesajın sadece sözden ibaret olmadığını, aynı zamanda ilahi bir destekle geldiğini gösteren somut kanıtlar arayışında olduklarını belirtir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *14/10*
- **Haşr Sûresi** · *14/10*
- **Furkân Sûresi** · *14/10*
- **Haşr Sûresi** · *14/10*