# İbrâhîm Sûresi, 35. Âyet (14:35) > وَإِذْ قَالَ إِبْرَٰهِيمُ رَبِّ ٱجْعَلْ هَـٰذَا ٱلْبَلَدَ ءَامِنًا وَٱجْنُبْنِى وَبَنِىَّ أَن نَّعْبُدَ ٱلْأَصْنَامَ *Ve-iż kâle ibrâhîmu rabbi-c'al hâżâ-lbelede âminen vecnubnî vebeniyye en na'bude-l-asnâm(e)* **Meal (Diyanet):** Hani İbrahim demişti ki: "Rabbim! Bu şehri güvenli kıl, beni ve oğullarımı putlara tapmaktan uzak tut." **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/14/35 --- ## Tefsir {"topics":["kissa-ibrahim","dua","kufur-sirk","tevhid"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zaman zarfı olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":2,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":3,"surface":"إِبْرَٰهِيمُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'cem","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِبْرَٰهِيم","form":"-","features":{"irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"İbrahim"},{"position":4,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Nida harfi hazfedilmiş münada olduğu için mansûb mahallen, izafetle mecrûr","gloss":"Rabbim"},{"position":5,"surface":"ٱجْعَلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ج-ع-ل","rootLatin":"j-'-l","lemma":"جَعَلَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için meczûm","gloss":"kıl"},{"position":6,"surface":"هَـٰذَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَـٰذَا","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallen","gloss":"bu"},{"position":7,"surface":"ٱلْبَلَدَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ل-د","rootLatin":"b-l-d","lemma":"بَلَد","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İsm-i işaretten sonra geldiği için bedel ve mansûb","gloss":"şehir"},{"position":8,"surface":"ءَامِنًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"أ-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمِن","form":"Fâ'il","features":{"irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih sani olduğu için mansûb","gloss":"güvenli"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"ٱجْنُبْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ج-ن-ب","rootLatin":"j-n-b","lemma":"جَنَبَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için meczûm","gloss":"uzak tut"},{"position":9,"surface":"نِى","pos":"harf","posDetail":"Nûn-u Vikaye","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"نِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Fiil ile zamir arasına giren nûn-u vikaye olduğu için mebnî","gloss":"beni"},{"position":9,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallen","gloss":"beni"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"بَنِىَّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ن-و","rootLatin":"b-n-w","lemma":"اِبْن","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Atfedildiği için mansûb","gloss":"oğullarımı"},{"position":11,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Mastariye ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Nasb edatıdır, mebnî","gloss":"ki"},{"position":12,"surface":"نَّعْبُدَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ب-د","rootLatin":"'-b-d","lemma":"عَبَدَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb edatı 'en'den sonra geldiği için mansûb","gloss":"tapalım"},{"position":13,"surface":"ٱلْأَصْنَامَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ن-م","rootLatin":"s-n-m","lemma":"صَنَم","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"putlara"}] ## Kelime Tahlili {"summary":"İbrahim Suresi 35. ayet, Hz. İbrahim'in Allah'a yaptığı iki temel duayı içermektedir: şehrin güvenli kılınması ve kendisinin ile zürriyetinin putperestlikten korunması. Ayet, 'güvenlik' ve 'putperestlikten uzak durma' kavramları etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"إِبْرَٰهِيمُ","root":"ب ر ه م","rootLatin":"b-r-h-m","meaning":"Allah'ın dostu, peygamber İbrahim'in özel ismi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbrahim ismi, Kur'an'da birçok yerde zikredilen, hanif dininin öncüsü ve peygamberlerin atası olan yüce bir şahsiyettir. Ayette, duayı yapan ve bu önemli istekleri dile getiren peygamberi ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"İbrahim, 'ümmü'l-enbiyâ' (peygamberlerin anası/babası) olarak bilinen, tevhidin sembolü bir isimdir. Ayetteki kullanımı, onun Allah'a olan derin bağlılığını ve ümmeti için duyduğu endişeyi gösterir."}]},{"word":"ٱلْبَلَدَ","root":"ب ل د","rootLatin":"b-l-d","meaning":"Yerleşim yeri, şehir veya kasaba; ayette Mekke kastedilmektedir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Belde kelimesi, insanların yerleştiği, imar edilmiş toprağı ifade eder. Bu ayetteki 'el-beled', Hz. İbrahim'in duasına konu olan ve sonradan Mekke olarak bilinecek olan kutsal şehirdir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Belde, yerleşilen ve ikamet edilen yerdir. Ayetteki kullanımı, Hz. İbrahim'in kurduğu ve Allah'tan güvenliğini dilediği özel bir şehri, yani Kâbe'nin bulunduğu Mekke'yi işaret eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Belde kelimesi, Kur'an'da genellikle belirli bir coğrafi alanı ve orada yaşayan topluluğu ifade eder. Burada, Hz. İbrahim'in duasıyla kutsallaşan ve güvenliği istenen Mekke şehrini temsil eder."}]},{"word":"ءَامِنًا","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Güvenli, emniyetli, korkudan uzak.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Âminen kelimesi, 'emniyetli kılınmış, korkudan arındırılmış' anlamına gelir. Ayette, Hz. İbrahim'in şehrin sakinleri için huzur ve güvenlik dilemesini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Emniyet, kalbin korkudan arınmasıdır. 'Âminen' ifadesi, şehrin hem dış tehlikelerden hem de iç karışıklıklardan korunarak huzurlu bir yer olmasını talep etmektir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Emniyet (emn) kavramı, Kur'an'da sadece fiziksel güvenliği değil, aynı zamanda ruhsal ve toplumsal huzuru da kapsar. Ayetteki 'âminen', şehrin her türlü korku ve endişeden uzak, barış içinde bir yer olmasını dilemektedir."}]},{"word":"وَٱجْنُبْنِى","root":"ج ن ب","rootLatin":"c-n-b","meaning":"Beni uzak tut, benden ayır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Cenbe kökünden gelen 'ecnubnî', 'beni bir şeyden uzaklaştır, ayır' demektir. Ayette, Hz. İbrahim'in kendisini ve zürriyetini putlara tapmaktan korumasını istemesini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Cenb, bir şeyden uzak durmak, yan durmak anlamındadır. 'Vecnubnî', Allah'tan kendisini ve çocuklarını putperestlikten tamamen uzak tutmasını, ondan ayırmasını talep etmektir."}]},{"word":"ٱلْأَصْنَامَ","root":"ص ن م","rootLatin":"s-n-m","meaning":"Putlar, tapınılan heykeller veya suretler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Asnâm, taştan veya başka maddelerden yapılmış, tapınılan suretlerdir. Ayette, Hz. İbrahim'in tevhid inancına aykırı olan bu putlara tapmaktan kendisini ve neslini korumasını istemesini belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sanem, suret ve heykel anlamına gelir ve özellikle Allah'tan başkasına ibadet edilen nesneler için kullanılır. Ayetteki kullanımı, şirk koşmanın en belirgin tezahürü olan putperestlikten uzak durma duasını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Sanem kavramı, Kur'an'da Allah'ın birliğine karşı çıkan her türlü sahte ilahı temsil eder. Hz. İbrahim'in bu duası, tevhidin korunması ve şirkin reddi konusundaki kararlılığını gösterir."}]}]} ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *14/35* - **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 2** — Ahmed Avni Konuk · *14/35*