# İbrâhîm Sûresi, 47. Âyet (14:47)

> فَلَا تَحْسَبَنَّ ٱللَّهَ مُخْلِفَ وَعْدِهِۦ رُسُلَهُۥٓ ۗ إِنَّ ٱللَّهَ عَزِيزٌ ذُو ٱنتِقَامٍ

*Felâ tahsebenna(A)llâhe muḣlife va'dihi rusuleh(u)(k) inna(A)llâhe ‘azîzun żû-ntikâm(in)*

**Meal (Diyanet):** Sakın Allah'ın, peygamberlerine verdiği sözden cayacağını sanma! Şüphesiz Allah, mutlak güç sahibidir, intikam sahibidir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/14/47

---

## Tefsir

{"topics":["kader","peygamberlik","esma-i-husna","kiyamet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Önceki cümleye atıf harfi","gloss":"o halde"},{"position":1,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Muzâri fiili cezm eden nehiy harfi","gloss":"sakın"},{"position":2,"surface":"تَحْسَبَنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-س-ب","rootLatin":"h-s-b","lemma":"حَسَبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i Te'kîd-i Sakîle ile birleştiği için mebnî","gloss":"sanma"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"تَحْسَبَنَّ fiilinin birinci mef'ûlü olduğu için mansûb","gloss":"Allah'ı"},{"position":4,"surface":"مُخْلِفَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-ل-ف","rootLatin":"kh-l-f","lemma":"مُخْلِف","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"تَحْسَبَنَّ fiilinin ikinci mef'ûlü olduğu için mansûb","gloss":"cayacak"},{"position":5,"surface":"وَعْدِهِۦ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعْد","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"مُخْلِفَ ism-i fâilinin muzâfun ileyhi olduğu için mecrûr","gloss":"sözünden"},{"position":5,"surface":"هِۦ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"O'nun"},{"position":6,"surface":"رُسُلَهُۥٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"مُخْلِفَ ism-i fâilinin mef'ûlü bih olduğu için mansûb","gloss":"elçilerine"},{"position":6,"surface":"هُۥٓ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"O'nun"},{"position":7,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"İsim cümlesini nasb eden harf","gloss":"şüphesiz"},{"position":8,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"إِنَّ harfinin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":9,"surface":"عَزِيزٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ز-ز","rootLatin":"'-z-z","lemma":"عَزِيز","form":"Mücerred","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"إِنَّ harfinin haberi olduğu için merfû","gloss":"güçlüdür"},{"position":10,"surface":"ذُو","pos":"isim","posDetail":"Esmâ-i Hamse","root":"ذ-و","rootLatin":"dh-w","lemma":"ذُو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"عَزِيزٌ kelimesinin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"sahibi"},{"position":11,"surface":"ٱنتِقَامٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ق-م","rootLatin":"n-q-m","lemma":"ٱنتِقَام","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"ذُو kelimesinin muzâfun ileyhi olduğu için mecrûr","gloss":"intikam"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın vaadinden dönmeyeceğini ve kudretini vurgularken, 'vaad', 'güç' ve 'intikam' gibi temel kavramlar üzerinden ilahi adaleti ve mutlak egemenliği dile getirmektedir. Kelimelerin kök anlamları, bu ilahi sıfatların derinliğini ve Kur'an'daki teolojik önemini ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"تَحْسَبَنَّ","root":"ح س ب","rootLatin":"h-s-b","meaning":"Allah'ın vaadinden döneceğini zannetme, düşünme.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hasibe' fiilinin genellikle bir şeyi zannetmek, tahmin etmek anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'tahsebenne' kullanımı, kesin bir yasaklama ve uyarı ifade ederek, Allah hakkında yanlış bir zan beslemekten men etmektedir. Bu, Allah'ın vaadinin mutlak gerçekleşeceğine olan inancı pekiştirir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hasibe' fiilinin Kur'an'da 'zannetmek' ve 'bilmek' anlamlarında kullanıldığını ifade eder. Buradaki bağlamda, 'zannetmek' anlamı ağır basar ve Allah'ın vaadinden dönmeyeceği gerçeğine aykırı bir düşünceyi yasaklar. Bu, müminlerin Allah'a olan güvenini sağlamlaştırmayı amaçlar."}]},{"word":"مُخْلِفَ","root":"خ ل ف","rootLatin":"h-l-f","meaning":"Allah'ın peygamberlerine verdiği sözden cayması, sözünü tutmaması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'halefe' kökünün bir şeyin yerine geçmek, ardından gelmek veya bir sözü yerine getirmemek anlamlarına geldiğini belirtir. 'Muhlif' kelimesi, vaadi bozmak, sözünden dönmek anlamında kullanılarak, Allah'ın vaadinin değişmezliğini ve kesinliğini vurgular. Ayetteki olumsuzluk edatıyla birlikte, Allah'ın asla vaadinden dönmeyeceği ifade edilir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ihlâf' masdarının sözden dönmek, vaadi bozmak anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'muhlif' ismi faili, Allah'ın bu tür bir eylemden münezzeh olduğunu, vaadini mutlaka yerine getireceğini kesin bir dille belirtir. Bu, Allah'ın sıfatlarından biri olan 'sadık el-va'd' (sözünde duran) sıfatını pekiştirir."}]},{"word":"وَعْدِهِۦ","root":"و ع د","rootLatin":"v-'-d","meaning":"Allah'ın peygamberlerine verdiği söz, vaat.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'va'd' kelimesinin hem hayır hem de şer için kullanılabileceğini, ancak Kur'an'da genellikle hayır vaadi için kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'va'd', Allah'ın peygamberlerine yardım ve zafer vaadini ifade eder. Bu vaadin kesinliği, müminlere güven verir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'va'd' kelimesinin bir şeyi yapmaya veya vermeye dair kesin bir söz olduğunu ifade eder. Ayetteki 'va'dihî' (O'nun vaadi), Allah'ın peygamberlerine yönelik zafer ve destek vaadini kapsar ve bu vaadin asla bozulmayacağını vurgular. Bu, Allah'ın kudretinin ve adaletinin bir göstergesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'va'd' kavramının Kur'an'da Allah ile insan arasındaki ahit ve sözleşme bağlamında merkezi bir rol oynadığını belirtir. Allah'ın vaadi, O'nun mutlak gücünün ve adaletinin bir tezahürüdür ve bu vaadin gerçekleşeceği kesindir. Ayet, bu ilahi vaadin değişmezliğini vurgulayarak, müminlerin Allah'a olan güvenini pekiştirir."}]},{"word":"عَزِيزٌ","root":"ع ز ز","rootLatin":"'-z-z","meaning":"Allah'ın her şeye gücü yeten, mutlak galip ve üstün olan sıfatı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azîz' kelimesinin 'güçlü, galip, yenilmez' anlamlarına geldiğini belirtir. Allah'ın 'Azîz' olması, O'nun hiçbir şeye muhtaç olmaması, her şeye üstün gelmesi ve kudretinin sınırsız olması demektir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın vaadini yerine getirme gücünü ve kimsenin O'na karşı gelemeyeceğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'azîz' sıfatının, Allah'ın kudretinin ve izzetinin bir ifadesi olduğunu, O'nun her şeye galip geldiğini ve hiçbir şeyin O'nu aciz bırakamayacağını açıklar. Bu bağlamda, Allah'ın vaadinden dönmemesi, O'nun 'Azîz' sıfatının bir gereğidir; zira O'nu vaadinden döndürecek hiçbir güç yoktur."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'azîz' kelimesinin Kur'an'da Allah'ın mutlak kudretini, yenilmezliğini ve yüceliğini ifade eden temel bir sıfat olduğunu belirtir. Ayetteki 'Azîz' sıfatı, Allah'ın vaadini yerine getirme gücünün ve intikam alma kudretinin kaynağını oluşturur, böylece O'nun mutlak egemenliğini pekiştirir."}]},{"word":"ٱنتِقَامٍ","root":"ن ق م","rootLatin":"n-k-m","meaning":"Allah'ın suçluları cezalandırması, intikam alması.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'intikam' kelimesinin birine yapılan kötülüğün karşılığını vermek, cezalandırmak anlamına geldiğini belirtir. Allah'ın 'Zû İntikâm' olması, O'nun adaleti gereği suçluları ve isyancıları cezalandıracağını ifade eder. Bu, Allah'ın vaadinden dönmeyen ve adaletiyle hükmeden bir ilah olduğunu gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'intikam'ın, bir suçun veya günahın karşılığını vermek, cezalandırmak olduğunu açıklar. Ayetteki 'Zû İntikâm' ifadesi, Allah'ın peygamberlerine karşı çıkanlara ve vaadini yalanlayanlara karşı adil bir şekilde ceza uygulayacağını, böylece ilahi adaletin tecelli edeceğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'intikam' kavramının Kur'an'da ilahi adaletin bir yönü olarak ele alındığını, Allah'ın intikamının keyfi değil, ilahi yasalara ve adalete uygun olduğunu belirtir. Bu ayetteki 'Zû İntikâm' sıfatı, Allah'ın vaadini yalanlayanlara karşı adil bir karşılık vereceğini, böylece O'nun mutlak adaletini ve gücünü ortaya koyduğunu gösterir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **Kelime-i İsmâiliyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *14/47*
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *14/47*
- **TB. Kelime-i İsmâîliyye & Ya'kûbiyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *14/47*