# Hicr Sûresi, 30. Âyet (15:30)

> فَسَجَدَ ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ كُلُّهُمْ أَجْمَعُونَ

*Fesecede-lmelâ-iketu kulluhum ecme'ûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Bunun üzerine bütün melekler saygı ile eğildiler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/15/30

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, meleklerin Allah'ın emrine itaat ederek secde etmelerini ve bu eylemin evrenselliğini vurgulamaktadır. Kelimelerin seçimi, secdenin tam ve eksiksiz bir şekilde gerçekleştiğini dilbilimsel olarak pekiştirmektedir.","keyConcepts":[{"word":"فَسَجَدَ","root":"س ج د","rootLatin":"s-j-d","meaning":"Allah'ın emrine uyarak saygı ve itaatle yere kapanma eylemi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Secde, alnı yere koymak suretiyle yapılan bir tevazu ve boyun eğme eylemidir. Bu ayetteki 'fesecede' ifadesi, meleklerin Allah'ın emrine tam bir itaatle ve gecikmeksizin bu eylemi gerçekleştirdiğini gösterir. İnsan için secde, Allah'a karşı en üst düzeyde tevazu ve kulluk ifadesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Secde, mecazi olarak boyun eğme ve itaat etme anlamında kullanılır. Meleklerin secde etmesi, onların Allah'ın emrine kayıtsız şartsız teslimiyetini ve yaratılış gayelerine uygun hareket ettiklerini ifade eder. Burada secde, bir saygı ve teslimiyet göstergesidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Secde kavramı Kur'an'da sadece fiziksel bir eylem olarak değil, aynı zamanda Allah'a tam bir teslimiyet ve boyun eğme anlamında da kullanılır. Meleklerin secde etmesi, onların Allah'ın iradesine karşı hiçbir direnç göstermediklerini, aksine tam bir uyum içinde hareket ettiklerini gösterir. Bu, kozmik düzendeki hiyerarşinin bir yansımasıdır."}]},{"word":"ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ","root":"م ل ك","rootLatin":"m-l-k","meaning":"Allah'ın emirlerini yerine getiren, nurdan yaratılmış, iradesiz ve günahsız varlıklar.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Melekler, Allah'ın elçileri ve emirlerini yerine getiren varlıklardır. Onlar, Allah'ın kendilerine emrettiği her şeyi yaparlar ve asla isyan etmezler. Bu ayetteki 'el-melâike' ifadesi, bu varlıkların toplu halde ve istisnasız bir şekilde secdeye katıldığını belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Melek kelimesi, 'elçilik' ve 'güç' anlamlarını içeren 'm-l-k' kökünden gelir. Melekler, Allah'ın kudretinin ve iradesinin tecellileridir. Onlar, Allah'ın kendilerine yüklediği görevleri eksiksiz yerine getirirler. Ayetteki kullanımları, onların Allah'ın emrine mutlak itaatini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Melekler, Allah'ın yarattığı, akıl ve irade sahibi olmayan, sadece Allah'ın emirlerini yerine getiren ruhani varlıklardır. Onların secde etmesi, yaratılış gayelerine uygun bir davranıştır ve Allah'ın kudretinin bir göstergesidir."}]},{"word":"كُلُّهُمْ","root":"ك ل ل","rootLatin":"k-l-l","meaning":"Meleklerin tamamının, hiçbir istisna olmaksızın secde ettiğini pekiştiren bir vurgu.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"'Küllühüm' ifadesi, 'hepsi' anlamına gelir ve bir topluluğun tamamını kapsadığını belirtir. Bu ayette, İblis hariç, meleklerin hiçbirinin secde etmekten geri kalmadığını, hepsinin bu emre uyduğunu kesin bir dille ifade eder. Bu, secdenin evrenselliğini ve melekler arasındaki birliği vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Küll, bir şeyin tamamını ifade eden bir edattır. 'Küllühüm' kullanımı, meleklerin tek tek her bir ferdinin secde ettiğini, bu emre uymayan hiçbir meleğin olmadığını açıkça ortaya koyar. Bu, Allah'ın emrinin ne kadar kesin ve bağlayıcı olduğunu gösterir."}]},{"word":"أَجْمَعُونَ","root":"ج م ع","rootLatin":"j-m-'","meaning":"Meleklerin tamamının, toplu halde ve birlikte secde ettiğini vurgulayan ikinci bir pekiştirme.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"'Ecmeûn' kelimesi, 'küllühüm'den sonra gelerek anlamı daha da pekiştirir ve meleklerin tamamının, istisnasız bir şekilde ve toplu halde secde ettiğini vurgular. Bu, sadece sayısal bir tamlığı değil, aynı zamanda bir araya gelme ve birlikte hareket etme anlamını da taşır. Bu iki kelimenin birlikte kullanımı, secdenin tam ve eksiksiz olduğunu gösterir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Ecmeûn, bir topluluğun tamamını ifade eden ve 'küll' kelimesinin anlamını güçlendiren bir tekit edatıdır. Bu ayetteki kullanımı, meleklerin hiçbiri ayrılmadan, topluca ve hep birlikte secde ettiklerini belirtir. Bu, Allah'ın emrine olan mutlak itaatin ve birliğin bir göstergesidir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"'Küllühüm ecmeûn' ifadesi, Arap dilinde bir pekiştirme ve genelleme kalıbıdır. Bu kalıp, meleklerin tamamının, istisnasız bir şekilde ve aynı anda secde ettiğini vurgulayarak, İblis'in bu emre karşı çıkışının ne kadar büyük bir sapma olduğunu daha da belirginleştirir. Bu, dilbilimsel olarak emrin evrenselliğini ve itaatin tamlığını ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["melekler","kufur-sirk","seytan-vesvese"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"bunun üzerine, hemen"},{"position":1,"surface":"سَجَدَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"س-ج-د","rootLatin":"s-j-d","lemma":"سَجَدَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"secde etti"},{"position":2,"surface":"ٱلْمَلَـٰٓئِكَةُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ل-ك","rootLatin":"m-l-k","lemma":"مَلَائِكَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"melekler"},{"position":3,"surface":"كُلُّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ل-ل","rootLatin":"k-l-l","lemma":"كُلّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Tekid olduğu için merfû","gloss":"hepsi"},{"position":3,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onlar"},{"position":4,"surface":"أَجْمَعُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-م-ع","rootLatin":"j-m-ʿ","lemma":"أَجْمَع","form":"Ef'al","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Tekid olduğu için merfû","gloss":"topluca"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Hicr sûresi 28-43 âyetlerinde*
- **Hicr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Hicr sûresi 28-43 âyetlerinde*
- **Altı Peygamber — Hz. Âdem** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *15/28-42*
- **Altı Peygamber — Hz. Âdem** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *15/28-42*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *15/30*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *15/28-42*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *15/28-42*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *15/30*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *15/30*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *15/30*
- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *15/30*
- **Kelime-i Îseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *15/30*