# Hicr Sûresi, 45. Âyet (15:45)

> إِنَّ ٱلْمُتَّقِينَ فِى جَنَّـٰتٍ وَعُيُونٍ

*İnne-lmuttekîne fî cennâtin ve'uyûn(in)*

**Meal (Diyanet):** Şüphesiz Allah'a karşı gelmekten sakınanlar, cennetler içinde ve pınarlar başındadır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/15/45

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Hicr Suresi'nin 45. ayeti, takva sahibi kimselerin ahiretteki mükafatını tasvir etmektedir. Ayet, 'müttakîn'in 'cennât' ve 'uyûn' içinde olacağını belirterek, bu kavramlar üzerinden cennetin maddi ve manevi güzelliklerine işaret etmektedir.","keyConcepts":[{"word":"ٱلْمُتَّقِينَ","root":"و ق ى","rootLatin":"v-k-y","meaning":"Allah'a karşı gelmekten sakınan, O'nun emirlerine uyup yasaklarından kaçınan kimseler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'takva' kelimesinin kök anlamının bir şeyi korumak, muhafaza etmek olduğunu belirtir. Ayetteki 'el-müttakîn' ise, nefislerini Allah'ın azabından koruyan, O'nun emirlerine sarılıp günahlardan sakınan kişilerdir. Bu bağlamda, Allah'ın rızasını kazanmak için kötülüklerden uzak duranları ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'takva' kavramını Kur'an'ın merkezi ahlaki kavramlarından biri olarak ele alır. 'Müttakîn', Allah'a karşı duyulan derin saygı ve korkuyla hareket eden, O'nun çizdiği sınırları aşmaktan sakınan, böylece kendilerini dünyevi ve uhrevi zararlardan koruyan kişilerdir. Ayetteki kullanımı, bu ahlaki duruşun ahiretteki karşılığını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'takva' kelimesinin mecazi anlamlarına değinerek, 'müttakîn'in Allah'ın azabından sakınanlar olduğunu belirtir. Ayetteki 'el-müttakîn' ifadesi, bu sakınma halinin bir sonucu olarak cennete nail olacak kimseleri işaret eder."}]},{"word":"جَنَّـٰتٍ","root":"ج ن ن","rootLatin":"c-n-n","meaning":"Ağaçlarla örtülü, gözden gizlenmiş, içinde çeşitli nimetlerin bulunduğu bahçeler, cennetler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cennât' kelimesinin 'cenn' kökünden geldiğini ve örtmek, gizlemek anlamına geldiğini belirtir. Bu bağlamda, ağaçları ve bitkileriyle yeri örten, gözden gizleyen bahçelerdir. Ayetteki 'cennât', ahiretteki müminlere vaat edilen, güzellikleri ve nimetleri gözlerden gizlenmiş, eşsiz bahçeleri ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'cennât' kelimesinin Kur'an'da genellikle cennetin bir tasviri olarak kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'cennât' ifadesi, müttakîlerin ahiretteki ikametgahı olan, içinde her türlü güzelliğin ve nimetin bulunduğu geniş bahçeleri anlatır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'cennet' kelimesinin Kur'an'daki kullanımının, hem dünyevi bahçeleri hem de ahiretteki mükafat yurdunu kapsadığını belirtir. Ayetteki 'cennât', müttakîlerin Allah katındaki yüksek mertebesini ve onlara hazırlanan ebedi ikametgahın, yani cennetin çokluğunu ve çeşitliliğini vurgular."}]},{"word":"عُيُونٍ","root":"ع ي ن","rootLatin":"ayn","meaning":"Pınarlar, kaynaklar; cennetteki akarsular.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ayn' kelimesinin hem göz hem de su kaynağı anlamına geldiğini belirtir. Su kaynağı anlamında kullanıldığında, yerden fışkıran, akan suyu ifade eder. Ayetteki 'uyûn', cennetlerdeki berrak, tatlı ve sürekli akan pınarları, akarsuları tasvir ederek cennetin güzellik ve ferahlık unsurlarını tamamlar."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'uyûn' kelimesinin Kur'an'da genellikle cennet tasvirlerinde geçtiğini ve cennetin nimetlerinden biri olarak zikredildiğini belirtir. Ayetteki 'uyûn', müttakîlerin cennetteki bahçelerinde bolca bulunacak olan, içimi hoş ve ferahlatıcı su kaynaklarını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ayn' kelimesinin çok anlamlılığına dikkat çekerek, 'uyûn'un bu ayetteki bağlamda su kaynakları, pınarlar anlamına geldiğini açıklar. Cennet tasvirlerinde 'cennât' ile birlikte zikredilmesi, cennetin yeşillik ve suyun birleşimiyle oluşan eşsiz güzelliğini vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cennet","takva","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"ا-ن-ن","rootLatin":"i-n-n","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"Şüphesiz"},{"position":2,"surface":"ٱلْمُتَّقِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"و-ق-ي","rootLatin":"w-q-y","lemma":"مُتَّقٍ","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"sakınanlar"},{"position":3,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":4,"surface":"جَنَّـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Müennes Salim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جَنَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"cennetler"},{"position":5,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"عُيُونٍ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Teksir","root":"ع-ي-ن","rootLatin":"ayn","lemma":"عَيْن","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki isme atfedildiği için mecrûr","gloss":"pınarlar"}]
