# Hicr Sûresi, 50. Âyet (15:50)

> وَأَنَّ عَذَابِى هُوَ ٱلْعَذَابُ ٱلْأَلِيمُ

*Veenne ‘ażâbî huve-l'ażâbu-l-elîm(u)*

**Meal (Diyanet):** (49-50) Ey Muhammed! Kullarıma, benim elbette çok bağışlayıcı, çok merhametli olduğumu, azabımın da elem dolu azap olduğunu haber ver.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/15/50

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Allah'ın azabının niteliğini vurgulayarak, O'nun kudretini ve cezalandırma yetkisini ortaya koymaktadır. 'Azab' kelimesinin tekrarı, bu cezanın şiddetini ve kaçınılmazlığını pekiştirmektedir. 'Elîm' sıfatı ise azabın sadece bir ceza değil, aynı zamanda derin bir acı ve ızdırap kaynağı olduğunu belirtir.","keyConcepts":[{"word":"عَذَابِى","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Allah'ın kullarına uyguladığı ceza, azap.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azab' kelimesinin kökenini 'tatlı sudan alıkoymak' (عذب الماء) ile ilişkilendirir ve bu bağlamda 'azab'ın, kişinin arzu ettiği şeylerden mahrum bırakılması ve acı çekmesi anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'azabî' ifadesi, Allah'ın bizzat uyguladığı, kaçınılmaz ve şiddetli cezayı ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'azab' kelimesini 'ceza' ve 'işkence' anlamlarında kullanır. Ayetteki 'azabî' ifadesi, Allah'ın kullarına yönelik cezasının, mecazi anlamda değil, gerçek anlamda bir işkence ve acı verici bir durum olduğunu vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'azab' kavramının Kur'an'daki temel anlamının, ilahi bir ceza ve acı verici bir deneyim olduğunu belirtir. Ayetteki 'azabî' ifadesi, bu ilahi cezanın Allah'ın doğrudan iradesiyle gerçekleştiğini ve O'nun mutlak gücünü gösterdiğini vurgular."}]},{"word":"ٱلْعَذَابُ","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Belirli, bilinen ve şiddetli azap.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'el-azab' kelimesinin belirli bir azabı ifade ettiğini ve bu azabın niteliğinin genellikle ayetin devamında açıklandığını belirtir. Bu ayette 'el-elîm' sıfatıyla nitelenerek, bu azabın ne denli şiddetli olduğu vurgulanır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'azab' kelimesinin genel olarak 'ceza' anlamına geldiğini, ancak 'el' takısıyla geldiğinde belirli ve şiddetli bir cezayı işaret ettiğini açıklar. Ayetteki 'el-azab' ifadesi, Allah'ın azabının sıradan bir ceza değil, özel ve korkunç bir ceza olduğunu belirtir."}]},{"word":"ٱلْأَلِيمُ","root":"أ-ل-م","rootLatin":"e-l-m","meaning":"Acı veren, can yakıcı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'elîm' kelimesinin 'elem' kökünden geldiğini ve 'elem'in bedensel veya ruhsal acıyı ifade ettiğini belirtir. 'Elîm' sıfatı, azabın sadece bir ceza olmakla kalmayıp, aynı zamanda derin bir acı ve ızdırap kaynağı olduğunu vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'elîm' kelimesinin 'çok acı veren' anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle cehennem azabının niteliğini belirtmek için kullanıldığını ifade eder. Bu ayette 'azab' kelimesini niteleyerek, Allah'ın azabının dayanılmaz bir acı içerdiğini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'elîm' kelimesinin Kur'an'da 'şiddetli acı veren, elem verici' anlamında kullanıldığını ve bu sıfatın, azabın sadece fiziksel değil, aynı zamanda ruhsal bir acı boyutunu da içerdiğini vurguladığını belirtir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın azabının kapsamlı ve derin bir acı kaynağı olduğunu ifade eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["ahiret-mukafat","cehennem","merhamet"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tevkîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"şüphesiz ki"},{"position":2,"surface":"عَذَابِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"azabım"},{"position":2,"surface":"ي","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ي","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":3,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî, ancak burada mübteda konumunda","gloss":"o"},{"position":4,"surface":"ٱلْعَذَابُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"هُوَ'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"azap"},{"position":5,"surface":"ٱلْأَلِيمُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"أ-ل-م","rootLatin":"a-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"can yakıcı"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *15/49-50*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *15/49-50*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *15/49-50*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 3** — Ahmed Avni Konuk · *15/49-50*