# Hicr Sûresi, 51. Âyet (15:51)

> وَنَبِّئْهُمْ عَن ضَيْفِ إِبْرَٰهِيمَ

*Venebbi/hum ‘an dayfi ibrâhîm(e)*

**Meal (Diyanet):** Onlara İbrahim'in misafirlerinden de haber ver.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/15/51

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Hz. İbrahim'in misafirleriyle ilgili bir kıssanın başlangıcıdır. Ayet, 'haber verme' ve 'misafir' kavramları üzerinden ilahi iletişimin ve misafirperverliğin önemine işaret ederken, aynı zamanda peygamber kıssalarının Kur'an'daki anlatım metodolojisine bir örnektir.","keyConcepts":[{"word":"وَنَبِّئْهُمْ","root":"ن ب أ","rootLatin":"n-b-a","meaning":"Onlara haber ver, bildir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nebe' kelimesi, faydalı, büyük ve hakkında bilgi edinilen haber anlamına gelir. 'Enbe'tühu' ve 'nebba'tühu' fiilleri, birine önemli bir haberi bildirmek demektir. Ayetteki 've nebbihum' ifadesi, Hz. Peygamber'e, İbrahim'in misafirleriyle ilgili önemli ve ibret verici bir haberi muhataplarına iletmesini emretmektedir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nebe', hakkında bilgi edinilen, büyük ve faydalı haberdir. Nebi kelimesi de buradan gelir, çünkü o, Allah'tan haber getirir. Ayetteki emir kipi, bu haberin sadece bir bilgi aktarımı değil, aynı zamanda muhatapların dikkatini çekecek ve üzerinde düşündürecek bir nitelikte olduğunu vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Nebe' kökünden türeyen fiiller, genellikle önemli ve ciddi haberleri aktarma bağlamında kullanılır. Ayetteki 'nebbihum' fiili, Hz. İbrahim'in misafirleri kıssasının sıradan bir olay değil, ders çıkarılması gereken ilahi bir mesaj içerdiğini gösterir."}]},{"word":"ضَيْفِ","root":"ض ي ف","rootLatin":"d-y-f","meaning":"Misafir, konuk.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Dayf kelimesi, misafir anlamına gelir ve hem tekil hem de çoğul için kullanılabilir. Ayetteki 'dayfi İbrahim' ifadesi, Hz. İbrahim'e gelen melekleri ifade eder ve bu misafirlerin sıradan kişiler olmadığını, özel bir amaçla geldiklerini ima eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Dayf, birinin yanına inen, konaklayan kişidir. Bu kelime, hem tekil hem de çoğul için kullanılır. Ayetteki 'dayfi İbrahim' ifadesi, Hz. İbrahim'in evine gelen ve ona müjde getiren melekleri kasteder. Bu kullanım, misafirliğin kutsallığına ve misafire ikramın önemine işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'dayf' kavramı, sadece bir konuk olmanın ötesinde, genellikle ilahi bir mesajın veya imtihanın taşıyıcısı olarak karşımıza çıkar. Hz. İbrahim'in misafirleri de bu bağlamda, hem müjde getiren hem de Lut kavminin helakini bildiren elçilerdir, bu da kavramın derinliğini artırır."}]},{"word":"إِبْرَٰهِيمَ","root":"ب ر ه م","rootLatin":"b-r-h-m","meaning":"Hz. İbrahim, Allah'ın dostu ve peygamberi.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"İbrahim, Kur'an'da sıkça zikredilen büyük peygamberlerden biridir. Onun kıssaları, müminler için örnek teşkil eder. Ayetteki 'dayfi İbrahim' ifadesi, bu peygamberin misafirperverliğini ve Allah ile olan özel ilişkisini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"İbrahim ismi, Arapça kökenli olmayıp İbranice'den Arapçalaşmış bir isimdir ve 'halkın babası' veya 'yüce baba' gibi anlamlara gelir. Kur'an'da bu isim, tevhidin sembolü, hanif dininin kurucusu ve Allah'ın halili (dostu) olarak anılır. Ayetteki zikri, onun kıssasının önemini ve evrensel mesajını pekiştirir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"İbrahim, Kur'an'da 'Hanif' olarak nitelendirilen, şirkten uzak duran ve Allah'a tam teslimiyet gösteren bir peygamberdir. Onun misafirleriyle olan kıssası, misafirperverliğin yanı sıra, ilahi takdirin ve imtihanın bir örneği olarak sunulur."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-ibrahim","kissa-diger-peygamberler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَنَبِّئْ","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"ن-ب-أ","rootLatin":"n-b-hamza","lemma":"نَبَّأَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî, cezm alameti sükûn","gloss":"anlat"},{"position":1,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onlara"},{"position":2,"surface":"عَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"hakkında"},{"position":3,"surface":"ضَيْفِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ض-ي-ف","rootLatin":"d-y-f","lemma":"ضَيْف","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"konukları"},{"position":4,"surface":"إِبْرَٰهِيمَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِبْرَٰهِيم","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr, gayr-ı munsarıf olduğu için fetha ile mecrûr","gloss":"İbrahim'in"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 5** — Ahmed Avni Konuk · *15/51-52*
