# Nahl Sûresi, 127. Âyet (16:127)

> وَٱصْبِرْ وَمَا صَبْرُكَ إِلَّا بِٱللَّهِ ۚ وَلَا تَحْزَنْ عَلَيْهِمْ وَلَا تَكُ فِى ضَيْقٍ مِّمَّا يَمْكُرُونَ

*Vasbir vemâ sabruke illâ bi(A)llâh(i)(c) velâ tahzen ‘aleyhim velâ teku fî daykin mimmâ yemkurûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Sabret! Senin sabrın ancak Allah'ın yardımı iledir. Onlardan yana üzülme. Tuzak kurmalarından dolayı da sıkıntıya düşme.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/16/127

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nahl Suresi 127. ayet, sabır, hüzün ve darlık kavramları üzerinden müminlere yönelik bir teselli ve yönlendirme içermektedir. Ayet, bu kavramları Allah'a tevekkül ve O'nun yardımıyla ilişkilendirerek, zorluklar karşısında dirençli olmayı öğütler.","keyConcepts":[{"word":"وَٱصْبِرْ","root":"ص ب ر","rootLatin":"s-b-r","meaning":"Zorluklar karşısında direnç göstermek, kendini tutmak ve dayanmaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sabır, nefsi, akıl ve şeriatın gerektirdiği şey üzerinde tutmak veya akıl ve şeriatın gerektirmediği şeyden alıkoymaktır. Ayetteki 'vasbir' emri, peygamberin ve müminlerin karşılaştıkları sıkıntılar karşısında metanetini korumasını, acele etmemesini ve Allah'ın yardımına güvenmesini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Sabır, kişinin kendini bir şeye karşı tutması, hapsetmesidir. Burada, Peygamber'in müşriklerin eziyetlerine ve inkârlarına karşı kendini tutması, tahammül etmesi ve Allah'ın vaadine güvenerek sebat etmesi anlamındadır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Sabır, Kur'an'da genellikle sıkıntı ve zorluklar karşısında gösterilen metanet, dayanıklılık ve sebat anlamında kullanılır. Bu ayetteki sabır, Allah'ın iradesine teslimiyetle birleşen, pasif bir kabullenişten ziyade aktif bir direniş ve azimdir."}]},{"word":"تَحْزَنْ","root":"ح ز ن","rootLatin":"h-z-n","meaning":"Bir şeyin kaybı veya olumsuz bir durum karşısında duyulan üzüntü ve kederdir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hüzün, kalpte meydana gelen keder ve üzüntü halidir. Ayetteki 'lâ tahzen' ifadesi, Peygamber'in müşriklerin iman etmemeleri ve düşmanlıkları yüzünden aşırı derecede üzülmemesi, bu durumun kendisini yıpratmasına izin vermemesi gerektiğini belirtir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hüzün, insanın kalbinde meydana gelen bir sıkıntı ve kederdir. Ayetteki nehiy, Peygamber'in tebliğ görevini yerine getirirken karşılaştığı inkâr ve düşmanlıklar karşısında ümitsizliğe kapılmaması, kalbinin aşırı kederle dolmaması içindir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Hüzün, genellikle geçmişte yaşanan olumsuz bir olay veya gelecekteki olası bir kayıp nedeniyle duyulan iç sıkıntısıdır. Bu ayette, Peygamber'in tebliğine karşı gösterilen olumsuz tepkiler ve müşriklerin inatları sebebiyle duyabileceği üzüntüden men edilerek, Allah'a tevekkül etmesi gerektiği vurgulanır."}]},{"word":"ضَيْقٍ","root":"ض ي ق","rootLatin":"d-y-q","meaning":"Maddi veya manevi olarak hissedilen darlık, sıkıntı ve bunalımdır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Dayk (ضيق), göğüs darlığı, sıkıntı ve bunalım halidir. Ayetteki 'fî dayk' ifadesi, müşriklerin kurdukları tuzaklar ve hileler yüzünden Peygamber'in kalbinde bir sıkıntı, bunalım veya endişe hissetmemesi gerektiğini anlatır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Dayk, bir şeyin daralması, genişliğinin azalmasıdır. Burada, müşriklerin hileleri ve komploları nedeniyle Peygamber'in kalbinin daralmaması, ruhsal bir sıkıntıya düşmemesi, aksine geniş ve rahat olması gerektiği vurgulanır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Dayk, hem mekânsal darlığı hem de manevi sıkıntıyı ifade eder. Ayetteki kullanım, müşriklerin entrikaları ve düşmanlıkları karşısında Peygamber'in ruhsal olarak daralmaması, bunalmaması ve endişeye kapılmaması gerektiğini belirtir."}]},{"word":"يَمْكُرُونَ","root":"م ك ر","rootLatin":"m-k-r","meaning":"Gizlice plan yapmak, hile ve tuzak kurmaktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Mekr, birini fark ettirmeden bir şeye sevk etmektir. Bu, bazen övgüye değer (Allah'ın mekrinde olduğu gibi), bazen de yergiye değerdir (insanların hilesinde olduğu gibi). Ayetteki 'yemkurûn' ifadesi, müşriklerin Peygamber'e ve İslam'a karşı gizlice kurdukları kötü niyetli planları, hileleri ve tuzakları ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Mekr, birine zarar vermek amacıyla gizlice plan yapmak ve hile kurmaktır. Ayette, müşriklerin Peygamber'e karşı düşmanca ve aldatıcı eylemlerini, gizli komplolarını ve tuzaklarını anlatır. Peygamber'in bu tuzaklardan dolayı endişe etmemesi gerektiği vurgulanır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Mekr, Kur'an'da genellikle düşmanların veya inkârcıların Allah'ın planlarına karşı kurdukları hileli düzenleri ifade eder. Bu ayette, müşriklerin İslam'a ve Peygamber'e karşı uyguladıkları aldatıcı taktikler ve komplolar kastedilmektedir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["sabir","tevekkul","imtihan-bela"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ٱصْبِرْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ص-ب-ر","rootLatin":"s-b-r","lemma":"صَبَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî, ancak cezm alameti sükûn","gloss":"sabret"},{"position":2,"surface":"وَمَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve değil"},{"position":3,"surface":"صَبْرُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ص-ب-ر","rootLatin":"s-b-r","lemma":"صَبْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"sabır"},{"position":3,"surface":"كَ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"senin"},{"position":4,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak"},{"position":5,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":5,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah"},{"position":6,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzülme"},{"position":7,"surface":"تَحْزَنْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ز-ن","rootLatin":"h-z-n","lemma":"حَزَنَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi 'lâ'dan sonra geldiği için meczûm","gloss":"üzülme"},{"position":8,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine"},{"position":8,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlar"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"olma"},{"position":10,"surface":"تَكُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi 'lâ'dan sonra geldiği için meczûm (aslı 'tekûn' idi, nun hazfedildi)","gloss":"olma"},{"position":11,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":12,"surface":"ضَيْقٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ض-ي-ق","rootLatin":"d-y-q","lemma":"ضَيْق","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sıkıntı"},{"position":13,"surface":"مِّمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"den dolayı"},{"position":13,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":14,"surface":"يَمْكُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"م-ك-ر","rootLatin":"m-k-r","lemma":"مَكَرَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"tuzak kuruyorlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/127*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/127*