# Nahl Sûresi, 13. Âyet (16:13)

> وَمَا ذَرَأَ لَكُمْ فِى ٱلْأَرْضِ مُخْتَلِفًا أَلْوَٰنُهُۥٓ ۗ إِنَّ فِى ذَٰلِكَ لَـَٔايَةً لِّقَوْمٍ يَذَّكَّرُونَ

*Vemâ żerae lekum fî-l-ardi muḣtelifen elvânuh(u)(k) inne fî żâlike leâyeten likavmin yeżżekkerûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Sizin için yeryüzünde çeşitli renk ve biçimlerle yarattığı şeyleri de sizin hizmetinize verdi. Öğüt alan bir toplum için bunda ibretler vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/16/13

---

## Tefsir

{"topics":["tabiat-ayetleri","rizik","yaratilis"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَمَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mebnî","gloss":"o şey ki"},{"position":2,"surface":"ذَرَأَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ذ-ر-أ","rootLatin":"dh-r-a","lemma":"ذَرَأَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yarattı"},{"position":3,"surface":"لَكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"sizin için"},{"position":3,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":4,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":5,"surface":"ٱلْأَرْضِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ض","rootLatin":"a-r-d","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yeryüzü"},{"position":6,"surface":"مُخْتَلِفًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-ل-ف","rootLatin":"kh-l-f","lemma":"مُخْتَلِف","form":"İfti'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Hâl olduğu için mansûb","gloss":"çeşitli, farklı"},{"position":7,"surface":"أَلْوَٰنُهُۥٓ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-و-ن","rootLatin":"l-w-n","lemma":"لَوْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"İsm-i fâilin fâili olduğu için merfû","gloss":"renkleri"},{"position":7,"surface":"هُۥٓ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":8,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz"},{"position":9,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"içinde"},{"position":10,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bu"},{"position":11,"surface":"لَـَٔايَةًۭ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid (Lâm-ı İbtidâ)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"elbette"},{"position":11,"surface":"ءَايَةًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ي-ي","rootLatin":"a-y-y","lemma":"آيَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"bir ibret"},{"position":12,"surface":"لِّقَوْمٍۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"bir kavim için"},{"position":12,"surface":"قَوْمٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-و-م","rootLatin":"q-w-m","lemma":"قَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"bir kavim"},{"position":13,"surface":"يَذَّكَّرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"dh-k-r","lemma":"تَذَكَّرَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"öğüt alanlar"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nahl Suresi'nin 13. ayeti, Allah'ın yeryüzünde yarattığı çeşitliliğin, özellikle renklerin, insanlar için birer ibret ve öğüt kaynağı olduğunu vurgular. Ayet, yaratılışın bu zenginliğini tefekkür edenler için derin anlamlar barındırdığını dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"ذَرَأَ","root":"ذ ر أ","rootLatin":"z-r-a","meaning":"Allah'ın yoktan var etmesi, yaratması ve çoğaltması anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ذَرَأَ' kelimesinin 'yoktan var etmek, yaratmak' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın yeryüzündeki farklı renklerdeki varlıkları başlangıçtan itibaren yaratıp çoğalttığını ifade eder, bu da O'nun kudretinin bir delilidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ذَرَأَ' fiilinin 'halk' (yaratmak) manasında kullanıldığını açıklar. Ayetteki 'وَمَا ذَرَأَ لَكُمْ' ifadesi, Allah'ın insanlık için yeryüzünde çeşitli varlıkları yarattığını ve bu yaratılışın bir lütuf olduğunu mecazi bir dille anlatır."}]},{"word":"مُخْتَلِفًا","root":"خ ل ف","rootLatin":"h-l-f","meaning":"Farklı, çeşitli, birbirine benzemeyen anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'مُخْتَلِفًا' kelimesinin 'çeşitli ve farklı' manasına geldiğini belirtir. Ayetteki 'مُخْتَلِفًا أَلْوَٰنُهُۥٓ' ifadesi, yeryüzündeki yaratılmışların renklerinin ve türlerinin birbirine benzemediğini, bu çeşitliliğin Allah'ın kudretinin bir göstergesi olduğunu vurgular."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'خَلَفَ' kökünden türeyen 'مُخْتَلِفًا' kelimesinin 'birbirinden ayrılan, farklılaşan' anlamını taşıdığını ifade eder. Ayette, Allah'ın yarattığı varlıkların renklerindeki bu farklılığın, tefekkür edenler için bir ibret olduğunu belirtir."}]},{"word":"أَلْوَٰنُهُۥٓ","root":"ل و ن","rootLatin":"l-v-n","meaning":"Renkleri, çeşitleri ve türleri anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'لَوْن' kelimesinin hem 'renk' hem de 'tür, çeşit' anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'مُخْتَلِفًا أَلْوَٰنُهُۥٓ' ifadesi, yeryüzündeki bitkilerin, hayvanların ve diğer varlıkların sadece renklerinin değil, aynı zamanda türlerinin ve özelliklerinin de farklılığını kapsar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'لون' kelimesinin sadece fiziksel renkleri değil, aynı zamanda 'çeşitlilik' ve 'farklılık' anlamlarını da taşıdığını belirtir. Nahl 13'teki kullanımı, Allah'ın yaratılışındaki zenginliği ve çeşitliliği, bu farklılıkların birer ayet (delil) olduğunu vurgular."}]},{"word":"لَـَٔايَةً","root":"أ ي ي","rootLatin":"e-y-y","meaning":"İbret, delil, işaret ve mucize anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'آية' kelimesinin 'açık bir işaret, delil, ibret' anlamına geldiğini ifade eder. Ayetteki 'لَـَٔايَةً' ifadesi, yeryüzündeki renkli ve çeşitli yaratılışın, Allah'ın varlığına, birliğine ve kudretine dair açık bir delil ve ibret olduğunu belirtir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'آية' kelimesinin 'bir şeyin varlığına veya doğruluğuna işaret eden alamet' olarak tanımlar. Nahl 13'te, Allah'ın yarattığı farklı renklerdeki varlıkların, düşünen ve öğüt alan insanlar için O'nun sanatının ve kudretinin birer alameti olduğunu vurgular."}]},{"word":"يَذَّكَّرُونَ","root":"ذ ك ر","rootLatin":"z-k-r","meaning":"Öğüt almak, hatırlamak, düşünmek ve tefekkür etmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'تَذَكُّر' fiilinin 'unutulan bir şeyi hatırlamak veya bir şeyi derinlemesine düşünerek ondan ibret almak' manasına geldiğini belirtir. Ayetteki 'يَذَّكَّرُونَ' ifadesi, Allah'ın yarattığı bu çeşitliliğe bakanların, gafletten uyanıp Allah'ın kudretini ve birliğini hatırlamaları gerektiğini ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'ذَكَرَ' kökünün Kur'an'da 'hatırlama, anma, öğüt alma ve tefekkür etme' gibi geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu açıklar. Nahl 13'te, yeryüzündeki renkli yaratılışın, akıl sahipleri için Allah'ın ayetleri üzerinde derinlemesine düşünerek doğru yolu bulmaları için bir vesile olduğunu vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/13*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/13*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13. Âyet*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13. Âyet*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/13*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/13*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13. Âyette*
- **Ra'd Sûresi** · *13. âyette*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *13. Âyette*