# Nahl Sûresi, 45. Âyet (16:45)

> أَفَأَمِنَ ٱلَّذِينَ مَكَرُوا۟ ٱلسَّيِّـَٔاتِ أَن يَخْسِفَ ٱللَّهُ بِهِمُ ٱلْأَرْضَ أَوْ يَأْتِيَهُمُ ٱلْعَذَابُ مِنْ حَيْثُ لَا يَشْعُرُونَ

*Efeemine-lleżîne mekerû-sseyyi-âti en yaḣsifa(A)llâhu bihimu-l-arda ev ye/tiyehumu-l'ażâbu min hayśu lâ yeş'urûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Kötü işler yapmak için tuzak kuranlar, Allah'ın kendilerini yere geçirmesinden veya (ansızın) bilemeyecekleri bir yerden kendilerine azap gelmesinden emin mi oldular?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/16/45

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nahl Suresi 45. ayet, kötü işler yapanların akıbetine dair bir uyarı içermektedir. Ayet, 'mekr', 'hasf', 'azab' ve 'şuûr' gibi temel kavramlar üzerinden, Allah'ın kudretini ve insanların gafletini vurgulamaktadır. Bu kavramlar, hem dilbilimsel hem de teolojik açıdan derin anlamlar taşımaktadır.","keyConcepts":[{"word":"مَكَرُوا۟","root":"م ك ر","rootLatin":"m-k-r","meaning":"Kötü işler düzenlemek, hile yapmak, tuzak kurmak anlamındadır ve ayette Allah'a karşı yapılan gizli planları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Mekr (مكر), birini fark ettirmeden kötü bir şeye sevk etmektir. Allah'ın mekr'i ise, bir kimsenin kendisi için hayır zannettiği şeyin aslında şer olmasıdır. Ayetteki 'mekerû' fiili, kötü işleri gizlice planlayan, hile yapan kimseleri anlatır ve onların Allah'ın kudretinden gafil oluşlarını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Mekr (مكر), hile ve aldatma anlamına gelir. Ayetteki 'mekerû' ifadesi, kötü fiilleri gizlice tertip eden, başkalarına zarar vermek için plan kuranları ifade eder. Bu, onların Allah'ın azabından emin olamayacakları bir durumu işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Mekr (مكر) kavramı, Kur'an'da genellikle 'hile' veya 'tuzak' anlamında kullanılır ve hem insanlar hem de Allah için geçerlidir. İnsanların mekr'i, genellikle kötü niyetli ve aldatıcı planları ifade ederken, Allah'ın mekr'i, insanların hilelerini boşa çıkaran veya onları kendi tuzaklarına düşüren ilahi bir karşılık olarak ortaya çıkar. Ayetteki kullanım, kötü niyetli planlar yapanların akıbetini sorgular."}]},{"word":"يَخْسِفَ","root":"خ س ف","rootLatin":"h-s-f","meaning":"Yere batırmak, yerin dibine geçirmek anlamındadır ve ayette Allah'ın cezalandırma biçimlerinden birini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hasf (خسف), bir şeyin yere batması veya batırılmasıdır. Özellikle 'Allah'ın yere batırması' ifadesi, ilahi bir ceza olarak bir kişinin veya topluluğun yerle bir edilmesini, yok edilmesini ifade eder. Ayetteki 'yenhasife' fiili, kötü işler yapanların Allah tarafından yere batırılma ihtimalini dile getirir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hasf (خسف), yerin bir şeyi yutması, içine almasıdır. Ayetteki 'yakhsife' fiili, Allah'ın kudretiyle kötü işler yapanları, onların farkında olmadan, aniden yere batırarak cezalandırmasını ifade eder. Bu, ilahi azabın şiddetini ve beklenmedik gelişini gösterir."}]},{"word":"ٱلْعَذَابُ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Azap, ceza, işkence anlamındadır ve ayette Allah'ın kötü işler yapanlara vereceği karşılığı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Azab (عذاب), bir şeyi engellemek, alıkoymak anlamındaki 'azb' kökünden gelir. İşkence ve ceza anlamında kullanılması ise, kişinin arzu ettiği şeylerden alıkonulması veya acı çekmesi nedeniyledir. Ayetteki 'el-azâb' kelimesi, kötü işler yapanlara Allah tarafından verilecek olan, acı verici ve caydırıcı cezayı ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Azab (عذاب), bir şeyi engellemek, alıkoymak anlamına gelir. Şeriat dilinde ise, Allah'ın isyan edenlere verdiği cezadır. Ayetteki 'el-azâb' kelimesi, kötü işler düzenleyenlerin, ummadıkları bir yerden kendilerine ulaşacak olan ilahi cezayı ifade eder ve bu cezanın şiddetini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Azab (عذاب) kavramı, Kur'an'da genellikle Allah'ın kullarına, özellikle de isyan edenlere ve günah işleyenlere yönelik cezalandırmasını ifade eder. Bu ceza, dünyevi olabileceği gibi uhrevi de olabilir. Ayetteki 'el-azâb', kötü işler düzenleyenlerin, farkında olmadıkları bir anda karşılaşacakları ilahi cezayı belirtir ve bu cezanın kaçınılmazlığını vurgular."}]},{"word":"يَشْعُرُونَ","root":"ش ع ر","rootLatin":"ş-a-r","meaning":"Farkında olmak, hissetmek, bilmek anlamındadır ve ayette azabın beklenmedik bir şekilde geleceğini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Şuûr (شعور), bir şeyi hissetmek, idrak etmek, farkına varmaktır. Genellikle ince ve gizli şeyleri idrak etmek için kullanılır. Ayetteki 'lâ yeş'urûn' ifadesi, azabın kendilerine hiç beklemedikleri, farkında olmadıkları bir yerden geleceğini, dolayısıyla gaflet içinde olduklarını vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Şuûr (شعور), bir şeyi bilmek, anlamak ve hissetmektir. Ayetteki 'lâ yeş'urûn' ifadesi, kötü işler yapanların, azabın kendilerine nereden ve ne zaman geleceğini bilmediklerini, bu konuda tamamen bilgisiz ve gafil olduklarını belirtir. Bu, azabın ani ve şaşırtıcı gelişini pekiştirir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["musrikler","ahiret-mukafat","imtihan-bela"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"mi?","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"İstifhâm edatı"},{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":1,"surface":"أَمِنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"أَمِنَ","form":"Fe'ile","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"güvende oldu","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fâil olduğu için mahallen merfû","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Fâil"},{"position":3,"surface":"مَكَرُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"م-ك-ر","rootLatin":"m-k-r","lemma":"مَكَرَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"tuzak kurdular","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":4,"surface":"ٱلسَّيِّـَٔاتِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"س-و-ا","rootLatin":"s-w-hamza","lemma":"سَيِّئَة","form":"Feyyi'e","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (kesra ile)","gloss":"kötülükleri","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":5,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ki","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Bağlaç"},{"position":6,"surface":"يَخْسِفَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-س-ف","rootLatin":"kh-s-f","lemma":"خَسَفَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Harf-i nasb 'en'den sonra geldiği için mansûb","gloss":"yere batırsın","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّهُ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":8,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":8,"surface":"هِمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onları","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":9,"surface":"ٱلْأَرْضَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ر-ض","rootLatin":"a-r-d","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yeryüzünü","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":10,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"veya","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":11,"surface":"يَأْتِيَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ا-ت-ي","rootLatin":"a-t-y","lemma":"أَتَى","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf harfi 'ev' ile 'yakhsife' fiiline atfedildiği için mansûb","gloss":"gelsin","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":11,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onlara","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":12,"surface":"ٱلْعَذَابُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"Fi'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"azap","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":13,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"den","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":14,"surface":"حَيْثُ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekân","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"حَيْثُ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"yerden","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":15,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":16,"surface":"يَشْعُرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ع-ر","rootLatin":"sh-'-r","lemma":"شَعَرَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"farkına varırlar","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Efeemine"},{"position":2,"translit":"lleżîne"},{"position":3,"translit":"mekerû"},{"position":4,"translit":"sseyyi-âti"},{"position":5,"translit":"en"},{"position":6,"translit":"yaḣsifa"},{"position":7,"translit":"(A)llâhu"},{"position":8,"translit":"bihimu"},{"position":9,"translit":"l-arda"},{"position":10,"translit":"ev"},{"position":11,"translit":"ye/tiyehumu"},{"position":12,"translit":"l'ażâbu"},{"position":13,"translit":"min"},{"position":14,"translit":"hayśu"},{"position":15,"translit":"lâ"},{"position":16,"translit":"yeş'urûn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/45*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/45*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/45*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/45*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *16/45*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *16/45*
- **Kelime-i Süleymâniyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *16/45*