# Nahl Sûresi, 85. Âyet (16:85)

> وَإِذَا رَءَا ٱلَّذِينَ ظَلَمُوا۟ ٱلْعَذَابَ فَلَا يُخَفَّفُ عَنْهُمْ وَلَا هُمْ يُنظَرُونَ

*Ve-iżâ raâ-lleżîne zalemû-l'ażâbe felâ yuḣaffefu ‘anhum velâ hum yunzarûn(e)*

**Meal (Diyanet):** O zalimler, azabı gördükleri zaman artık onlardan azap hafifletilmez ve kendilerine mühlet de verilmez.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/16/85

---

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","hesap-mizan","kufur-sirk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":1,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mebnî","gloss":"olduğu zaman","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"رَءَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-ا-ي","rootLatin":"r-hamza-y","lemma":"رَأَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"gördü","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":3,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî, 'raâ' fiilinin fâili konumunda","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Fâil"},{"position":4,"surface":"ظَلَمُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظَلَمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî, ism-i mevsûlün sıla cümlesi","gloss":"zulmettiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":5,"surface":"ٱلْعَذَابَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"ayn-z-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"'raâ' fiilinin mef'ûlün bih'i olduğu için mansûb","gloss":"azabı","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":6,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"o zaman","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":6,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":7,"surface":"يُخَفَّفُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-ف-ف","rootLatin":"h-f-f","lemma":"خَفَّفَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"hafifletilmez","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Meçhul muzâri fiil"},{"position":8,"surface":"عَنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"den, dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":8,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlardan","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":9,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":9,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"değil","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":10,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Münfasıl zamir olduğu için mebnî, mübteda konumunda","gloss":"onlar","binaDurumu":"Mebnî (munfasıl zamir)","gorev":"Mübteda"},{"position":11,"surface":"يُنظَرُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-z-r","lemma":"نَظَرَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû (ef'âl-i hamse'den olduğu için nûn ile merfû)","gloss":"geciktirilmezler","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Meçhul muzâri fiil"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nahl Suresi 85. ayet, zulmedenlerin ahirette karşılaşacakları azabın niteliğini ve onlara tanınacak mühletin olmadığını vurgular. Ayet, 'zulüm', 'azap' ve 'hafifletme/geciktirme' kavramları üzerinden ilahi adaletin tecellisini ve cezanın kaçınılmazlığını dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ظَلَمُوا۟","root":"ظ ل م","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Haksızlık etmek, haddi aşmak, bir şeyi ait olduğu yerden başka yere koymak suretiyle zulmetmek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zulüm, bir şeyi ait olduğu yerden başka bir yere koymaktır. Şeriatta ise haddi aşmak ve haksızlık etmek demektir. Ayetteki 'zulmedenler' ifadesi, Allah'ın koyduğu sınırları aşan, O'na şirk koşan veya kullarına haksızlık eden kimseleri ifade eder ki, bu fiillerin karşılığı azaptır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'zulüm' kavramı, genellikle Allah'ın birliğini inkar etmek (şirk) veya O'nun emirlerine karşı gelmek gibi büyük günahları ifade eder. Aynı zamanda insanlar arası ilişkilerde haksızlık etmek anlamında da kullanılır. Bu ayetteki 'zulmedenler', hem Allah'a karşı hem de insanlara karşı haddi aşanları kapsar ve bu fiillerin doğal sonucu olarak azaba müstahak olurlar."}]},{"word":"ٱلْعَذَابَ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Acı veren, eziyet eden şey; ceza ve işkence anlamına gelir.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Azap, kişinin yeme içmeden men edilmesi veya acı çekmesidir. Kur'an'da ise genellikle ahiretteki ilahi cezayı ifade eder. Bu ayetteki 'azap', zulmedenlerin kıyamet günü karşılaşacakları, şiddeti ve acısı büyük olan ilahi cezayı belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Azap, bedene veya ruha isabet eden her türlü acı ve eziyettir. Kur'an'da bu kelime, Allah'ın isyancılara ve günahkarlara verdiği cezayı ifade eder. Ayetteki 'azap', zulmedenlerin dünyadaki fiillerinin karşılığı olarak ahirette tadacakları, hafifletilmesi veya geciktirilmesi mümkün olmayan cezadır."}]},{"word":"يُخَفَّفُ","root":"خ ف ف","rootLatin":"h-f-f","meaning":"Hafifletilmek, şiddeti azaltılmak anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tahfîf (hafifletme), bir şeyin ağırlığını veya şiddetini azaltmaktır. Ayetteki 'yuhâffefu' fiili, zulmedenlerin azabının şiddetinin asla azaltılmayacağını, yani cezanın tam ve eksiksiz olarak uygulanacağını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Hafifletme, bir yükün ağırlığını veya bir cezanın şiddetini azaltmaktır. Bu ayetteki pasif fiil 'yuhâffefu', azabın şiddetinden hiçbir şeyin eksiltilmeyeceğini, zulmedenlerin tam olarak hak ettikleri cezayı çekeceklerini vurgular."}]},{"word":"يُنظَرُونَ","root":"ن ظ ر","rootLatin":"n-z-r","meaning":"Mühlet verilmek, ertelenmek, bekletilmek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"İnzâr, birine mühlet vermek, ertelemek demektir. Ayetteki 'yunzarûne' fiili, zulmedenlere azap başladıktan sonra hiçbir şekilde mühlet tanınmayacağını, cezalarının ertelenmeyeceğini ve bekletilmeyeceğini ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Nazar, bir şeye bakmak, düşünmek ve mühlet vermek anlamlarına gelir. 'İnzâr' ise birine bir iş için süre tanımaktır. Bu ayetteki 'yunzarûne' ifadesi, zulmedenlerin azapla yüzleştiklerinde, dünyada olduğu gibi bir erteleme veya af beklentisi içinde olamayacaklarını, cezalarının derhal ve kesintisiz uygulanacağını belirtir."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Ve-iżâ"},{"position":2,"translit":"raâ"},{"position":3,"translit":"lleżîne"},{"position":4,"translit":"zalemû"},{"position":5,"translit":"l'ażâbe"},{"position":6,"translit":"felâ"},{"position":7,"translit":"yuḣaffefu"},{"position":8,"translit":"‘anhum"},{"position":9,"translit":"velâ"},{"position":10,"translit":"hum"},{"position":11,"translit":"yunzarûn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/85*
- **Nahl Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *16/85*