# İsrâ Sûresi, 85. Âyet (17:85)

> وَيَسْـَٔلُونَكَ عَنِ ٱلرُّوحِ ۖ قُلِ ٱلرُّوحُ مِنْ أَمْرِ رَبِّى وَمَآ أُوتِيتُم مِّنَ ٱلْعِلْمِ إِلَّا قَلِيلًا

*Veyes-elûneke ‘ani-rrûh(i)(s) kuli-rrûhu min emri rabbî vemâ ûtîtum mine-l'ilmi illâ kalîlâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Sana ruh hakkında soru soruyorlar. De ki: "Ruh, Rabbimin bileceği bir şeydir. Size pek az ilim verilmiştir."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/17/85

---

## Tefsir

{"topics":["gayb","ilim-hikmet","yaratilis"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"يَسْـَٔلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ء-ل","rootLatin":"s-'-l","lemma":"سَأَلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"soruyorlar"},{"position":1,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sana"},{"position":2,"surface":"عَنِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"hakkında"},{"position":3,"surface":"ٱلرُّوحِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-و-ح","rootLatin":"r-w-h","lemma":"رُوح","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ruh"},{"position":4,"surface":"قُلِ","pos":"fiil","posDetail":"Emir Fiil","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"de ki"},{"position":5,"surface":"ٱلرُّوحُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-و-ح","rootLatin":"r-w-h","lemma":"رُوح","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"ruh"},{"position":6,"surface":"مِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"den"},{"position":7,"surface":"أَمْرِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ء-م-ر","rootLatin":"'-m-r","lemma":"أَمْر","form":"Mücerred","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"emri"},{"position":8,"surface":"رَبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Rabbimin"},{"position":8,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ي","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker|Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"benim"},{"position":9,"surface":"و","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":9,"surface":"مَآ","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":10,"surface":"أُوتِي","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"آتَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"verildi"},{"position":10,"surface":"تُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"تُم","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nâib-i Fâil olduğu için merfû","gloss":"size"},{"position":11,"surface":"مِّنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"den"},{"position":12,"surface":"ٱلْعِلْمِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'a-l-m","lemma":"عِلْم","form":"Mücerred","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ilimden"},{"position":13,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"İstisna Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak"},{"position":14,"surface":"قَلِيلًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ق-ل-ل","rootLatin":"q-l-l","lemma":"قَلِيل","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (veya hâl)","gloss":"az"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"İsrâ Suresi 85. ayet, ruhun mahiyeti hakkındaki bir soruyu ve bu konudaki bilginin sınırlılığını ele almaktadır. Ayet, ruhun ilahi bir emir olduğunu vurgulayarak, insanın bu konudaki idrakinin kısıtlılığına işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"ٱلرُّوحِ","root":"ر و ح","rootLatin":"r-v-h","meaning":"Ayette, mahiyeti sorulan, ilahi bir sır olan varlık.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ruh' kelimesinin asıl anlamının 'nefes' ve 'can' olduğunu belirtir. Kur'an'da ise farklı anlamlarda kullanıldığını, bu ayetteki 'ruh'un ise Allah'ın emriyle var olan, canlılığın ve idrakin kaynağı olan ilahi bir sırrı ifade ettiğini açıklar. İnsan bedenine üflenen ve hayat veren ilahi nefes olarak da yorumlar."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'ruh' kelimesinin bu ayetteki kullanımını 'Allah'ın emri ve yaratması' olarak yorumlar. İnsanların mahiyetini tam olarak kavrayamayacağı, Allah'a ait bir sır olduğunu belirtir. Mecazi olarak, Allah'ın kudretinin ve yaratıcılığının bir tezahürüdür."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ruh' kavramının Kur'an'da hem 'can' hem de 'ilahi vahiy' anlamlarında kullanıldığını belirtir. Bu ayetteki 'ruh'un, insan aklının kavrayamayacağı, Allah'ın doğrudan emriyle var olan, metafizik bir gerçekliği ifade ettiğini vurgular. İnsan için bir sır perdesiyle örtülü olduğunu belirtir."}]},{"word":"أَمْرِ","root":"أ م ر","rootLatin":"e-m-r","meaning":"Ayette, ruhun kaynağını ve mahiyetini belirten, Allah'ın iradesi ve yaratma fiili.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'emr' kelimesinin hem 'iş, durum' hem de 'buyruk, hüküm' anlamlarına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'emr'in, Allah'ın yaratma ve var etme buyruğu olduğunu, ruhun doğrudan ilahi bir fiil ile var edildiğini ifade ettiğini açıklar. Ruh, Allah'ın 'Ol!' emriyle var olmuştur."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'emr'in Allah'a nispet edildiğinde, O'nun kudret ve iradesinin tecellisi olduğunu belirtir. Ruhun 'Allah'ın emrinden' olması, onun yaratılmış olmasına rağmen, mahiyetinin insan idrakinin ötesinde, doğrudan ilahi bir sır olduğunu gösterir. Bu, ruhun sıradan bir yaratık olmadığını vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'emr' kelimesinin Kur'an'da geniş bir semantik alana sahip olduğunu, bu ayette ise 'yaratma, var etme ve yönetme' anlamlarını içerdiğini belirtir. Ruhun Allah'ın emrinden olması, onun varlığının ve işleyişinin tamamen ilahi iradeye bağlı olduğunu, insan bilgisinin bu konuda sınırlı kaldığını ifade eder."}]},{"word":"أُوتِيتُم","root":"أ ت ي","rootLatin":"e-t-y","meaning":"Ayette, insanlara bilgi verilmesi fiilini ifade eder, pasif çatıda kullanılarak bilginin kaynağının Allah olduğunu vurgular.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'îtâ' fiilinin 'vermek, ihsan etmek' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayette 'ûtu' (verildiniz) şeklinde pasif kullanılması, bilginin insanlara Allah tarafından verildiğini, insanların kendi çabalarıyla bu bilgiye ulaşamayacağını vurgular. Ruh hakkındaki bilginin kaynağı ilahidir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'îtâ' fiilinin 'ulaştırmak, bahşetmek' anlamlarını taşıdığını ifade eder. Ayetteki 'ûtu' fiili, ruh hakkındaki bilginin insanlara ancak Allah'ın dilemesiyle ve O'nun belirlediği ölçüde verildiğini, bu bilginin insan çabasıyla elde edilemeyecek bir sır olduğunu gösterir."}]},{"word":"ٱلْعِلْمِ","root":"ع ل م","rootLatin":"a-l-m","meaning":"Ayette, ruhun mahiyeti hakkında insanlara verilen veya verilmeyen bilgi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'ilm' kelimesinin 'bir şeyi olduğu gibi idrak etmek' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayetteki 'ilm', ruhun hakikati ve mahiyeti hakkındaki bilgiyi ifade eder. Ayet, bu bilginin insanlara çok az verildiğini, dolayısıyla ruhun tam mahiyetinin insan idrakinin ötesinde olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'ilm'in 'bir şeyin hakikatini kavramak' olduğunu belirtir. Ayetteki 'ilm'in sınırlı olduğu ifadesi, ruhun mahiyetinin insan aklıyla tam olarak kavranamayacağını, bu konuda insan bilgisinin yetersiz kaldığını ve nihai bilginin Allah katında olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da 'ilm'in genellikle ilahi kaynaklı bilgiye işaret ettiğini belirtir. Bu ayette 'size pek az bilgi verilmiştir' ifadesi, ruhun mahiyetinin insan aklının sınırlarını aştığını, bu konuda tam ve kesin bilginin sadece Allah'a ait olduğunu ve insanın bu sırrı çözme çabasının beyhude olduğunu vurgular."}]},{"word":"قَلِيلًا","root":"ق ل ل","rootLatin":"k-l-l","meaning":"Ayette, insanlara ruh hakkında verilen bilginin miktarının azlığını ifade eden sıfat.","sources":[{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'kalîl' kelimesinin 'az, cüzi' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayette 'kalîlen' (pek az) ifadesi, ruhun mahiyeti hakkındaki bilginin insanlara çok sınırlı bir ölçüde verildiğini, bu konudaki insan idrakinin ve bilgisinin yetersizliğini vurgular. Bu, ruhun ilahi bir sır olduğunu pekiştirir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kalle' fiilinin 'azalmak' anlamına geldiğini ve 'kalîl'in de bunun sıfatı olduğunu belirtir. Ayetteki 'kalîlen' kelimesi, ruhun mahiyetiyle ilgili bilginin insanlara verilen kısmının, bilginin tamamına oranla çok küçük bir parça olduğunu, dolayısıyla ruhun sırrının büyük ölçüde gizli kaldığını ifade eder."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (28)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İsra suresi 85. Ayette*
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İsra suresi 85. Ayette*
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (28)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İsra suresi 85. Ayette*
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *İsra suresi 85. Ayette*
- **Muhammed Sûresi** · *17/85*
- **Bir Ressam Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *17/85*
- **Bir Ressam Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *17/85*
- **Ra'd Sûresi** · *17/85*
- **Vahiy ve Cebrâîl** · *17/85*
- **Sâd Sûresi** · *17/85*
- **İnci Tezgâhı (1)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *17/85*
- **TB. Süleymân-Dâvûd-Yûnus-Eyyûb Fasılları** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *17/85*