# Kehf Sûresi, 85. Âyet (18:85)

> فَأَتْبَعَ سَبَبًا

*Feetbe'a sebebâ(n)*

**Meal (Diyanet):** O da (Batı'ya gitmek istedi ve) bir yol tuttu.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/18/85

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Kehf Suresi 85. ayet, Zülkarneyn'in seyrüseferini ve belirli bir hedefe yönelişini ifade eder. Ayet, 'takip etmek' ve 'yol' kavramları üzerinden, bir amaca ulaşmak için izlenen yöntemi ve vasıtayı dilbilimsel olarak ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"فَأَتْبَعَ","root":"ت ب ع","rootLatin":"t-b-a","meaning":"Zülkarneyn'in bir şeyi takip etmesi, peşine düşmesi veya bir yola girmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'tebi' (تبع) kelimesinin bir şeyin izini takip etmek, peşinden gitmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'etbea' (أتبع) formu ise, bir şeyi takip etme eylemini başkasına yaptırmak veya bizzat kendisinin bir şeyi takip etmesi anlamında kullanılır. Burada Zülkarneyn'in bir 'sebeb'i, yani bir yolu veya vasıtayı takip ettiğini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'etbea' fiilinin 'izledi, peşine düştü' anlamında kullanıldığını ifade eder. Ayetteki bağlamda, Zülkarneyn'in belirli bir hedefe ulaşmak için bir vasıtayı veya yolu takip ettiğini, yani o yola koyulduğunu mecazi bir anlatımla ortaya koyar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'etbea' fiilinin 'bir şeyin ardına düşmek, onu izlemek' manasına geldiğini vurgular. Ayetteki kullanımı, Zülkarneyn'in bir 'sebeb'i, yani bir vasıtayı veya yolu takip ederek ilerlemesini, bir amaca yönelik hareketini gösterir."}]},{"word":"سَبَبًا","root":"س ب ب","rootLatin":"s-b-b","meaning":"Bir hedefe ulaşmak için kullanılan yol, vasıta, araç veya yöntem anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'sebeb' kelimesinin 'yol, vasıta' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'sebebâ' (سَبَبًا) ifadesi, Zülkarneyn'in bir hedefe ulaşmak için kullandığı bir yolu, bir aracı veya bir yöntemi ifade eder. Bu, onun seferlerinde başvurduğu imkanları ve stratejileri kapsar."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'sebeb' kelimesinin 'ulaşmak istenen şeye götüren her şey' olarak tanımlar. Bu, hem maddi yolları hem de manevi vasıtaları kapsar. Kehf 85'teki kullanımı, Zülkarneyn'in bir hedefe ulaşmak için izlediği yolu, kullandığı vasıtaları ve imkanları genel bir ifadeyle anlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sebeb' kavramının Kur'an'da genellikle 'bir şeye ulaşmak için kullanılan araç, vasıta veya yol' anlamında kullanıldığını belirtir. Kehf Suresi'ndeki Zülkarneyn kıssasında 'sebeb', onun seferlerini gerçekleştirmek için sahip olduğu güç, bilgi veya imkanları ifade eden geniş bir anlama sahiptir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sebeb' kelimesinin Kur'an'da 'bir amaca ulaştıran yol, vasıta, ip' gibi anlamlara geldiğini vurgular. Kehf 85'teki 'sebebâ' ifadesi, Zülkarneyn'in ilahi bir iradeyle kendisine verilen imkanları kullanarak belirli bir yöne doğru ilerlemesini, yani bir yolu veya vasıtayı takip etmesini anlatır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-diger-peygamberler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"böylece, ve"},{"position":1,"surface":"أَتْبَعَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"إِتْبَاع","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"takip etti, tuttu"},{"position":2,"surface":"سَبَبًا","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"س-ب-ب","rootLatin":"s-b-b","lemma":"سَبَب","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir yol, bir sebep"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 1** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 12** — Ahmed Avni Konuk · *18/84-85*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *18/85*
- **İnsân-ı Kâmil (Cilt 4)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *18/85*