# Bakara Sûresi, 10. Âyet (2:10)

> فِى قُلُوبِهِم مَّرَضٌ فَزَادَهُمُ ٱللَّهُ مَرَضًا ۖ وَلَهُمْ عَذَابٌ أَلِيمٌۢ بِمَا كَانُوا۟ يَكْذِبُونَ

*Fî kulûbihim meradun fezâdehumu(A)llâhu merada(n)(s) velehum ‘ażâbun elîmun bimâ kânû yekżibûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Kalplerinde münafıklıktan kaynaklanan bir hastalık vardır. Allah da onların hastalıklarını artırmıştır. Söyledikleri yalana karşılık da onlara elem dolu bir azap vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/10

---

## Tefsir

{"topics":["munafiklar","ahiret-mukafat","soz-yalan"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bakara 10. ayet, münafıkların kalplerindeki manevi hastalığı ve bu hastalığın Allah tarafından artırılmasını, yalan söylemeleri sebebiyle de elem verici bir azaba çarptırılacaklarını dilbilimsel bir derinlikle ifade etmektedir. Ayet, 'maraz', 'zâde' ve 'azâb' gibi temel kavramlar üzerinden münafıklığın psikolojik ve uhrevi sonuçlarını ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"مَّرَضٌ","root":"م ر ض","rootLatin":"m-r-d","meaning":"Bu ayette 'maraz', kalpteki manevi bozukluğu, inanç zayıflığını ve şüpheyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'maraz' kelimesinin hem bedensel hem de ruhsal hastalıklar için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'kalplerindeki hastalık' ifadesiyle, münafıkların iman zayıflığı, şüphe ve nifak gibi manevi rahatsızlıkları kastedilir. Bu, bedensel bir rahatsızlık değil, inanç ve ahlakla ilgili bir bozukluktur."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'maraz' kelimesinin bu ayette mecazi bir anlam taşıdığını, 'şüphe' ve 'nifak' anlamına geldiğini ifade eder. Kalpteki hastalık, münafıkların iman ile küfür arasında gidip gelmeleri, samimiyetsizlikleri ve içlerindeki bozuk niyetleri olarak açıklanır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'maraz' kavramının Kur'an'da genellikle manevi ve ahlaki bir bozukluğu ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'maraz', münafıkların kalplerindeki inançsızlık, ikiyüzlülük ve şüphe gibi olumsuz durumları sembolize eder. Bu durum, onların doğru yolu bulmalarına engel olan içsel bir hastalıktır."}]},{"word":"فَزَادَهُمُ","root":"ز ي د","rootLatin":"z-y-d","meaning":"Bu ayette 'zâde', Allah'ın münafıkların kalplerindeki hastalığı, onların kötü amelleri ve yalanları sebebiyle artırması anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'zâde' fiilinin burada 'artırmak' anlamında kullanıldığını ve Allah'ın münafıkların hastalıklarını artırmasının, onların kendi tercihleri ve kötü amelleri sonucunda gerçekleştiğini belirtir. Bu, Allah'ın onlara zulmetmesi değil, kendi sapkınlıklarının bir neticesidir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'ziyâde'nin bir şeyin miktarını veya şiddetini artırmak olduğunu açıklar. Ayetteki 'Allah hastalıklarını artırmıştır' ifadesi, münafıkların nifak ve şüphelerinin, kendi kötü seçimleri ve yalanları nedeniyle daha da kökleşip derinleşmesini ifade eder. Bu, ilahi bir ceza ve onların amellerinin bir sonucudur."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'zâde' fiilinin Kur'an'da genellikle bir şeyin nicelik veya nitelik olarak artırılması anlamında kullanıldığını belirtir. Bu ayette, münafıkların kalplerindeki manevi hastalığın, onların yalan söylemeye devam etmeleri ve nifaklarını sürdürmeleri sebebiyle Allah tarafından şiddetlendirilmesi söz konusudur. Bu, onların kendi eylemlerinin bir karşılığıdır."}]},{"word":"عَذَابٌ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"a-z-b","meaning":"Bu ayette 'azâb', münafıkların yalan söylemeleri ve nifakları sebebiyle karşılaşacakları elem verici cezayı ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'azâb' kelimesinin 'tatlı sudan mahrum bırakmak' kökünden geldiğini ve mecazi olarak 'acı veren ceza' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'elem verici azap', münafıkların ahirette karşılaşacakları şiddetli ve sürekli cezayı ifade eder. Bu ceza, onların dünyadaki yalanları ve ikiyüzlülüklerinin bir sonucudur."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'azâb'ın 'şiddetli ceza' ve 'eziyet' anlamına geldiğini açıklar. Bu ayetteki 'azâb-ı elîm', münafıkların yalanları ve nifakları sebebiyle hem dünyada manevi sıkıntılarla hem de ahirette cehennem azabıyla karşılaşacaklarını vurgular. Bu, onların amellerinin kaçınılmaz bir sonucudur."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'azâb'ın 'acı veren şey' olduğunu ve 'elîm' sıfatıyla birlikte kullanıldığında bu acının şiddetini artırdığını belirtir. Ayetteki 'azâbün elîm', münafıkların yalanları ve ikiyüzlülükleri nedeniyle hak ettikleri, ruhlarına ve bedenlerine işleyecek olan şiddetli ve sürekli bir cezayı ifade eder."}]},{"word":"يَكْذِبُونَ","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Bu ayette 'yekzibûn', münafıkların sürekli olarak yalan söyleme, gerçeği çarpıtma ve ikiyüzlü davranma eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kizb'in 'doğrunun zıddı' olduğunu ve 'yekzibûn' fiilinin münafıkların sürekli olarak Allah'a, peygambere ve müminlere karşı yalan söylediklerini, içlerinde gizledikleri küfrü dışa vurmadıklarını belirtir. Bu, onların temel karakteristiğidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'yekzibûn' fiilinin burada 'yalan söylemek' anlamında kullanıldığını ve münafıkların iman ettiklerini iddia etmelerine rağmen kalplerinde küfrü gizlemeleriyle ilgili olduğunu açıklar. Bu, onların sözleri ile kalpleri arasındaki çelişkiyi vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kizb' kavramının Kur'an'da sadece sözlü yalanı değil, aynı zamanda eylemsel ikiyüzlülüğü de kapsadığını belirtir. Münafıkların 'yekzibûn' eylemi, onların iman ettiklerini iddia etmelerine rağmen gerçekte inanmamaları ve bu durumu gizlemeleriyle ortaya çıkan bir 'varoluşsal yalan'dır. Bu, onların tüm davranışlarına sinmiş bir samimiyetsizliktir."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Fî"},{"position":2,"translit":"kulûbihim"},{"position":3,"translit":"meradun"},{"position":4,"translit":"fezâdehumu"},{"position":5,"translit":"(A)llâhu"},{"position":6,"translit":"merada(n)(s)"},{"position":7,"translit":"velehum"},{"position":8,"translit":"‘ażâbun"},{"position":9,"translit":"elîmun"},{"position":10,"translit":"bimâ"},{"position":11,"translit":"kânû"},{"position":12,"translit":"yekżibûn(e)"}]

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":2,"surface":"قُلُوبِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ل-ب","rootLatin":"q-l-b","lemma":"قَلْب","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kalpler","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":2,"surface":"هِم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":3,"surface":"مَّرَضٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ر-ض","rootLatin":"m-r-d","lemma":"مَرَض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"hastalık","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mübteda"},{"position":4,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"böylece","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":4,"surface":"زَادَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ز-ي-د","rootLatin":"z-y-d","lemma":"زَادَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"artırdı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":4,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onları","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":5,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Fâil"},{"position":6,"surface":"مَرَضًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-ر-ض","rootLatin":"m-r-d","lemma":"مَرَض","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Temyiz olduğu için mansûb","gloss":"hastalık","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":7,"surface":"لَهُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":7,"surface":"هُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onlara","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":8,"surface":"عَذَابٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ذ-ب","rootLatin":"'-dh-b","lemma":"عَذَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"azap","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mübteda"},{"position":9,"surface":"أَلِيمٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ا-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"أَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"elem verici","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"},{"position":10,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"nedeniyle","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":10,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Masdariyye","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Tetimme"},{"position":11,"surface":"كَانُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":12,"surface":"يَكْذِبُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَبَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"yalan söylüyorlar","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-138*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-138*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/10*
