# Bakara Sûresi, 144. Âyet (2:144)

> قَدْ نَرَىٰ تَقَلُّبَ وَجْهِكَ فِى ٱلسَّمَآءِ ۖ فَلَنُوَلِّيَنَّكَ قِبْلَةً تَرْضَىٰهَا ۚ فَوَلِّ وَجْهَكَ شَطْرَ ٱلْمَسْجِدِ ٱلْحَرَامِ ۚ وَحَيْثُ مَا كُنتُمْ فَوَلُّوا۟ وُجُوهَكُمْ شَطْرَهُۥ ۗ وَإِنَّ ٱلَّذِينَ أُوتُوا۟ ٱلْكِتَـٰبَ لَيَعْلَمُونَ أَنَّهُ ٱلْحَقُّ مِن رَّبِّهِمْ ۗ وَمَا ٱللَّهُ بِغَـٰفِلٍ عَمَّا يَعْمَلُونَ

*Kad nerâ tekallube vechike fî-ssemâ-(i)(s) felenuvelliyenneke kibleten terdâhâ(c) fevelli vecheke şetra-lmescidi-lharâm(i)(c) vehayśu mâ kuntum fevellû vucûhekum şetrah(u)(k) ve-inne-lleżîne ûtu-lkitâbe leya'lemûne ennehu-lhakku min rabbihim(k) vema(A)llâhu biġâfilin ‘ammâ ya'melûn(e)*

**Meal (Diyanet):** (Ey Muhammed!) Biz senin çok defa yüzünü göğe doğru çevirip durduğunu (vahiy beklediğini) görüyoruz. (Merak etme) elbette seni, hoşnut olacağın kıbleye çevireceğiz. (Bundan böyle), yüzünü Mescid-i Haram yönüne çevir. (Ey Müslümanlar!) Siz de nerede olursanız olun, (namazda) yüzünüzü hep onun yönüne çevirin. Şüphesiz kendilerine kitap verilenler, bunun Rabblerinden (gelen) bir gerçek olduğunu elbette bilirler. Allah, onların yaptıklarından habersiz değildir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/144

---

## Tefsir

{"topics":["namaz","ilahi-kitaplar","ehli-kitap","vahiy-kuran"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bakara 144. ayet, kıble değişikliği emrini ve bu emrin ardındaki ilahi iradeyi ele almaktadır. Ayet, Peygamber'in (s.a.v.) göğe yönelişini, yeni kıblenin tayinini ve bu değişikliğin Ehl-i Kitap tarafından da bilinen bir hakikat olduğunu vurgular. Dilbilimsel olarak, yönelme, yüz ve kıble gibi kavramlar merkezi bir rol oynar.","keyConcepts":[{"word":"تَقَلُّبَ","root":"ق ل ب","rootLatin":"k-l-b","meaning":"Bir halden başka bir hale dönmek, bir yöne doğru sürekli çevrilmek, yön değiştirmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'takallub' kelimesini bir şeyin bir halden başka bir hale dönmesi, bir yönden diğerine çevrilmesi olarak açıklar. Ayetteki 'takallube vechike' ifadesi, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) kıble konusunda göğe doğru tekrar tekrar yönelmesini, bir beklenti ve arayış içinde olmasını ifade eder. Bu, sadece fiziksel bir dönme değil, aynı zamanda kalbi bir yönelişi de içerir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'takallub'u 'tahavvul' (değişme, dönüşme) olarak yorumlar. Ayetteki kullanımıyla, Hz. Peygamber'in (s.a.v.) kıble konusunda bir beklenti içinde göğe bakışlarının tekrarını, yani bir halden diğerine geçişini mecazi olarak ifade eder. Bu, ilahi bir işaret bekleyişinin sürekli bir eylemi olarak anlaşılır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kalb' kökünün Kur'an'daki anlam derinliğini incelerken, 'takallub'un sadece fiziksel bir dönüşü değil, aynı zamanda içsel bir değişimi ve yönelişi de ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'takallube vechike', Peygamber'in (s.a.v.) kıble konusundaki içsel arayışını ve ilahi vahye olan beklentisini yansıtır."}]},{"word":"وَجْهِكَ","root":"و ج ه","rootLatin":"v-c-h","meaning":"Yüz, bir şeyin ön tarafı; mecazi olarak yön, cihet veya zat.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'vech' kelimesinin hem fiziksel yüzü hem de bir şeyin önünü, yönünü ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'takallube vechike' ve 'fevelli vecheke' ifadelerinde, 'vech' kelimesi hem Peygamber'in (s.a.v.) fiziksel yüzünün göğe ve Kâbe'ye yönelmesini hem de onun tüm benliğiyle, dikkat ve teveccühüyle bu yöne dönmesini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'vech'in bir şeyin ön tarafı olduğunu ve mecazi olarak bir şeye yönelmeyi, teveccüh etmeyi ifade ettiğini açıklar. Ayetteki 'yüzünü çevir' emri, sadece fiziksel bir dönüş değil, aynı zamanda kalbi bir yönelişi, tam bir teslimiyeti ve dikkatin o yöne odaklanmasını simgeler."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'vech'in bir şeyin en şerefli ve en belirgin kısmı olduğunu belirtir. Ayetteki 'vech' kelimesi, Peygamber'in (s.a.v.) şahsiyetinin ve iradesinin bir sembolü olarak kullanılmış, kıbleye yönelişin sadece bedensel değil, aynı zamanda ruhsal bir eylem olduğunu vurgulamıştır."}]},{"word":"فَلَنُوَلِّيَنَّكَ","root":"و ل ي","rootLatin":"v-l-y","meaning":"Yöneltmek, çevirmek, bir şeyi bir şeye döndürmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tevliye' fiilinin bir şeyi bir şeye yöneltmek, çevirmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'felenuvelliyenneke' ifadesi, Allah'ın Peygamber'i (s.a.v.) hoşnut olacağı kıbleye kesinlikle döndüreceğini, bu yönelişin ilahi bir emir ve takdirle gerçekleşeceğini vurgular. Buradaki 'nun' harfi, fiile pekiştirme anlamı katarak bu kesinliği güçlendirir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'velâ' kökünün yakınlık ve yönelme anlamlarını taşıdığını ifade eder. 'Tevliye' ise bir şeyi bir yöne doğru çevirme eylemini belirtir. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın Peygamber'e (s.a.v.) yeni kıbleyi tayin ederek onu o yöne çevirme iradesini ve kudretini gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'velâ' kökünden türeyen fiillerin Kur'an'da genellikle bir şeye yönelme, bir şeyi üstlenme veya bir şeyi birine havale etme anlamlarında kullanıldığını belirtir. 'Felenuvelliyenneke' ifadesi, Allah'ın Peygamber'e (s.a.v.) yeni kıbleyi tayin etme ve onu bu kıbleye yöneltme eylemini, ilahi bir lütuf ve yönlendirme olarak açıklar."}]},{"word":"قِبْلَةً","root":"ق ب ل","rootLatin":"k-b-l","meaning":"Yönelinen taraf, yön, cihet, namazda yönelinen yer.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kıble' kelimesini 'yönelinen cihet' olarak açıklar. Ayetteki 'kıbleten terdâhâ' ifadesi, Peygamber'in (s.a.v.) arzu ettiği, hoşnut olacağı yönün, yani Kâbe'nin kıble olarak tayin edileceğini belirtir. Bu, sadece bir yön tayini değil, aynı zamanda Peygamber'in (s.a.v.) kalbi arzusuna ilahi bir karşılık niteliğindedir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kıble'nin 'mukabele' (karşılıklı olma) kökünden geldiğini ve bir şeye yönelinen tarafı ifade ettiğini belirtir. Namazda yönelinen Kâbe'ye 'kıble' denmesinin sebebi de budur. Ayetteki kullanımıyla, Allah'ın Müslümanlara namazda yönelmeleri için belirlediği özel yönü ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'kıble' kelimesinin 'istikbal' (karşılama, yönelme) anlamıyla ilişkili olduğunu ve namazda yönelinen ciheti ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'kıbleten terdâhâ' ifadesi, Peygamber'in (s.a.v.) gönlünün meylettiği, arzu ettiği yönün Allah tarafından onaylanıp kıble olarak belirlendiğini gösterir."}]},{"word":"تَرْضَىٰهَا","root":"ر ض ي","rootLatin":"r-d-y","meaning":"Razı olmak, hoşnut olmak, beğenmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'rıza' kelimesinin bir şeyden memnuniyet duyma, onu beğenme anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'kıbleten terdâhâ' ifadesi, Allah'ın Peygamber'in (s.a.v.) arzusuna uygun bir kıble tayin edeceğini, bu kıblenin Peygamber'in (s.a.v.) gönlünü hoşnut edeceğini ifade eder. Bu, ilahi bir lütuf ve Peygamber'e (s.a.v.) verilen bir değerin göstergesidir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rıza'nın bir şeyden hoşnut olma, onu kabul etme ve ona razı olma hali olduğunu açıklar. Ayetteki 'terdâhâ' fiili, Peygamber'in (s.a.v.) kalben arzu ettiği ve memnuniyet duyacağı kıblenin tayin edileceğini, bu durumun onun için bir sevinç kaynağı olacağını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'rıza' kavramının Kur'an'da hem Allah'ın kullarından hoşnutluğunu hem de kulların Allah'tan hoşnutluğunu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'terdâhâ' ifadesi, Peygamber'in (s.a.v.) kıble konusundaki içsel arayışının ve beklentisinin Allah tarafından karşılanmasıyla duyacağı memnuniyeti ve hoşnutluğu dile getirir."}]},{"word":"شَطْرَ","root":"ش ط ر","rootLatin":"ş-t-r","meaning":"Yön, cihet, taraf, bir şeyin yarısı veya bir kısmı.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'şatr' kelimesinin 'nahv' (yön, cihet) anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'şatra'l-Mescidi'l-Harâm' ifadesi, Mescid-i Haram'ın tamamına değil, onun bulunduğu yöne doğru yönelmeyi emreder. Bu, namaz kılanların Kâbe'nin tam üzerine gelme zorunluluğu olmaksızın, genel yönüne doğru dönmelerinin yeterli olduğunu gösterir."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'şatr' kelimesinin 'cihet' (yön) anlamında kullanıldığını açıklar. Ayetteki emir, yüzlerin Mescid-i Haram'ın bulunduğu tarafa çevrilmesini ifade eder. Bu, coğrafi olarak uzak olanlar için Kâbe'nin tam kendisine değil, onun bulunduğu genel istikamete yönelmenin yeterli olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şatr' kelimesinin hem bir şeyin yarısı hem de bir yöne doğru gitmek anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'şatra'l-Mescidi'l-Harâm' ifadesinde, 'şatr' kelimesi 'yön' anlamında kullanılmıştır. Bu, namazda Kâbe'nin bulunduğu genel istikamete yönelmenin yeterli olduğunu, hassas bir nokta tayininin şart olmadığını gösterir."}]},{"word":"الْحَقُّ","root":"ح ق ق","rootLatin":"h-k-k","meaning":"Gerçek, doğru, hakikat, sabit ve kesin olan şey.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hak' kelimesinin 'sabit ve doğru olan şey' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ennehu'l-hakku min Rabbihim' ifadesi, kıble değişikliği emrinin ve bu emrin ardındaki ilahi iradenin, Allah katından gelen kesin bir gerçek olduğunu vurgular. Ehl-i Kitap'ın da bu gerçeği bildiği ifade edilerek, bu emrin evrensel bir hakikate dayandığına işaret edilir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'hak' kelimesinin 'sabit, doğru ve varlığı kesin olan şey' olarak tanımlar. Ayetteki kullanımıyla, kıble değişikliği emrinin Allah'tan gelen şaşmaz bir hakikat olduğunu, bu emrin doğruluğundan ve geçerliliğinden şüphe duyulmaması gerektiğini ifade eder. Ehl-i Kitap'ın bu bilgiyi önceden bilmesi, bu hakikatin evrenselliğini pekiştirir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hak' kavramının Kur'an'da mutlak gerçekliği, ilahi vahyin doğruluğunu ve Allah'ın adaletini ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'ennehu'l-hakku min Rabbihim' ifadesi, kıble değişikliğinin keyfi bir emir değil, Allah'ın mutlak bilgisi ve hikmetiyle belirlenmiş, değişmez bir gerçek olduğunu vurgular."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَدْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Tahkîk","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"قَدْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak, gerçekten","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":2,"surface":"نَرَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ا-ي","rootLatin":"r-'-y","lemma":"رَأَى","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"görüyoruz","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":3,"surface":"تَقَلُّبَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ق-ل-ب","rootLatin":"q-l-b","lemma":"تَقَلُّب","form":"Tefa''ul","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"dönmesini, çevrilmesini","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":4,"surface":"وَجْهِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ج-ه","rootLatin":"w-j-h","lemma":"وَجْه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yüzün","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh","izafet":"Muzâf"},{"position":4,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh konumunda olduğu için mebnî","gloss":"senin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":5,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde, -de","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":6,"surface":"ٱلسَّمَآءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"سَمَاء","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"gök","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":7,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":7,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"elbette","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":7,"surface":"نُوَلِّيَنَّكَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ل-ي","rootLatin":"w-l-y","lemma":"وَلَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Te'kîd nûnu ile birleştiği için mebnî","gloss":"seni çevireceğiz","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":7,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih konumunda olduğu için mebnî","gloss":"seni","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":8,"surface":"قِبْلَةًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ب-ل","rootLatin":"q-b-l","lemma":"قِبْلَة","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"kıble","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"تَرْضَىٰهَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ض-و","rootLatin":"r-d-y","lemma":"رَضِيَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"razı olacağın","irabMarker":"takdîrî damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":9,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَا","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih konumunda olduğu için mebnî","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":10,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":10,"surface":"وَلِّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"و-ل-ي","rootLatin":"w-l-y","lemma":"وَلَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"çevir","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":11,"surface":"وَجْهَكَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ج-ه","rootLatin":"w-j-h","lemma":"وَجْه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yüzünü","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":11,"surface":"كَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh konumunda olduğu için mebnî","gloss":"senin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":12,"surface":"شَطْرَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ش-ط-ر","rootLatin":"ş-ṭ-r","lemma":"شَطْر","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün fîh (zarf) olduğu için mansûb","gloss":"yönüne, tarafına","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":13,"surface":"ٱلْمَسْجِدِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ج-د","rootLatin":"s-j-d","lemma":"مَسْجِد","form":"Mef'al","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Mescid","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":14,"surface":"ٱلْحَرَامِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ح-ر-م","rootLatin":"ḥ-r-m","lemma":"حَرَام","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"Haram","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"},{"position":15,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":15,"surface":"حَيْثُ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"حَيْثُ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"nerede","binaDurumu":"Mebnî (ism-i şart)","gorev":"Mekân zarfı"},{"position":16,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Zâide","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"her ne"},{"position":17,"surface":"كُنتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"olursanız","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":18,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cevap","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"o halde","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":18,"surface":"وَلُّوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"و-ل-ي","rootLatin":"w-l-y","lemma":"وَلَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"çevirin","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Emir fiil"},{"position":19,"surface":"وُجُوهَكُمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"و-ج-ه","rootLatin":"w-j-h","lemma":"وَجْه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"yüzlerinizi","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih","izafet":"Muzâf"},{"position":19,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh konumunda olduğu için mebnî","gloss":"sizin","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":20,"surface":"شَطْرَهُۥ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ش-ط-ر","rootLatin":"ş-ṭ-r","lemma":"شَطْر","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün fîh (zarf) olduğu için mansûb","gloss":"onun yönüne","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mekân zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":20,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh konumunda olduğu için mebnî","gloss":"onun","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":21,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":21,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":22,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِي","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":23,"surface":"أُوتُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-ت-ي","rootLatin":"'-t-y","lemma":"آتَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"verildiler","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":24,"surface":"ٱلْكِتَـٰبَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ت-ب","rootLatin":"k-t-b","lemma":"كِتَاب","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nâib-i fâil olduğu için mansûb (meçhul fiilin mef'ûlü)","gloss":"Kitap","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":25,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"elbette","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":25,"surface":"يَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"bilirler","irabMarker":"nûn ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâri fiil"},{"position":26,"surface":"أَنَّهُ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki o"},{"position":26,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Enne'nin ismi olduğu için mebnî","gloss":"o","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Nâsih harfin ismi"},{"position":27,"surface":"ٱلْحَقُّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ق-ق","rootLatin":"ḥ-q-q","lemma":"حَقّ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Enne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"gerçektir","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâsih harfin haberi"},{"position":28,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":29,"surface":"رَّبِّهِمْ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rableri","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru","izafet":"Muzâf"},{"position":29,"surface":"هِمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh konumunda olduğu için mebnî","gloss":"onların","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":30,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî"},{"position":30,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"değildir","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Nefy edatı (mâ)"},{"position":31,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"'-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah","irabMarker":"damme ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Nâkıs fiilin ismi"},{"position":32,"surface":"بِغَـٰفِلٍ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":32,"surface":"غَـٰفِلٍ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"غ-ف-ل","rootLatin":"ġ-f-l","lemma":"غَافِل","form":"Fâ'il","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr (lafzen mecrur, mahallen mansub haber)","gloss":"gafil","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":33,"surface":"عَمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"hakkında","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":33,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"şey","binaDurumu":"Mebnî (ism-i mevsûl)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":34,"surface":"يَعْمَلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-م-ل","rootLatin":"'-m-l","lemma":"عَمِلَ","form":"Mücerred","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yapıyorlar","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâri fiil"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Kad"},{"position":2,"translit":"nerâ"},{"position":3,"translit":"tekallube"},{"position":4,"translit":"vechike"},{"position":5,"translit":"fî"},{"position":6,"translit":"ssemâ-(i)(s)"},{"position":7,"translit":"felenuvelliyenneke"},{"position":8,"translit":"kibleten"},{"position":9,"translit":"terdâhâ(c)"},{"position":10,"translit":"fevelli"},{"position":11,"translit":"vecheke"},{"position":12,"translit":"şetra"},{"position":13,"translit":"lmescidi"},{"position":14,"translit":"lharâm(i)(c)"},{"position":15,"translit":"vehayśu"},{"position":16,"translit":"mâ"},{"position":17,"translit":"kuntum"},{"position":18,"translit":"fevellû"},{"position":19,"translit":"vucûhekum"},{"position":20,"translit":"şetrah(u)(k)"},{"position":21,"translit":"ve-inne"},{"position":22,"translit":"lleżîne"},{"position":23,"translit":"ûtu"},{"position":24,"translit":"lkitâbe"},{"position":25,"translit":"leya'lemûne"},{"position":26,"translit":"ennehu"},{"position":27,"translit":"lhakku"},{"position":28,"translit":"min"},{"position":29,"translit":"rabbihim(k)"},{"position":30,"translit":"vema(A)"},{"position":31,"translit":"llâhu"},{"position":32,"translit":"biġâfilin"},{"position":33,"translit":"‘ammâ"},{"position":34,"translit":"ya'melûn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **DVT-C001 (Ses Kaydı)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara sûresinin 144. âyetinde*
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (27)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara Suresi 144. Ayet*
- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara Suresi 144. ayetinde*
- **Uşşâkî Kültürünün Günümüze Yansıması “Necdet Ardıç” Örneği Yüksek Lisans tezi** — Serkan Denkçi · *Bakara sûresinin 144. âyetinde*
- **Kelime-i Tevhîd** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara Suresi 144. ayetinde*
- **Muhtelif Sohbet Arası Sohbetler (29)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara Suresi 144. Ayet*
- **Tûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*
- **Tûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*
- **Duhân Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*
- **Tûr Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*
- **İzmir İrfan Sohbetleri CD 1 (1998-2000)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/144*