# Bakara Sûresi, 188. Âyet (2:188)

> وَلَا تَأْكُلُوٓا۟ أَمْوَٰلَكُم بَيْنَكُم بِٱلْبَـٰطِلِ وَتُدْلُوا۟ بِهَآ إِلَى ٱلْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا۟ فَرِيقًا مِّنْ أَمْوَٰلِ ٱلنَّاسِ بِٱلْإِثْمِ وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ

*Velâ te/kulû emvâlekum beynekum bilbâtili vetudlû bihâ ile-lhukkâmi lite/kulû ferîkan min emvâli-nnâsi bil-iśmi veentum ta'lemûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Aranızda birbirinizin mallarını haksız yere yemeyin. İnsanların mallarından bir kısmını bile bile günaha girerek yemek için onları hakimlere (rüşvet olarak) vermeyin.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/188

---

## Tefsir

{"topics":["ticaret-faiz","adalet","helal-haram","hukuk-ceza","mal-mulk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf ve Nehiy Lâ'sı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve, -meyin"},{"position":2,"surface":"تَأْكُلُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-ك-ل","rootLatin":"a-k-l","lemma":"أَكَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy lâ'sından sonra geldiği için meczûm","gloss":"yemeyin"},{"position":3,"surface":"أَمْوَٰلَكُم","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ل","rootLatin":"m-w-l","lemma":"مَال","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"mallarınızı"},{"position":3,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":4,"surface":"بَيْنَكُم","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْنَ","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"aranızda"},{"position":4,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":5,"surface":"بِٱلْبَـٰطِلِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":5,"surface":"ٱلْبَـٰطِلِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ب-ط-ل","rootLatin":"b-t-l","lemma":"بَاطِل","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"haksızlıkla"},{"position":6,"surface":"وَتُدْلُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"تُدْلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"د-ل-و","rootLatin":"d-l-w","lemma":"أَدْلَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Önceki fiile atfedildiği ve nehiy lâ'sının etkisi altında olduğu için meczûm","gloss":"aktarmayın"},{"position":7,"surface":"بِهَآ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"onu"},{"position":7,"surface":"هَآ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o"},{"position":8,"surface":"إِلَى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a"},{"position":9,"surface":"ٱلْحُكَّامِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ح-ك-م","rootLatin":"h-k-m","lemma":"حَاكِم","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hakimlere"},{"position":10,"surface":"لِتَأْكُلُوا۟","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer (Ta'lil Lâmı)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":10,"surface":"تَأْكُلُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-ك-ل","rootLatin":"a-k-l","lemma":"أَكَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Ta'lil lâmı (nasb edatından) sonra geldiği için mansûb","gloss":"yemeniz"},{"position":11,"surface":"فَرِيقًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ر-ق","rootLatin":"f-r-q","lemma":"فَرِيق","form":"-","features":{"number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir kısmını"},{"position":12,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":13,"surface":"أَمْوَٰلِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"م-و-ل","rootLatin":"m-w-l","lemma":"مَال","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"mallarından"},{"position":14,"surface":"ٱلنَّاسِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ن-س","rootLatin":"a-n-s","lemma":"نَاس","form":"-","features":{"number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"insanların"},{"position":15,"surface":"بِٱلْإِثْمِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":15,"surface":"ٱلْإِثْمِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"أ-ث-م","rootLatin":"a-th-m","lemma":"إِثْم","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"günahla"},{"position":16,"surface":"وَأَنتُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Hâl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i hâl olduğu için mebnî","gloss":"iken"},{"position":16,"surface":"أَنتُمْ","pos":"harf","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتَ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"siz"},{"position":17,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"biliyorsunuz"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bakara 188. ayet, mal edinme ve kullanma etiğini ele almaktadır. Ayet, haksız kazanç, rüşvet ve başkalarının mallarını gasp etme gibi fiilleri yasaklayarak, toplumsal adaletin ve helal rızkın önemini vurgular. Dilbilimsel olarak, 'yemek' fiilinin mecazi kullanımı ve 'batıl' ile 'ism' kavramlarının derin anlamları dikkat çekicidir.","keyConcepts":[{"word":"تَأْكُلُوا۟","root":"أكل","rootLatin":"e-k-l","meaning":"Bu ayette 'yemek', mecazi olarak mal edinmek, tüketmek veya tasarruf etmek anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'أكل' (ekl) kelimesinin hem gerçek anlamda yiyecek tüketmek hem de mecazi olarak mal edinmek, faydalanmak ve tüketmek anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'mallarınızı yemek' ifadesi, haksız yollarla başkasının malına el koymak veya onu tüketmek manasındadır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, Kur'an'daki mecazi kullanımlara dikkat çekerek, 'أكل' fiilinin bu ayette 'mal edinmek, tasarruf etmek' anlamında kullanıldığını ifade eder. Zira mallar doğrudan yenmez, ancak onlardan faydalanılır ve tüketilir. Bu, haksız yolla elde edilen malın tüketilmesi yasağını pekiştirir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'yemek' kavramının sadece fiziksel beslenmeyi değil, aynı zamanda bir şeyi sahiplenmeyi, kullanmayı ve ondan faydalanmayı da ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki kullanımı, özellikle 'haksızlıkla yemek' ifadesiyle, malın meşruiyetini sorgulayan bir ahlaki boyuta işaret eder."}]},{"word":"بِٱلْبَـٰطِلِ","root":"بطل","rootLatin":"b-t-l","meaning":"Bu ayette 'batıl', haksız, geçersiz, meşru olmayan ve doğruya aykırı yollarla mal edinmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'باطل' (bâtıl) kelimesini, 'hakkın zıddı, faydasız, geçersiz ve yok olmaya mahkum olan şey' olarak tanımlar. Ayetteki 'bil-bâtıl' ifadesi, malın haksız, gayrimeşru ve dinen caiz olmayan yollarla elde edilmesini yasaklar."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'بطل' kökünden türeyen 'bâtıl' kelimesinin, 'hükmü olmayan, geçersiz, faydasız ve asılsız' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, malın haksız yere, meşru olmayan bir sebeple alınmasını ifade eder ki bu, hukuki ve ahlaki açıdan geçersizdir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'batıl' kavramının Kur'an'da genellikle 'hak' kavramının karşıtı olarak kullanıldığını ve 'gerçek dışı, asılsız, boş, faydasız, haksız' anlamlarını taşıdığını vurgular. Bu ayette, malın haksız ve meşru olmayan yollarla elde edilmesini ifade ederek, bu tür kazançların geçersizliğini ve haramlığını belirtir."}]},{"word":"تُدْلُوا۟","root":"دلو","rootLatin":"d-l-v","meaning":"Bu ayette 'tüdlû', mecazi olarak bir şeyi bir yere ulaştırmak, atmak, sunmak veya rüşvet vermek anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'إدلاء' (idlâ') kelimesinin aslen kovayı kuyuya sarkıtmak anlamına geldiğini, ancak mecazi olarak bir şeyi bir yere ulaştırmak, sunmak veya bir davayı hakimlere götürmek anlamında kullanıldığını belirtir. Ayetteki kullanımı, rüşvet vererek veya haksız yollarla davayı kendi lehine çevirmek için malı hakimlere sunmayı ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'إدلاء' fiilinin 'bir şeyi bir yere indirmek, ulaştırmak' anlamında kullanıldığını ve bu ayette 'malınızı hakimlere ulaştırmak, sunmak' manasına geldiğini açıklar. Bu, genellikle rüşvet veya haksız bir menfaat karşılığında yargıyı etkileme çabasını ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'إدلاء' kelimesinin mecazi olarak 'bir şeyi birine vermek, sunmak' anlamında kullanıldığını ve bu ayette, haksız bir amaçla malı hakimlere sunarak onların hükmünü etkilemeye çalışmayı ifade ettiğini belirtir. Bu, rüşvetin ve adaleti saptırmanın bir biçimidir."}]},{"word":"بِٱلْإِثْمِ","root":"أثم","rootLatin":"e-s-m","meaning":"Bu ayette 'ism', günah, suç, haram ve Allah'ın yasakladığı her türlü kötü fiil anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'إثم' (ism) kelimesini, 'insanı hayırdan alıkoyan ve Allah'ın rızasından uzaklaştıran her türlü fiil' olarak tanımlar. Ayetteki 'bil-ism' ifadesi, insanların mallarını haksız yere yemenin ve bu amaçla hakimlere rüşvet vermenin büyük bir günah olduğunu vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'إثم' kelimesinin 'günah, suç, haram' anlamlarına geldiğini ve bu ayette, başkalarının mallarını haksız yollarla elde etmenin ve bu uğurda adaleti saptırmanın Allah katında büyük bir günah olduğunu ifade ettiğini belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'ism' kavramının Kur'an'da genellikle 'günah, suç, ahlaki sapma' anlamlarında kullanıldığını ve Allah'ın emirlerine karşı gelmeyi ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki kullanımı, haksız mal edinmenin ve rüşvetin sadece hukuki bir hata değil, aynı zamanda ciddi bir dini ve ahlaki günah olduğunu vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûr Sûresi** · *2/188*
- **Nûr Sûresi** · *2/188*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara sûresi 188. Âyette*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara sûresi 188. Âyette*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/188*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/188*
- **Rûm Sûresi** · *2/188*
- **Rûm Sûresi** · *2/188*