# Bakara Sûresi, 201. Âyet (2:201)

> وَمِنْهُم مَّن يَقُولُ رَبَّنَآ ءَاتِنَا فِى ٱلدُّنْيَا حَسَنَةً وَفِى ٱلْـَٔاخِرَةِ حَسَنَةً وَقِنَا عَذَابَ ٱلنَّارِ

*Veminhum men yekûlu rabbenâ âtinâ fî-ddunyâ haseneten vefi-l-âḣirati haseneten vekinâ ‘ażâbe-nnâr(i)*

**Meal (Diyanet):** Onlardan, "Rabbimiz! Bize dünyada da iyilik ver, ahirette de iyilik ver ve bizi ateş azabından koru" diyenler de vardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/201

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, dünya ve ahiret saadeti için yapılan bir duayı içermekte olup, 'hasene' kavramının hem dünyevi hem de uhrevi iyilikleri kapsayıcı genişliğini ve 'azap' kavramının cehennem ateşiyle olan ilişkisini vurgulamaktadır. Ayet, Allah'tan hem bu dünyada hem de ahirette hayır ve güzellik talep etmenin ve cehennem azabından korunma arzusunun dilbilimsel bir ifadesidir.","keyConcepts":[{"word":"رَبَّنَآ","root":"ر ب ب","rootLatin":"r-b-b","meaning":"Bizim Rabbimiz, sahibimiz ve terbiye edicimiz.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rab kelimesi, terbiye etmek, bir şeyi tedricen kemale erdirmek anlamına gelir. Allah için kullanıldığında, yaratma, rızık verme, terbiye etme ve sahip olma gibi tüm bu anlamları kapsar. Ayetteki 'Rabbena' ifadesi, Allah'a yönelişi ve O'nun terbiye ediciliğine sığınmayı ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Rab, malik, seyyid, müdebbir, mürebbi ve mutasarrıf anlamlarına gelir. 'Rabbena' hitabı, kulun Allah'a olan tam bağımlılığını ve O'nun mutlak otoritesini kabulünü gösterir. Bu bağlamda, duanın başlangıcında Allah'ın bu sıfatlarıyla anılması, duanın kabulüne vesile olması umudunu taşır."}]},{"word":"ءَاتِنَا","root":"ء ت ي","rootLatin":"'-t-y","meaning":"Bize ver, ihsan et.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Âtâ fiili, vermek, ihsan etmek anlamına gelir. Burada, Allah'tan bir talep, bir dilek ifade edilmektedir. Ayetteki 'âtinâ' ifadesi, kulun Allah'tan dünya ve ahiret nimetlerini talep etmesini gösterir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Âtâ fiili, bir şeyi birine ulaştırmak, vermek manasındadır. Bu ayetteki kullanımı, Allah'ın lütuf ve ihsanına yönelik bir yakarıştır. Kul, Allah'tan hem dünyevi hem de uhrevi hayırları kendisine ulaştırmasını istemektedir."}]},{"word":"حَسَنَةً","root":"ح س ن","rootLatin":"h-s-n","meaning":"İyilik, güzellik, hayır, nimet.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Hasene, her türlü iyilik ve güzellik anlamına gelir. Dünya için hasene, sağlık, afiyet, geniş rızık, salih amel ve hayırlı eş gibi şeyleri; ahiret için hasene ise cennet, mağfiret ve Allah'ın rızasını ifade eder. Ayetteki tekrarı, bu iyiliklerin hem dünyada hem de ahirette istenmesinin önemini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hasen, aklen, şer'an veya örfen güzel olan her şeydir. Dünya hasenesi, ilim, ibadet, helal rızık, güzel ahlak gibi şeyleri; ahiret hasenesi ise cennet ve Allah'ın rızasını kapsar. Ayetteki 'haseneten' kelimesi, bu geniş anlam yelpazesini içerir ve kulun her türlü hayrı talep ettiğini gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hasene' kavramının Kur'an'da geniş bir semantik alana sahip olduğunu belirtir. Sadece ahlaki iyiliği değil, aynı zamanda maddi refahı, güzelliği ve genel olarak arzu edilen her şeyi ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, hem dünyevi hem de uhrevi mutluluğu ve refahı kapsayan bir dilektir."}]},{"word":"وَقِنَا","root":"و ق ي","rootLatin":"v-k-y","meaning":"Bizi koru, muhafaza et.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Vakâ fiili, bir şeyi bir zarardan korumak, muhafaza etmek anlamına gelir. 'Kınâ' emri, Allah'tan bir korunma talebidir. Ayette, cehennem azabından korunma isteği açıkça ifade edilmektedir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Vakâ, bir şeyi istenmeyen bir şeyden uzak tutmak, onu muhafaza etmektir. Buradaki 'kınâ' ifadesi, Allah'ın kudretine sığınarak cehennem azabından kurtulma arzusunu dile getirir. Bu, kulun acizliğini ve Allah'ın koruyuculuğuna olan ihtiyacını gösterir."}]},{"word":"عَذَابَ","root":"ع ذ ب","rootLatin":"'-z-b","meaning":"Azap, ceza, eziyet.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Azap, bir şeyi tatlılıktan uzaklaştırmak, acılaştırmak anlamına gelir. Kur'an'da ise genellikle ahiretteki cezayı, eziyeti ifade eder. Ayetteki 'azâbe' kelimesi, cehennemin şiddetli ve acı veren cezasını kasteder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'azap' kelimesinin Kur'an'da genellikle Allah'ın kullarına isyanları karşılığında verdiği cezayı ifade ettiğini belirtir. Bu ceza, hem dünyevi sıkıntılar hem de ahiretteki cehennem azabı şeklinde tezahür edebilir. Ayetteki 'azâbe' ifadesi, özellikle ahiretteki ateş azabına işaret etmektedir."}]},{"word":"ٱلنَّارِ","root":"ن و ر","rootLatin":"n-v-r","meaning":"Ateş, cehennem ateşi.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Nâr, bilinen ateştir. Kur'an'da ise genellikle cehennem ateşi için kullanılır. Ayetteki 'en-nâr' kelimesi, kıyamet gününde günahkarların cezalandırılacağı cehennem ateşini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Nâr, yakıcı ve aydınlatıcı özelliğe sahip maddedir. Kur'an'da mecazi olarak da kullanılır ancak bu ayetteki 'azâbe' kelimesiyle birlikte kullanılması, doğrudan cehennem ateşini ve onun yakıcı azabını kastettiğini açıkça gösterir."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Terzi Baba’nın Tasavvuf Anlayışında Namaz Kavramı Yüksek Lisans Tezi** — Canan Çalışkan · *Bakara Sûresi 201. âyeti*
- **Salât (Namaz)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *2/201*
- **Salât (Namaz) — İspanyolca** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Bi'smi Has, Selâm (13)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 4** — Ahmed Avni Konuk · *2/201*
- **Bi'smi Has, Selâm (13)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Ahadiyyet** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **Kamer Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/201*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*