# Bakara Sûresi, 254. Âyet (2:254)

> يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوٓا۟ أَنفِقُوا۟ مِمَّا رَزَقْنَـٰكُم مِّن قَبْلِ أَن يَأْتِىَ يَوْمٌ لَّا بَيْعٌ فِيهِ وَلَا خُلَّةٌ وَلَا شَفَـٰعَةٌ ۗ وَٱلْكَـٰفِرُونَ هُمُ ٱلظَّـٰلِمُونَ

*Yâ eyyuhe-lleżîne âmenû enfikû mimmâ razaknâkum min kabli en ye/tiye yevmun lâ bey'un fîhi velâ ḣulletun velâ şefâ'a(tun)(c) velkâfirûne humu-zzâlimûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Ey iman edenler! Hiçbir alışverişin, hiçbir dostluğun ve hiçbir şefaatin olmadığı kıyamet günü gelmeden önce, size rızık olarak verdiklerimizden Allah yolunda harcayın. İnkar edenler ise zalimlerin ta kendileridir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/254

---

## Tefsir

{"topics":["zekat-infak","ahiret-mukafat","rizik","kufur-sirk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Münâdâ'nın sıfatı olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"ءَامَنُوٓا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":4,"surface":"أَنفِقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ن-ف-ق","rootLatin":"n-f-q","lemma":"أَنْفَقَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"harcayın"},{"position":5,"surface":"مِمَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":5,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":6,"surface":"رَزَقْنَـٰكُم","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ر-ز-ق","rootLatin":"r-z-q","lemma":"رَزَقَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"rızıklandırdık"},{"position":6,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sizi"},{"position":7,"surface":"مِّن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den"},{"position":8,"surface":"قَبْلِ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ق-ب-ل","rootLatin":"q-b-l","lemma":"قَبْل","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"önce"},{"position":9,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Nasb Edatı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki"},{"position":10,"surface":"يَأْتِىَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-ت-ي","rootLatin":"a-t-y","lemma":"أَتَى","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb edatı 'en'den sonra geldiği için mansûb","gloss":"gelsin"},{"position":11,"surface":"يَوْمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-و-م","rootLatin":"y-w-m","lemma":"يَوْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"bir gün"},{"position":12,"surface":"لَّا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoktur"},{"position":13,"surface":"بَيْعٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ي-ع","rootLatin":"b-y-ʿ","lemma":"بَيْع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"alışveriş"},{"position":14,"surface":"فِيهِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":14,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o"},{"position":15,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":15,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoktur"},{"position":16,"surface":"خُلَّةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"خ-ل-ل","rootLatin":"kh-l-l","lemma":"خُلَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"dostluk"},{"position":17,"surface":"وَلَا","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":17,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"yoktur"},{"position":18,"surface":"شَفَـٰعَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ش-ف-ع","rootLatin":"sh-f-ʿ","lemma":"شَفَاعَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"şefaat"},{"position":19,"surface":"وَٱلْكَـٰفِرُونَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":19,"surface":"ٱلْكَـٰفِرُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ك-ف-ر","rootLatin":"k-f-r","lemma":"كَافِر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"inkar edenler"},{"position":20,"surface":"هُمُ","pos":"isim","posDetail":"Müfret Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî","gloss":"onlar"},{"position":21,"surface":"ٱلظَّـٰلِمُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"ẓ-l-m","lemma":"ظَالِم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"zalimlerdir"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bakara 254. ayet, müminlere ahiret gününden önce infak etme çağrısı yaparak, o günün alışveriş, dostluk ve şefaatin geçersiz olacağı bir gün olduğunu vurgular. Ayet, infakın önemini, rızık kavramını ve ahiret gününün mahiyetini dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"ءَامَنُوا۟","root":"أ م ن","rootLatin":"e-m-n","meaning":"Allah'a ve O'nun bildirdiklerine gönülden inanmak, tasdik etmek ve güvenmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İman kelimesi, 'emn' (güven, emniyet) kökünden türemiştir ve kalbin tasdikiyle birlikte emniyet ve güven içinde olmayı ifade eder. Ayetteki 'âmenû' ifadesi, Allah'a ve ahiret gününe güvenen, O'nun vaadine inanan kimselere hitap etmektedir ki bu da infak emrine uymalarının temelini oluşturur."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"İzutu'ya göre iman, Kur'an'da sadece bir inanç beyanı değil, aynı zamanda Allah'a karşı tam bir teslimiyet ve güven halidir. 'Âmenû' ifadesi, bu teslimiyetin bir sonucu olarak Allah'ın emirlerine uymaya hazır olan bir topluluğu işaret eder ve infak emri de bu teslimiyetin pratik bir tezahürüdür."}]},{"word":"أَنفِقُوا۟","root":"ن ف ق","rootLatin":"n-f-k","meaning":"Allah yolunda maldan harcamak, bağışta bulunmak.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"İnfak, 'nefeka' kökünden gelir ve bir şeyin tükenmesi, bitmesi anlamına gelir. Mecazi olarak, malın Allah yolunda harcanarak 'tüketilmesi' ve karşılığının ahirette alınması anlamında kullanılır. Ayetteki 'enfikû' emri, malın dünyevi birikimden ziyade ahiret için harcanması gerektiğini vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, infakı, malın Allah'a yakınlaşmak amacıyla harcanması olarak tanımlar. Bu, sadece maddi bir harcama değil, aynı zamanda bir ibadet ve Allah'ın rızasını kazanma amacı güden bir eylemdir. Ayetteki bağlamda, ahiret gününden önce yapılan infakın değeri ve önemi vurgulanır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, infakın Kur'an'da geniş bir anlam yelpazesine sahip olduğunu, ancak temelinde Allah'ın verdiği rızkı O'nun yolunda harcama eylemini barındırdığını belirtir. Ayetteki 'enfikû' emri, müminlerin sahip oldukları nimetleri başkalarıyla paylaşarak toplumsal dayanışmayı sağlamalarını ve ahiret için yatırım yapmalarını ifade eder."}]},{"word":"رَزَقْنَـٰكُم","root":"ر ز ق","rootLatin":"r-z-k","meaning":"Allah'ın kullarına verdiği her türlü maddi ve manevi nimet.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Rızık, Allah'ın canlılara bahşettiği, yaşamlarını sürdürmeleri için gerekli olan her şeydir. Ayetteki 'razaknakum' ifadesi, infak edilecek malın aslında Allah tarafından verilmiş bir emanet olduğunu ve bu emanetin bir kısmının yine Allah yolunda harcanması gerektiğini hatırlatır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, rızkı, Allah'ın kullarına faydalanmaları için yarattığı ve onlara ulaştırdığı her şey olarak tanımlar. Bu, sadece yiyecek ve içecek değil, aynı zamanda sağlık, bilgi ve diğer nimetleri de kapsar. Ayetteki 'razaknakum' ifadesi, infakın kaynağının Allah olduğunu ve bu nedenle infakın bir şükür ve kulluk borcu olduğunu vurgular."}]},{"word":"خُلَّةٌ","root":"خ ل ل","rootLatin":"h-l-l","meaning":"Yakın dostluk, samimi arkadaşlık.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hullet, 'halîl' kelimesinden türemiş olup, kalbin içine işleyen, derin ve samimi dostluğu ifade eder. Ayetteki 'lâ hulletun' ifadesi, ahiret gününde dünyadaki bu tür dostlukların bir fayda sağlamayacağını, kimsenin kimseye yardım edemeyeceğini belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, hulletin, dostluğun en üst derecesi olduğunu, kalplerin birbirine nüfuz etmesi anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, ahiret gününde bu denli güçlü dostlukların bile kurtarıcı bir rol oynamayacağını, kişinin ancak kendi amelleriyle baş başa kalacağını vurgular."}]},{"word":"شَفَـٰعَةٌ","root":"ش ف ع","rootLatin":"ş-f-'-","meaning":"Bir başkası adına aracı olmak, aracılık etmek.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Şefaat, birinin diğerine yardım etmesi, onun lehine konuşması anlamına gelir. Ayetteki 'lâ şefâatun' ifadesi, ahiret gününde Allah'ın izni olmaksızın kimsenin kimseye şefaat edemeyeceğini, dünyadaki mevkilerin veya ilişkilerin orada bir geçerliliğinin olmayacağını açıkça belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, şefaati, birinin diğerine destek olması ve onun için Allah'tan af dilemesi olarak tanımlar. Ayetteki bağlamda, ahiret gününde bu tür bir aracılığın ancak Allah'ın mutlak iradesi ve izniyle mümkün olabileceği, aksi takdirde geçersiz olacağı vurgulanır."}]},{"word":"ٱلظَّـٰلِمُونَ","root":"ظ ل م","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Haksızlık edenler, haddi aşanlar, Allah'ın emirlerine karşı gelenler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zulüm, bir şeyi ait olduğu yerden başka bir yere koymak, haksızlık etmek anlamına gelir. Ayetteki 'ez-zâlimûn' ifadesi, Allah'ın emirlerine uymayarak, özellikle de infak etmeyerek kendilerine ve başkalarına haksızlık eden, Allah'ın hakkını vermeyen kimseleri tanımlar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da zulüm kavramının sadece başkalarına haksızlık etmekle sınırlı olmadığını, aynı zamanda Allah'ın koyduğu sınırları aşmak ve O'nun hakkını inkâr etmek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'ez-zâlimûn' ifadesi, infak emrine uymayanların, Allah'ın kendilerine verdiği rızkı O'nun yolunda harcamayarak büyük bir haksızlık ve haddi aşma içinde olduklarını vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/254*
- **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/254*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/254*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *2/254*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *2/254*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *2/254*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 9** — Ahmed Avni Konuk · *2/254*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/254*