# Bakara Sûresi, 280. Âyet (2:280) > وَإِن كَانَ ذُو عُسْرَةٍ فَنَظِرَةٌ إِلَىٰ مَيْسَرَةٍ ۚ وَأَن تَصَدَّقُوا۟ خَيْرٌ لَّكُمْ ۖ إِن كُنتُمْ تَعْلَمُونَ *Ve-in kâne żû ‘usratin fenaziratun ilâ meysera(tin)(c) veen tesaddekû ḣayrun lekum(c) in kuntum ta'lemûn(e)* **Meal (Diyanet):** Eğer borçlu darlık içindeyse, ona eli genişleyinceye kadar mühlet verin. Eğer bilirseniz, (borcu) sadaka olarak bağışlamanız, sizin için daha hayırlıdır. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/280 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Bakara 280. ayet, borçluya tanınacak mühletin ve borcun bağışlanmasının önemini vurgular. Ayet, 'usra' (zorluk), 'nadır' (mühlet), 'meysera' (kolaylık) ve 'tasaddak' (sadaka vermek/bağışlamak) gibi temel kavramlar üzerinden sosyal adaleti ve merhameti teşvik eder.","keyConcepts":[{"word":"عُسْرَةٍ","root":"ع-س-ر","rootLatin":"a-s-r","meaning":"Maddi sıkıntı, darlık ve zorluk içinde olma halini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'usra' kelimesini 'zorluk, sıkıntı ve darlık' olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, borcunu ödemekte güçlük çeken, maddi imkanları kısıtlı olan kişinin durumunu belirtir. Bu, borçluya mühlet verilmesinin temel gerekçesidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'usra'yı 'sıkıntı ve zorluk' olarak tefsir eder. Ayetteki kullanımı, borçlunun içinde bulunduğu mali güçsüzlüğü ve ödeme kabiliyetinin olmamasını mecazi olarak ifade eder, bu da ona kolaylık gösterilmesini gerektirir."}]},{"word":"فَنَظِرَةٌ","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-z-r","meaning":"Borçluya ödeme için tanınan süre, mühlet ve erteleme anlamına gelir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'nadır' kelimesini 'mühlet vermek, beklemek' olarak açıklar. Ayetteki 'fenadıra' ifadesi, borçluya ödeme gücüne kavuşuncaya kadar bir bekleme süresi tanınması gerektiğini, yani borcun tahsilinin ertelenmesini emreder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'nadır'ın 'beklemek, ertelemek' anlamını vurgular. Ayetteki kullanımı, borçluya kolaylık sağlamak amacıyla, borcun vadesinin uzatılması veya tahsilatın ertelenmesi gerektiğini ifade eder, bu da borçlunun durumunu hafifletir."}]},{"word":"مَيْسَرَةٍ","root":"ي-س-ر","rootLatin":"y-s-r","meaning":"Maddi durumun iyileşmesi, kolaylık ve rahatlık anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'meysera'yı 'kolaylık, rahatlık ve zenginlik' olarak tanımlar. Ayetteki 'ilâ meysera' ifadesi, borçlunun maddi durumunun düzelip borcunu ödeyebilecek hale gelmesine kadar mühlet verilmesi gerektiğini belirtir, yani zorluktan kolaylığa geçişi ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'meysera'nın 'kolaylık, zenginlik ve bolluk' anlamlarını öne çıkarır. Ayetteki bağlamda, borçlunun sıkıntılı durumdan kurtulup, borcunu ödeyebilecek maddi imkana kavuşması halini ifade eder ve mühletin son bulacağı zamanı gösterir."}]},{"word":"تَصَدَّقُوا۟","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","meaning":"Sadaka vermek, borcu bağışlamak veya affetmek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sadaka' kavramının Kur'an'da sadece maddi yardım değil, aynı zamanda Allah rızası için yapılan her türlü iyiliği kapsadığını belirtir. Ayetteki 'en tesaddakû' ifadesi, borcu bağışlamanın, yani alacaklının borcundan feragat etmesinin, bir sadaka ve hayır işi olarak değerlendirildiğini ve bunun daha üstün bir davranış olduğunu vurgular."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'tasaddak' fiilinin 'sadaka vermek' ve 'bağışlamak' anlamlarını içerdiğini belirtir. Ayetteki kullanımı, borçluya mühlet vermekten daha fazlası olarak, borcun tamamen affedilmesinin Allah katında daha hayırlı bir amel olduğunu ifade eder, bu da merhamet ve cömertliği teşvik eder."}]}]} ## Tefsir {"topics":["ticaret-faiz","sosyal-dayanisma","comertlik","helal-haram"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"eğer"},{"position":2,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"olursa"},{"position":3,"surface":"ذُو","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Hamse","root":"ذ-و","rootLatin":"dh-w","lemma":"ذُو","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"كَانَ fiilinin ismi olduğu için merfû","gloss":"sahibi"},{"position":4,"surface":"عُسْرَةٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-س-ر","rootLatin":"'-s-r","lemma":"عُسْرَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"zorluk"},{"position":5,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Rabıt","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":5,"surface":"نَظِرَةٌ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ن-ظ-ر","rootLatin":"n-dh-r","lemma":"نَظِرَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû (takdir edilen haber: له)","gloss":"mühlet"},{"position":6,"surface":"إِلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-e, -a kadar"},{"position":7,"surface":"مَيْسَرَةٍۢ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ي-س-ر","rootLatin":"y-s-r","lemma":"مَيْسَرَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kolaylık, genişlik"},{"position":8,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Masdariyye ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{},"irabReason":"Nasb edatı olduğu için mebnî","gloss":"-mesi, -ması"},{"position":9,"surface":"تَصَدَّقُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","lemma":"تَصَدَّقَ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَن nasb edatından sonra geldiği için mansûb","gloss":"sadaka vermeniz, bağışlamanız"},{"position":10,"surface":"خَيْرٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"خ-ي-ر","rootLatin":"kh-y-r","lemma":"خَيْر","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olan masdar-ı müevvelin haberi olduğu için merfû","gloss":"daha hayırlıdır"},{"position":11,"surface":"لَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":11,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":12,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{},"irabReason":"Şart edatı olduğu için mebnî","gloss":"eğer"},{"position":13,"surface":"كُنتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iseniz"},{"position":14,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"bilirsiniz"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/280* - **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/280* - **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/280* - **Zekât ve İnfâk** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/280*