# Bakara Sûresi, 37. Âyet (2:37)

> فَتَلَقَّىٰٓ ءَادَمُ مِن رَّبِّهِۦ كَلِمَـٰتٍ فَتَابَ عَلَيْهِ ۚ إِنَّهُۥ هُوَ ٱلتَّوَّابُ ٱلرَّحِيمُ

*Fetelakkâ âdemu min rabbihi kelimâtin fetâbe ‘aleyh(i)(c) innehu huve-ttevvâbu-rrahîm(u)*

**Meal (Diyanet):** Derken, Adem (vahy yoluyla) Rabbinden birtakım kelimeler aldı, (onlarla amel edip Rabb'ine yalvardı. O da) bunun üzerine tövbesini kabul etti. Şüphesiz O, tövbeleri çok kabul edendir, çok bağışlayandır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/37

---

## Tefsir

{"topics":["tovbe","kissa-adem","esma-i-husna"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"تَلَقَّىٰٓ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ل-ق-ي","rootLatin":"l-q-y","lemma":"تَلَقَّى","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"aldı"},{"position":2,"surface":"ءَادَمُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i A'lem","root":"ء-د-م","rootLatin":"'-d-m","lemma":"آدَم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Adem"},{"position":3,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"-den"},{"position":4,"surface":"رَّبِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ب-ب","rootLatin":"r-b-b","lemma":"رَبّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Rabbi"},{"position":4,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":5,"surface":"كَلِمَـٰتٍۢ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ل-م","rootLatin":"k-l-m","lemma":"كَلِمَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"kelimeler"},{"position":6,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"تَابَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ت-و-ب","rootLatin":"t-w-b","lemma":"تَابَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"tevbe etti"},{"position":7,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"üzerine"},{"position":7,"surface":"هِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona"},{"position":8,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz"},{"position":8,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"o"},{"position":9,"surface":"هُوَ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fasıl zamiri olduğu için mebnî","gloss":"o"},{"position":10,"surface":"ٱلتَّوَّابُ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ت-و-ب","rootLatin":"t-w-b","lemma":"تَوَّاب","form":"Fa''âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"tevbeleri kabul eden"},{"position":11,"surface":"ٱلرَّحِيمُ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-h-m","lemma":"رَحِيم","form":"Fa'îl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"merhametli"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, Hz. Adem'in Allah'tan aldığı kelimelerle tevbe etmesini ve Allah'ın bu tevbeyi kabul etmesini anlatır. Anahtar kavramlar, 'telakkî' (alma), 'kelimât' (sözler/emirler), 'tâbe' (tevbe etme/kabul etme) ve 'Tevvâb' (tevbeleri çokça kabul eden) kelimeleri etrafında şekillenir.","keyConcepts":[{"word":"فَتَلَقَّىٰٓ","root":"ل ق ي","rootLatin":"l-k-y","meaning":"Hz. Adem'in Allah'tan belirli sözleri, emirleri veya ilhamları alması, öğrenmesi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'لقي' kökünün 'bir şeye ulaşmak, onu elde etmek' anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'تلقّى' (tefe'ul babından) ise, bir şeyi çaba sarf ederek veya özel bir şekilde almak, öğrenmek anlamını taşır. Hz. Adem'in bu kelimeleri Allah'tan özel bir ilham veya vahy yoluyla aldığını ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'تلقّى' fiilini 'öğrendi, ezberledi' şeklinde yorumlar. Hz. Adem'in Allah'tan gelen bu kelimeleri öğrenip benimsemesi ve onlarla amel etmesi gerektiğini vurgular. Bu, sadece duymak değil, aynı zamanda idrak etmek ve uygulamak anlamını içerir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'telakkî' kavramının, ilahi bir mesajın veya bilginin insana ulaşması ve insan tarafından kabul edilmesi sürecini ifade ettiğini belirtir. Hz. Adem'in durumunda bu, ilahi rehberliğin doğrudan alınması ve içselleştirilmesi anlamına gelir."}]},{"word":"كَلِمَـٰتٍ","root":"ك ل م","rootLatin":"k-l-m","meaning":"Hz. Adem'e tevbe etmesi için öğretilen veya ilham edilen belirli sözler, dualar veya emirler.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'kelimât' kelimesinin burada 'Allah'tan gelen emirler, talimatlar' anlamına geldiğini belirtir. Bu kelimelerin, Hz. Adem'in tevbe etmesi için kendisine öğretilen özel dualar veya pişmanlık ifadeleri olduğunu açıklar."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'كلمة'nin aslen 'bir anlam ifade eden ses' olduğunu, ancak Kur'an'da bazen 'emir, vaat, hüküm' gibi daha geniş anlamlarda kullanıldığını ifade eder. Ayetteki 'kelimât', Hz. Adem'e tevbe etme yolunu gösteren ilahi talimatlar veya dualardır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'kelimât'ın burada 'Allah'ın Adem'e öğrettiği tevbe sözleri' olduğunu ve bunların 'Rabbimiz! Biz kendimize zulmettik...' (A'raf 7:23) ayetindeki dualar olabileceğini belirtir. Bu, ilahi bir lütuf olarak tevbe yolunun gösterilmesidir."}]},{"word":"فَتَابَ","root":"ت و ب","rootLatin":"t-w-b","meaning":"Allah'ın Hz. Adem'in tevbesini kabul etmesi ve ona merhametle yönelmesi.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Es-Sicistânî, 'تاب' fiilinin hem kulun Allah'a yönelmesi (tevbe etmesi) hem de Allah'ın kula yönelmesi (tevbesini kabul etmesi) anlamlarına geldiğini açıklar. Ayetteki 'فتاب عليه' ifadesi, Allah'ın Hz. Adem'in tevbesini kabul ederek ona merhametle yöneldiğini gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'توبة'nin aslen 'geri dönmek' anlamına geldiğini ve Allah'a nispet edildiğinde 'kulun tevbesini kabul etmek, ona merhametle yönelmek' manasına geldiğini belirtir. Bu, Allah'ın affediciliğinin ve lütfunun bir tecellisidir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tevbe' kavramının Kur'an'da hem kulun günahından dönmesini hem de Allah'ın kuluna rahmetle yönelmesini ifade ettiğini vurgular. Bu ayetteki kullanım, Allah'ın Adem'in pişmanlığını kabul edip onu affetmesini anlatır."}]},{"word":"ٱلتَّوَّابُ","root":"ت و ب","rootLatin":"t-w-b","meaning":"Allah'ın kullarının tevbesini çokça kabul eden, onlara tekrar tekrar merhametle yönelen sıfatı.","sources":[{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"El-Kefevî, 'Tevvâb' isminin, Allah'ın kullarının tevbesini çokça kabul eden, onlara tekrar tekrar merhametle yönelen ve günahlarını bağışlayan olduğunu belirtir. Bu, Allah'ın affediciliğinin ve rahmetinin sürekliliğini ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'Tevvâb' isminin 'mübalağa sîgası' (çokluk ifade eden kalıp) olduğunu ve Allah'ın tevbe edenlerin tevbesini defalarca kabul ettiğini, onlara lütuf ve merhametle muamele ettiğini gösterdiğini açıklar. Bu, Allah'ın affının genişliğini vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'Tevvâb' isminin, Allah'ın insanlara karşı olan affediciliğinin ve merhametinin en belirgin tezahürlerinden biri olduğunu ifade eder. Bu isim, Allah'ın günahkâr kullarına tevbe kapısını her zaman açık tuttuğunu ve pişman olanları bağışladığını vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/ 30-38*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/ 30-38*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Saff Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/ 30-38*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Sohbet Arası Sohbetler (26)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **Gökyüzü İnsanları Araştırması (Cilt 2)** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/30-38*
- **İrfan Mektebi ve Hakk Yolu** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/ 30-38*