# Bakara Sûresi, 81. Âyet (2:81)

> بَلَىٰ مَن كَسَبَ سَيِّئَةً وَأَحَـٰطَتْ بِهِۦ خَطِيٓـَٔتُهُۥ فَأُو۟لَـٰٓئِكَ أَصْحَـٰبُ ٱلنَّارِ ۖ هُمْ فِيهَا خَـٰلِدُونَ

*Belâ men kesebe seyyi-eten veehâtat bihi ḣatî-etuhu feulâ-ike as-hâbu annâr(i)(s) hum fîhâ ḣâlidûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Evet, kötülük işleyip suçu benliğini kaplamış (ve böylece şirke düşmüş) olan kimseler var ya, işte onlar cehennemliklerdir. Onlar orada ebedi kalacaklardır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/2/81

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bakara 81. ayet, kötülük işleyen ve günahları tarafından kuşatılanların cehennem ehli olacağını ve orada ebediyen kalacaklarını vurgulamaktadır. Ayet, 'keseb', 'seyyie', 'ehâta', 'hatîe' ve 'hâlidûn' gibi temel kavramlar üzerinden insanın amellerinin ahiretteki karşılığını dilbilimsel bir derinlikle ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"كَسَبَ","root":"ك س ب","rootLatin":"k-s-b","meaning":"Bir şeyi kendi çabasıyla elde etmek, kazanmak, işlemek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kesb (كسب), insanın kendi iradesiyle bir şeyi elde etmesidir. Ayetteki 'men kesebet seyyieten' ifadesi, kişinin kendi isteğiyle kötülükleri işlemesi ve bu fiillerin sorumluluğunu üstlenmesi anlamına gelir. Bu, fiilin pasif bir şekilde başına gelmesinden ziyade, aktif bir eylemle kazanıldığını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Keseb (كسب) fiili, Arapçada hem hayır hem şer için kullanılır. Ancak bu ayette 'seyyie' (kötülük) ile birlikte kullanılması, kişinin kendi eliyle kötülüğü işlediğini ve bunun sonucunu hak ettiğini mecazi olarak ifade eder. Burada fiilin özneye aidiyeti ve sorumluluğu ön plandadır."}]},{"word":"سَيِّئَةً","root":"س و ء","rootLatin":"s-v-'-","meaning":"Kötülük, günah, çirkin fiil.","sources":[{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Seyyie (سيئة), Kur'an'da 'hasene'nin (iyilik) zıttı olarak yer alır ve genellikle ahlaki veya dini açıdan kötü, çirkin, günah olan fiilleri ifade eder. Bu ayetteki kullanımı, kişinin işlediği fiilin niteliğini belirterek, bu fiilin ahiretteki olumsuz sonucuna işaret eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Seyyie (سيئة), insanı üzen, kötü sonuçlar doğuran her türlü fiil veya durumdur. Ayetteki 'men kesebet seyyieten' ifadesi, kişinin kendi iradesiyle yaptığı ve kendisine zarar verecek olan günahları ve kötülükleri kapsar. Bu, sadece bir hata değil, bilinçli bir kötü eylemdir."}]},{"word":"أَحَـٰطَتْ","root":"ح و ط","rootLatin":"h-v-t","meaning":"Kuşatmak, çepeçevre sarmak, ihata etmek.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ehâta (أحاطت) fiili, bir şeyin başka bir şeyi tamamen kuşatması, her yönden sarması anlamına gelir. Ayette 'hatîetuhu' (günahı) tarafından kuşatılma, kişinin günahlarının o kadar çok ve büyük olduğunu, artık onlardan kurtulma imkanının kalmadığını, günahların onu çepeçevre sardığını mecazi olarak ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Ehâta (أحاطت) fiili, bir şeyin bir başkasını çepeçevre sarması ve onu kontrol altına alması anlamındadır. Bu ayetteki kullanımı, kişinin işlediği günahların onu tamamen etkisi altına alması, adeta bir kafes gibi sarması ve bu günahların kendisinden ayrılmaz bir parçası haline gelmesi durumunu anlatır."}]},{"word":"خَطِيٓـَٔتُهُۥ","root":"خ ط أ","rootLatin":"h-t-'-","meaning":"Hata, günah, yanlışlık.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hatîe (خطيئة), genellikle kasıtlı olarak işlenen günahlar için kullanılır. 'Hata' (خطأ) ise daha çok kasıtsız yanlışlıkları ifade ederken, 'hatîe' (خطيئة) bilinçli bir günahı ve bunun sonucunda ortaya çıkan sorumluluğu vurgular. Ayetteki 'hatîetuhu' ifadesi, kişinin işlediği büyük ve kasıtlı günahların onu kuşatmasını anlatır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Hatîe (خطيئة), insanın bilerek ve isteyerek yaptığı, Allah'ın emirlerine aykırı olan fiillerdir. Bu ayetteki 'hatîetuhu' ifadesi, kişinin işlediği günahların sadece basit bir yanlışlık olmadığını, aksine onu cehenneme sürükleyecek kadar büyük ve kuşatıcı bir nitelik taşıdığını belirtir."}]},{"word":"خَـٰلِدُونَ","root":"خ ل د","rootLatin":"h-l-d","meaning":"Ebediyen kalıcılar, sonsuzlukta olanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Hulûd (خلود), bir şeyin uzun süre kalması veya ebediyen devam etmesi anlamına gelir. Kur'an'da 'hâlidûn' (خالدون) kelimesi, cennet veya cehennem ehlinin orada sonsuza dek kalacağını ifade etmek için kullanılır. Bu ayetteki kullanımı, cehennemliklerin azabının kesintisiz ve ebedi olacağını kesin bir dille belirtir."},{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Hulûd (خلود), bir şeyin varlığının devamlılığı ve son bulmamasıdır. 'Hâlidûn' (خالدون) kelimesi, ahiret bağlamında kullanıldığında, ölümden sonraki yaşamda bir mekan veya durum içinde sonsuz bir ikameti ifade eder. Ayetteki kullanımı, cehennem ehlinin orada kalışının geçici değil, kalıcı ve ebedi olduğunu vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["cehennem","ahiret-mukafat","kufur-sirk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"بَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَلَىٰ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"Hayır öyle değil"},{"position":2,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için merfû mahallen (mübteda)","gloss":"kimse"},{"position":3,"surface":"كَسَبَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-س-ب","rootLatin":"k-s-b","lemma":"كَسَبَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"işledi"},{"position":4,"surface":"سَيِّئَةًۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ء","rootLatin":"s-w-ʾ","lemma":"سَيِّئَة","form":"Fa'île","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"kötülük"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"أَحَـٰطَتْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ح-و-ط","rootLatin":"ḥ-w-ṭ","lemma":"أَحَاطَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kuşattı"},{"position":6,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ile"},{"position":6,"surface":"هِۦ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallen","gloss":"onu"},{"position":7,"surface":"خَطِيٓـَٔتُهُۥ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"خ-ط-ء","rootLatin":"ḫ-ṭ-ʾ","lemma":"خَطِيئَة","form":"Fa'île","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"suçu"},{"position":7,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr mahallen","gloss":"onun"},{"position":8,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"işte"},{"position":8,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için merfû mahallen (mübteda)","gloss":"onlar"},{"position":9,"surface":"أَصْحَـٰبُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ح-ب","rootLatin":"ṣ-ḥ-b","lemma":"صَاحِب","form":"Ef'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sahipleri"},{"position":10,"surface":"ٱلنَّارِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ن-و-ر","rootLatin":"n-w-r","lemma":"نَار","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"ateşin"},{"position":11,"surface":"هُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُمْ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mebnî olduğu için merfû mahallen (mübteda)","gloss":"onlar"},{"position":12,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"içinde"},{"position":12,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallen","gloss":"orada"},{"position":13,"surface":"خَـٰلِدُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-ل-د","rootLatin":"ḫ-l-d","lemma":"خَالِد","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"temellidirler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-138*
- **Bakara Dosyası** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-138*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **İnşikâk Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *Bakara 2-255*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/81*
- **Bakara Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *2/81*
- **Câsiye Sûresi** · *2/80-81*