# Tâhâ Sûresi, 135. Âyet (20:135) > قُلْ كُلٌّ مُّتَرَبِّصٌ فَتَرَبَّصُوا۟ ۖ فَسَتَعْلَمُونَ مَنْ أَصْحَـٰبُ ٱلصِّرَٰطِ ٱلسَّوِىِّ وَمَنِ ٱهْتَدَىٰ *Kul kullun muterabbisun feterabbesû(s) feseta'lemûne men as-hâbu-ssirâti-sseviyyi vemeni-htedâ* **Meal (Diyanet):** Ey Muhammed, de ki: "Herkes beklemektedir, siz de bekleyin. Yakında kimin düz yolun sahipleri olduğunu, kimin doğru yolu bulduğunu bileceksiniz!" **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/20/135 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Tâhâ Suresi 135. ayet, 'terabbus' kavramı etrafında dönen bir bekleyiş ve gözlemleme durumunu ifade ederken, 'sırât-ı sevî' ve 'ihtidâ' kavramlarıyla da doğru yol ve hidayet arasındaki ilişkiyi vurgulamaktadır. Ayet, kıyamet veya nihai hüküm anındaki hakikatin ortaya çıkışını dilbilimsel bir kesinlikle dile getirir.","keyConcepts":[{"word":"مُّتَرَبِّصٌ","root":"ر ب ص","rootLatin":"r-b-s","meaning":"Bekleyen, gözleyen, bir şeyi veya birini gözetleyen kişi.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'terabbus' kelimesini bir şeyi beklemek, gözetlemek ve fırsat kollamak olarak açıklar. Ayetteki 'müterabbis' ise, herkesin akıbetini veya bir olayın sonucunu bekleyen, gözleyen kişi anlamındadır. Bu, hem müminlerin hem de inkarcıların birbirlerinin sonunu beklediği bir durumu ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'terabbus' fiilini 'intizar' (beklemek) olarak yorumlar. 'Küllün müterabbis' ifadesi, herkesin kendi akıbetini veya düşmanının akıbetini beklediğini mecazi bir dille anlatır. Bu, ayetteki 'siz de gözleyin' emriyle pekiştirilir ve bir meydan okuma anlamı taşır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'terabbus' kavramının Kur'an'da genellikle bir sonuca veya ilahi bir hükme yönelik bekleyişi ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'müterabbis', hem olumlu (müminlerin zaferi beklemesi) hem de olumsuz (inkarcıların azabı beklemesi) bir bekleyişi kapsayan geniş bir anlama sahiptir. Ayet, bu bekleyişin nihayetinde hakikatin ortaya çıkacağını vurgular."}]},{"word":"فَتَرَبَّصُوا۟","root":"ر ب ص","rootLatin":"r-b-s","meaning":"Siz de bekleyin, gözleyin, gözetleyin.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'terabbesû' fiilini 'intazirû' (bekleyin) olarak açıklar. Bu emir kipi, Allah'ın müminlere hitaben, inkarcıların akıbetini beklemelerini ve sabretmelerini öğütlediği bir meydan okuma ve teselli ifadesidir. Ayetteki bağlamda, kimin doğru yolda olduğunun ortaya çıkacağı zamana kadar beklemeyi ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'terabbus' fiilinin bu bağlamda, bir sonucun veya bir olayın gerçekleşmesini sabırla beklemek anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'feterebbesû' emri, müminlere yönelik bir güven telkini ve inkarcılara yönelik bir tehdit unsuru taşır; zira bekleyişin sonunda hakikat ortaya çıkacaktır."}]},{"word":"ٱلصِّرَٰطِ","root":"ص ر ط","rootLatin":"s-r-t","meaning":"Yol, doğru yol, izlenmesi gereken yol.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sırât' kelimesini geniş ve açık yol olarak tanımlar. Kur'an'da genellikle 'sırât-ı müstakîm' (dosdoğru yol) şeklinde kullanılarak Allah'a ulaştıran hak yolu ifade eder. Bu ayetteki 'sırât-ı sevî' ile birlikte, eğrilik ve sapmadan uzak, doğru ve adil yolu temsil eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'sırât'ın Arapçada 'tarîk' (yol) anlamına geldiğini ve Kur'an'da genellikle dinî ve ahlaki bir yolu ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'sırât-ı sevî', hem dünyevi hem de uhrevi anlamda doğru ve dengeli yaşam biçimini simgeler."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sırât' kavramının Kur'an'da merkezi bir rol oynadığını ve genellikle Allah'ın belirlediği, insanı kurtuluşa götüren tek doğru yolu ifade ettiğini vurgular. 'Sırât-ı sevî' ifadesi, bu yolun düzgün, sapmasız ve adil olduğunu pekiştirir, böylece hakikatin ve adaletin yolunu işaret eder."}]},{"word":"ٱلسَّوِىِّ","root":"س و ي","rootLatin":"s-w-y","meaning":"Düzgün, doğru, dengeli, eğrilikten uzak.","sources":[{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'sevî' kelimesinin 'istikamet' (doğruluk) ve 'i'tidal' (denge) anlamlarını taşıdığını belirtir. 'Sırât-ı sevî' ifadesi, dosdoğru, eğrilik ve sapmadan arınmış, dengeli ve adil yolu ifade eder. Bu, hem fiziksel bir düzgünlüğü hem de ahlaki ve dini bir doğruluğu kapsar."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'sevî'nin bir şeyin tam ve eksiksiz olması, düzgün ve dengeli olması anlamına geldiğini açıklar. 'Sırât-ı sevî' terkibi, Allah'ın emrettiği yolun her türlü aşırılıktan ve eksiklikten uzak, mükemmel ve doğru bir yol olduğunu vurgular."}]},{"word":"ٱهْتَدَىٰ","root":"ه د ي","rootLatin":"h-d-y","meaning":"Doğru yolu bulmak, hidayete ermek, rehberlik edilmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hidayet' kelimesini doğru yola iletmek veya doğru yolu bulmak olarak tanımlar. 'İhtedâ' fiili, kişinin kendi çabasıyla veya ilahi bir lütufla doğru yolu bulması anlamına gelir. Ayetteki bağlamda, kimin gerçekten doğru yolda olduğunu ve hidayete erdiğini bilecekleri vurgulanır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hidayet' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın insanlara doğru yolu göstermesi ve insanların da bu yolu benimsemesi anlamında kullanıldığını belirtir. 'İhtedâ' fiili, bu ilahi rehberliğe uyarak doğru yolu bulanları ifade eder ve ayetteki 'sırât-ı sevî' ile doğrudan ilişkilidir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hidayet'in Kur'an'daki temel kavramlardan biri olduğunu ve Allah'ın insanlara gönderdiği mesajla doğru yolu göstermesi anlamına geldiğini ifade eder. 'İhtedâ' fiili, bu ilahi rehberliği kabul edip ona göre yaşayanları tanımlar. Ayet, nihai yargı anında kimin gerçekten hidayete erdiğinin ortaya çıkacağını bildirir."}]}]} ## Tefsir {"topics":["hidayet-dalalet","imtihan-bela","musrikler"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"De ki"},{"position":2,"surface":"كُلٌّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ل-ل","rootLatin":"k-l-l","lemma":"كُلّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Herkes"},{"position":3,"surface":"مُّتَرَبِّصٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ر-ب-ص","rootLatin":"r-b-s","lemma":"مُتَرَبِّص","form":"Tefa''ul","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"gözlemektedir"},{"position":4,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":4,"surface":"تَرَبَّصُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ر-ب-ص","rootLatin":"r-b-s","lemma":"تَرَبَّصَ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"siz de gözleyin"},{"position":5,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":5,"surface":"سَ","pos":"harf","posDetail":"Gelecek Zaman Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"yakında"},{"position":5,"surface":"تَعْلَمُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلِمَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"bileceksiniz"},{"position":6,"surface":"مَنْ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i istifham olduğu için mebnî","gloss":"kimler"},{"position":7,"surface":"أَصْحَـٰبُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ح-ب","rootLatin":"s-h-b","lemma":"صَاحِب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"sahipleri"},{"position":8,"surface":"ٱلصِّرَٰطِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ر-ط","rootLatin":"s-r-t","lemma":"صِرَاط","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yolun"},{"position":9,"surface":"ٱلسَّوِىِّ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"س-و-ي","rootLatin":"s-w-y","lemma":"سَوِيّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"düz"},{"position":10,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"-","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"مَنِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"kimlerin"},{"position":11,"surface":"ٱهْتَدَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ه-د-ي","rootLatin":"h-d-y","lemma":"اِهْتَدَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"doğru yolda bulunduğunu"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Tâ-Hâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/135* - **Tâ-Hâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/135*