# Tâhâ Sûresi, 18. Âyet (20:18)

> قَالَ هِىَ عَصَاىَ أَتَوَكَّؤُا۟ عَلَيْهَا وَأَهُشُّ بِهَا عَلَىٰ غَنَمِى وَلِىَ فِيهَا مَـَٔارِبُ أُخْرَىٰ

*Kâle hiye ‘asâye etevekkeu ‘aleyhâ ve ehuşşu bihâ ‘alâ ġanemî veliye fîhâ meâribu uḣrâ*

**Meal (Diyanet):** Musa dedi ki: "O benim değneğimdir. Ona dayanırım, onunla koyunlarıma yaprak silkelerim. Onunla başka işlerimi de görürüm."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/20/18

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Tâhâ Suresi 18. ayet, Hz. Musa'nın asasının çok yönlü kullanımını ve sembolik anlamını dilbilimsel bir derinlikle ortaya koymaktadır. Ayet, 'dayanma', 'yaprak silkeleme' ve 'diğer ihtiyaçlar' gibi kavramlar üzerinden asanın hem fiziksel hem de metaforik işlevlerini vurgulamaktadır.","keyConcepts":[{"word":"عَصَاىَ","root":"ع ص و","rootLatin":"a-s-v","meaning":"Hz. Musa'nın elindeki değnek veya asa.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Asa (عصا), bir şeye dayanmak veya vurmak için kullanılan uzun çubuktur. Ayetteki 'عصاي' ifadesi, Hz. Musa'nın hem fiziksel destek hem de çeşitli işlevler için kullandığı özel değneğini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Asa, burada Hz. Musa'nın elindeki, mucizeler göstermede ve günlük işlerinde kullandığı bir araçtır. Ayetteki 'عصاي' kelimesi, onun şahsi mülkiyetindeki ve özel anlam taşıyan değneğini belirtir."}]},{"word":"أَتَوَكَّؤُا۟","root":"و ك أ","rootLatin":"v-k-e","meaning":"Bir şeye dayanmak, yaslanmak veya destek almak.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tevekku' (توكؤ), bir şeye dayanmak ve onunla destek bulmaktır. Hz. Musa'nın 'أتوكأ عليها' demesi, asasını yürürken veya dururken bir dayanak olarak kullandığını gösterir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Vekâ (وكأ) kökünden türeyen tevekku', bir şeye güvenerek ona yaslanmak anlamına gelir. Ayetteki kullanımı, asanın Hz. Musa için fiziksel bir destek ve güven unsuru olduğunu vurgular."}]},{"word":"وَأَهُشُّ","root":"ه ش ش","rootLatin":"h-ş-ş","meaning":"Ağaçtan yaprak silkelemek, dökmek.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Heşş (هش) fiili, ağaçtan yaprakları silkelemek, hayvanların yemesi için düşürmek demektir. Ayetteki 'أهش بها على غنمي' ifadesi, Hz. Musa'nın asasını davarları için yiyecek temin etmek amacıyla kullandığını açıklar."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Heşş, bir şeyi sallayarak veya vurarak ondan bir şey düşürmektir. Burada asanın, davarların beslenmesi için ağaç dallarından yaprakları düşürme işlevini yerine getirdiğini belirtir."}]},{"word":"مَـَٔارِبُ","root":"أ ر ب","rootLatin":"e-r-b","meaning":"İhtiyaçlar, maksatlar, faydalar veya başka işler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Me'ârib (مآرب), erib (أرب) kökünden türemiş olup, ihtiyaç duyulan şeyler, maksatlar anlamına gelir. Ayetteki 'مآرب أخرى' ifadesi, asanın sayılanların dışında daha birçok farklı amaç ve fayda için kullanıldığını gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Me'ârib, kişinin ulaşmak istediği hedefler ve ihtiyaç duyduğu şeylerdir. Hz. Musa'nın asasıyla ilgili 'مآرب أخرى' ifadesi, asanın çok yönlü bir araç olduğunu ve pek çok farklı ihtiyacını karşıladığını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'erb' kökünden türeyen kelimeler, genellikle bir amaca ulaşma veya bir ihtiyacı giderme bağlamında kullanılır. 'Me'ârib' burada, asanın sadece fiziksel destek ve hayvan besleme işlevlerinin ötesinde, Hz. Musa'nın hayatındaki çeşitli pratik ve belki de sembolik ihtiyaçlarını karşıladığını ima eder."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-musa"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":2,"surface":"هِىَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mebnî","gloss":"o"},{"position":3,"surface":"عَصَاىَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ص-و","rootLatin":"'-s-w","lemma":"عَصَا","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"değneğim"},{"position":3,"surface":"ىَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"benim"},{"position":4,"surface":"أَتَوَكَّؤُا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ك-أ","rootLatin":"w-k-'","lemma":"تَوَكُّؤ","form":"Tefa''ul","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"dayanırım"},{"position":5,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":5,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"ona"},{"position":6,"surface":"وَأَهُشُّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":6,"surface":"أَهُشُّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ه-ش-ش","rootLatin":"h-ş-ş","lemma":"هَشّ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"silkerim"},{"position":7,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":7,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"onunla"},{"position":8,"surface":"عَلَىٰ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":9,"surface":"غَنَمِى","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-ن-م","rootLatin":"ğ-n-m","lemma":"غَنَم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"davarıma"},{"position":9,"surface":"ى","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mebnî","gloss":"benim"},{"position":10,"surface":"وَلِىَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":10,"surface":"لِىَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":10,"surface":"ىَ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَا","form":"-","features":{"person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"benim"},{"position":11,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":11,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mebnî","gloss":"onda"},{"position":12,"surface":"مَـَٔارِبُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ر-ب","rootLatin":"'-r-b","lemma":"مَأْرَب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda-i muahhar olduğu için merfû","gloss":"ihtiyaçlar"},{"position":13,"surface":"أُخْرَىٰ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Tafdîl","root":"ء-خ-ر","rootLatin":"'-ḫ-r","lemma":"أُخْرَى","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"başka"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Kasas Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/17-18*
- **Neml Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/17-18*
- **Tâ-Hâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/18*
- **Tâ-Hâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/17-18*
- **Şu'arâ Sûresi** · *20/17-18*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/18*
- **Altı Peygamber - Hz.Musa (a.s) Kelimullah** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/17-18*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk · *20/18*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 6** — Ahmed Avni Konuk · *20/18*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmed Avni Konuk · *20/18*
- **Mesnevî-i Şerîf Şerhi - Cilt 8** — Ahmed Avni Konuk · *20/18*
- **Tevbe Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *20/18*