# Enbiyâ Sûresi, 76. Âyet (21:76) > وَنُوحًا إِذْ نَادَىٰ مِن قَبْلُ فَٱسْتَجَبْنَا لَهُۥ فَنَجَّيْنَـٰهُ وَأَهْلَهُۥ مِنَ ٱلْكَرْبِ ٱلْعَظِيمِ *Venûhan iż nâdâ min kablu festecebnâ lehu fenecceynâhu veehlehu mine-lkerbi al'azîm(i)* **Meal (Diyanet):** (Ey Muhammed!) Nuh'u da hatırla. Hani o daha önce dua etmişti de biz onun duasını kabul ederek, kendisini ve ailesini o büyük sıkıntıdan (tufandan) kurtarmıştık. **Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/21/76 --- ## Kelime Tahlili {"summary":"Enbiyâ Suresi 76. ayet, Nuh peygamberin duasına icabet edilmesini ve onun büyük bir sıkıntıdan kurtarılmasını konu edinir. Ayet, 'nâdâ' (çağırmak/yalvarmak), 'istecabnâ' (icabet etmek/kabul etmek), 'neccaynâhu' (kurtarmak) ve 'kerb' (sıkıntı/keder) gibi anahtar kavramlar üzerinden ilahi müdahalenin ve kurtuluşun semantik derinliğini ortaya koymaktadır.","keyConcepts":[{"word":"نَادَىٰ","root":"ن-د-و","rootLatin":"n-d-w","meaning":"Nuh'un Allah'a yönelerek yardım dilemesi, yalvarması ve dua etmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'nidâ' kelimesini yüksek sesle çağırmak olarak tanımlar ve 'nâdâ' fiilinin, birini uzaktan çağırmak veya yardım istemek için kullanıldığını belirtir. Ayetteki bağlamda Nuh'un, kavminin isyanı karşısında Allah'a yönelerek yardım çağrısında bulunması ve yalvarması anlamını taşır."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'nâdâ' fiilinin mecazi olarak 'dua etti' veya 'yardım istedi' anlamında kullanılabileceğini ifade eder. Nuh'un bu çağrısı, sadece bir seslenme değil, aynı zamanda bir yakarış ve ilahi rahmete sığınma eylemidir."}]},{"word":"فَٱسْتَجَبْنَا","root":"ج-و-ب","rootLatin":"c-v-b","meaning":"Allah'ın Nuh'un duasına karşılık vermesi, onun dileğini kabul etmesi ve yardım etmesidir.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'istecâbe' fiilinin 'icabet etmek', 'karşılık vermek' ve 'kabul etmek' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'festecabnâ lehu' ifadesi, Allah'ın Nuh'un çağrısını duyduğunu ve ona olumlu bir şekilde karşılık verdiğini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'icâbet'in, bir davete veya isteğe olumlu yanıt vermek olduğunu açıklar. Allah'ın Nuh'a icabet etmesi, onun duasının boş çevrilmediğini, aksine ilahi kudretle desteklendiğini ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'icâbet' kavramının Kur'an'da Allah ile kul arasındaki ilişkinin önemli bir yönünü oluşturduğunu, Allah'ın kullarının dualarına icabet etmesinin O'nun rahmet ve kudretinin bir göstergesi olduğunu vurgular. Bu bağlamda, Nuh'un duasına icabet, ilahi lütfun tecellisidir."}]},{"word":"فَنَجَّيْنَـٰهُ","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-c-v","meaning":"Allah'ın Nuh'u ve ailesini büyük sıkıntıdan kurtarması, onları emniyete çıkarmasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'necât' kelimesinin bir şeyden kurtulmak, selamet bulmak anlamına geldiğini belirtir. 'Neccaynâhu' fiili, Allah'ın Nuh'u ve ailesini boğulmaktan veya helaktan koruyarak güvenli bir yere ulaştırmasını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'tenciyet'in, birini tehlikeden veya zorluktan kurtarmak olduğunu açıklar. Ayetteki kullanım, Nuh'un ve ailesinin tufan gibi büyük bir felaketten ilahi müdahale ile kurtarılmasını vurgular."}]},{"word":"ٱلْكَرْبِ","root":"ك-ر-ب","rootLatin":"k-r-b","meaning":"Nuh'un ve ailesinin karşı karşıya kaldığı büyük ve boğucu sıkıntı, keder ve felaket halidir.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'kerb' kelimesini 'şiddetli hüzün ve sıkıntı' olarak tanımlar. Bu, kişinin nefesini kesen, boğucu bir keder halidir. Nuh'un kavminin isyanı ve ardından gelen tufan, bu 'kerb'in en büyük tezahürüdür."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'kerb'in, insanı kuşatan, boğan ve nefes almasını zorlaştıran şiddetli sıkıntı ve keder olduğunu belirtir. Ayetteki 'el-kerbi'l-azîm' ifadesi, Nuh'un yaşadığı sıkıntının boyutunun olağanüstü olduğunu ve ilahi kurtuluşun ne denli büyük bir lütuf olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'kerb'in, sadece üzüntü değil, aynı zamanda çaresizlik ve bunalım hissi veren derin bir sıkıntı olduğunu ifade eder. Nuh'un yaşadığı 'büyük sıkıntı', hem kavminin inkârı hem de tufanın getirdiği fiziksel tehditleri kapsar."}]}]} ## Tefsir {"topics":["kissa-nuh","dua","imtihan-bela"]} ## Tefsir [{"position":1,"surface":"وَنُوحًا","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ن-و-ح","rootLatin":"n-w-h","lemma":"نُوح","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Fiil-i mahzufun mef'ûlün bihi olduğu için mansûb (takdiri: واذكر نوحا)","gloss":"Nuh'u","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf"},{"position":2,"surface":"إِذْ","pos":"harf","posDetail":"Zarf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Zarf olduğu için mebnî","gloss":"o zaman","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Zaman zarfı","izafet":"Muzâf"},{"position":3,"surface":"نَادَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-د-ي","rootLatin":"n-d-w","lemma":"نَادَى","form":"Mufâale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"seslenmişti/yalvarmıştı","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":4,"surface":"مِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":5,"surface":"قَبْلُ","pos":"isim","posDetail":"Zarf","root":"ق-ب-ل","rootLatin":"q-b-l","lemma":"قَبْل","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh hazfedildiği ve zamme üzere mebnî olduğu için","gloss":"önce","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Zaman zarfı"},{"position":6,"surface":"فَٱسْتَجَبْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ج-و-ب","rootLatin":"j-w-b","lemma":"اِسْتَجَابَ","form":"İstif'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"biz de icabet ettik","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":7,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ona"},{"position":7,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":8,"surface":"فَنَجَّيْنَـٰهُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ن-ج-و","rootLatin":"n-j-w","lemma":"نَجَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"biz de onu kurtardık","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":8,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onu","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Mef'ûlün bih"},{"position":9,"surface":"وَأَهْلَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Atıf harfi"},{"position":9,"surface":"أَهْلَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ه-ل","rootLatin":"a-h-l","lemma":"أَهْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"ailesini","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Ma'tûf","izafet":"Muzâf"},{"position":9,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"o","binaDurumu":"Mebnî (muttasıl zamir)","gorev":"Muzâfun ileyh"},{"position":10,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"-den","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":11,"surface":"ٱلْكَرْبِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ر-ب","rootLatin":"k-r-b","lemma":"كَرْب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sıkıntıdan","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":12,"surface":"ٱلْعَظِيمِ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-z-m","lemma":"عَظِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mecrûr","gloss":"büyük","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Sıfat"}] ## Tefsir [{"position":1,"translit":"Venûhan"},{"position":2,"translit":"iż"},{"position":3,"translit":"nâdâ"},{"position":4,"translit":"min"},{"position":5,"translit":"kablu"},{"position":6,"translit":"festecebnâ"},{"position":7,"translit":"lehu"},{"position":8,"translit":"fenecceynâhu"},{"position":9,"translit":"veehlehu"},{"position":10,"translit":"mine"},{"position":11,"translit":"l-kerbi"},{"position":12,"translit":"al'azîm(i)"}] ## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler - **Enbiyâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *21/76* - **Enbiyâ Sûresi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *21/76*