# Enbiyâ Sûresi, 80. Âyet (21:80)

> وَعَلَّمْنَـٰهُ صَنْعَةَ لَبُوسٍ لَّكُمْ لِتُحْصِنَكُم مِّنۢ بَأْسِكُمْ ۖ فَهَلْ أَنتُمْ شَـٰكِرُونَ

*Ve'allemnâhu san'ate lebûsin lekum lituhsinekum min be/sikum(s) fehel entum şâkirûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Bir de Davud'a, sizin için, zırh yapma sanatını öğrettik ki, savaşlarınızda sizi korusun. Şimdi siz şükrediyor musunuz?

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/21/80

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Enbiyâ Suresi'nin 80. ayeti, Hz. Davud'a öğretilen zırh yapma sanatını ve bunun insanları savaştan koruma işlevini vurgulayarak şükretmeye davet etmektedir. Ayet, 'sanat', 'zırh' ve 'koruma' gibi kavramlar üzerinden ilahi lütfu ve insanın bu lütfa karşı sorumluluğunu dilbilimsel bir derinlikle ele almaktadır.","keyConcepts":[{"word":"صَنْعَةَ","root":"ص ن ع","rootLatin":"s-n-'-a","meaning":"Bir şeyi ustalıkla, beceriyle yapma, üretme eylemi veya bu eylemin ürünü olan sanat.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'san'a' kelimesini, bir şeyi ustalıkla ve maharetle yapma fiili olarak tanımlar. Ayetteki 'san'ate lebûs' ifadesi, Hz. Davud'a öğretilen zırh yapımındaki özel beceri ve ustalığı, yani bir 'sanat'ı ifade eder. Bu, sıradan bir yapım değil, ilahi bir ilhamla gerçekleşen özel bir üretimdir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'san'a' kelimesini 'amel' (iş, eylem) ve 'fiil' (yapma) anlamlarında kullanır. Ayetteki 'san'ate lebûs' ifadesi, zırhın yapım eylemini ve bu eylemin sonucunda ortaya çıkan ürünü mecazi olarak 'sanat' olarak nitelendirir. Bu, zırhın sadece bir eşya değil, aynı zamanda bir beceri ve ustalık ürünü olduğunu gösterir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'san'a' kökünün Kur'an'da genellikle Allah'ın yaratma ve düzenleme fiilleri için kullanıldığını, ancak insan için kullanıldığında özel bir beceri ve ustalık gerektiren işleri ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'san'ate lebûs', Hz. Davud'a bahşedilen ve insan hayatını korumaya yönelik özel bir 'zanaat' veya 'teknoloji' olarak yorumlanabilir."}]},{"word":"لَبُوسٍ","root":"ل ب س","rootLatin":"l-b-s","meaning":"Giyilen şey, özellikle savaşta bedeni koruyan zırh veya giysi.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'lebûs' kelimesinin 'libâs' (giysi) ile aynı kökten geldiğini ve bu ayette özellikle savaşta giyilen zırh anlamına geldiğini belirtir. Hz. Davud'a öğretilen 'lebûs', düşman darbelerinden koruyan, bedene giyilen özel bir savaş giysisidir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'lebûs' kelimesini 'giyilen her şey' olarak tanımlar, ancak Kur'an'daki bağlamlarda genellikle zırh gibi koruyucu giysiler için kullanıldığını vurgular. Enbiyâ 80'deki 'lebûs', savaşta can güvenliğini sağlayan, demirden yapılmış koruyucu giysiyi ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"el-Kefevî, 'lebûs'un 'libâs'tan daha özel bir anlam taşıdığını ve genellikle 'silah' veya 'zırh' gibi koruyucu araçlar için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'lebûs', düşman saldırılarına karşı bir kalkan görevi gören, özel olarak tasarlanmış bir giysidir."}]},{"word":"لِتُحْصِنَكُمْ","root":"ح ص ن","rootLatin":"h-s-n","meaning":"Korumak, muhafaza etmek, sağlamlaştırmak, düşmandan veya tehlikeden emin kılmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hasane' kökünü 'sağlam ve muhkem olmak' olarak açıklar. 'İhsân' ise bir şeyi sağlam ve korunaklı hale getirmektir. Ayetteki 'li-tuhsinakum' ifadesi, zırhın insanları savaşın tehlikelerinden, düşman darbelerinden koruma, yani onları 'muhafaza etme' işlevini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'ihsân' fiilinin 'korumak, muhafaza etmek' anlamında kullanıldığını ve bu ayette zırhın insanları savaşın şiddetinden ve zararlarından 'koruma' amacını taşıdığını belirtir. Zırh, bir tür 'hısn' (kale) gibi işlev görerek bedeni güvende tutar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'h-s-n' kökünün Kur'an'da genellikle 'güvenlik, korunma, sağlamlık' anlamlarını taşıdığını belirtir. 'Li-tuhsinakum' ifadesi, zırhın sağladığı fiziksel güvenliği ve insanları savaşın yıkıcı etkilerinden 'koruma' fonksiyonunu açıkça ortaya koyar. Bu, ilahi bir lütuf olarak sunulan bir 'korunma'dır."}]},{"word":"بَأْسِكُمْ","root":"ب أ س","rootLatin":"b-'-s","meaning":"Şiddet, güç, savaş, sıkıntı, azap veya düşmanın saldırısı.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'be's' kelimesini 'şiddet' ve 'savaş' anlamlarında kullanır. Ayetteki 'min be'sikum' ifadesi, zırhın insanları savaşın 'şiddetinden' ve düşmanın 'saldırısından' koruduğunu belirtir. Burada 'be's', savaşın yıkıcı ve tehlikeli yönünü temsil eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'be's' kelimesinin 'şiddet, sıkıntı, azap' gibi anlamlara geldiğini ve Kur'an'da genellikle savaşın şiddeti ve düşmanın gücü için kullanıldığını ifade eder. 'Min be'sikum', savaşın getirdiği tehlikelerden ve düşmanın 'güçlü saldırılarından' korunmayı ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'be's' kelimesinin 'şiddetli savaş' ve 'azap' anlamlarına geldiğini belirtir. Ayetteki 'min be'sikum', zırhın insanları savaşın 'şiddetinden' ve düşmanın 'acı veren saldırılarından' koruma amacını taşır. Bu, sadece fiziksel bir darbe değil, aynı zamanda savaşın genel yıkıcılığını da kapsar."}]},{"word":"شَـٰكِرُونَ","root":"ش ك ر","rootLatin":"ş-k-r","meaning":"Nimetin kadrini bilip karşılığını veren, şükreden, minnettar olanlar.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'şükür' kelimesini, nimetin sahibini anmak ve onun kadrini bilmek olarak tanımlar. 'Şâkirûn' ise bu nimeti idrak edip karşılığını verenlerdir. Ayetteki 'fe hel entüm şâkirûn' ifadesi, Allah'ın insanlara bahşettiği bu koruyucu nimete karşı 'minnettar olup olmayacaklarını' sorgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'şükür' kavramının Kur'an'da Allah'ın lütuflarına karşı gösterilen minnettarlığı ve bu lütufları doğru kullanmayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'şâkirûn' ifadesi, zırh yapma sanatının bir ilahi lütuf olduğunu kabul edip, bu nimeti hayatlarını korumak için kullanmaları ve Allah'a 'minnet duymaları' gerektiğini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'şükür'ün sadece sözlü bir ifade olmadığını, aynı zamanda nimetin gerektirdiği şekilde davranmayı da içerdiğini belirtir. 'Şâkirûn' olmak, Allah'ın bahşettiği bu koruyucu teknolojinin değerini bilmek, onu doğru amaçlar için kullanmak ve bu sayede Allah'a 'itaat etmek' anlamına gelir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["kissa-suleyman-davud","sukur","ilim-hikmet","rizik"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"عَلَّمْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-ل-م","rootLatin":"'-l-m","lemma":"عَلَّمَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"öğrettik"},{"position":1,"surface":"هُ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallen","gloss":"ona"},{"position":2,"surface":"صَنْعَةَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ص-ن-ع","rootLatin":"s-n-'-","lemma":"صَنْعَة","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sanatını"},{"position":3,"surface":"لَبُوسٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ل-ب-س","rootLatin":"l-b-s","lemma":"لَبُوس","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"zırh"},{"position":4,"surface":"لَّكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":4,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr mahallen","gloss":"sizin"},{"position":5,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer (Ta'lil)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"için"},{"position":5,"surface":"تُحْصِنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ح-ص-ن","rootLatin":"h-s-n","lemma":"أَحْصَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Harf-i cer (lâm-ı ta'lil) ve gizli 'en' ile mansûb","gloss":"koruması"},{"position":5,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb mahallen","gloss":"sizi"},{"position":6,"surface":"مِّنۢ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"-den"},{"position":7,"surface":"بَأْسِ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ب-أ-س","rootLatin":"b-'-s","lemma":"بَأْس","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"savaşınızdan"},{"position":7,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr mahallen","gloss":"sizin"},{"position":8,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"artık"},{"position":8,"surface":"هَلْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هَلْ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"mı"},{"position":9,"surface":"أَنتُمْ","pos":"isim","posDetail":"Münfasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû mahallen","gloss":"siz"},{"position":10,"surface":"شَـٰكِرُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ش-ك-ر","rootLatin":"ş-k-r","lemma":"شَاكِر","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"şükredenler"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Enbiyâ Sûresi** · *21/80*
- **Enbiyâ Sûresi** · *21/80*