# Mü'minûn Sûresi, 112. Âyet (23:112)

> قَـٰلَ كَمْ لَبِثْتُمْ فِى ٱلْأَرْضِ عَدَدَ سِنِينَ

*Kâle kem lebiśtum fî-l-ardi ‘adede sinîn(e)*

**Meal (Diyanet):** Allah, (inkarcılara) "Yeryüzünde kaç sene kaldınız?" diye sorar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/23/112

---

## Tefsir

{"topics":["dirilis","hesap-mizan","kiyamet"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Mü'minûn Suresi 112. ayet, kıyamet gününde Allah'ın insanlara dünyada ne kadar kaldıklarını sormasını konu alır. Ayet, 'kalmak' ve 'yıl' kavramları üzerinden dünya hayatının geçiciliğini ve ahiret hayatının ebediliğini vurgular. Dilbilimsel olarak, bu kelimelerin kök anlamları, zamanın ölçülebilirliği ve dünya hayatının sınırlılığına işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"قَالَ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Allah'ın kıyamet gününde insanlara yönelttiği sözü ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول), bir şeyin ifade edilmesi, dile getirilmesidir. Ayetteki kullanımı, Allah'ın sorgulayıcı ve hükmedici iradesinin sözle tecelli etmesini gösterir. Bu, sadece bir konuşma değil, aynı zamanda bir hüküm ve tebliğdir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول) kelimesi, Kur'an'da bazen mecazi anlamda 'irade etmek' veya 'hükmetmek' anlamında da kullanılır. Bu ayette, Allah'ın insanlara yönelttiği bu söz, onların dünya hayatındaki sürelerini sorgulayan bir irade beyanıdır."}]},{"word":"لَبِثْتُمْ","root":"ل ب ث","rootLatin":"l-b-s","meaning":"Dünya hayatında geçirilen süreyi, kalmayı ve ikamet etmeyi ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Lebise (لبث) fiili, bir yerde durmak, ikamet etmek ve belli bir süre kalmak anlamına gelir. Ayetteki 'lebistüm' (لَبِثْتُمْ) ifadesi, insanların dünya hayatında geçirdikleri zamanın sınırlı ve geçici olduğunu vurgular."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Lebs (لبث), bir yerde durmak ve beklemek demektir. Bu ayette, dünya hayatının bir bekleme yeri, geçici bir durak olduğu ve asıl ikamet yerinin ahiret olduğu ima edilir. Allah'ın bu sorusu, dünya hayatının kısalığını hatırlatır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'kalmak' fiilinin Kur'an'daki kullanımının, genellikle geçici bir ikameti ve asıl varış noktasından önceki bir duraklamayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'lebistüm' de dünya hayatının geçiciliğini ve ahiretin ebediliğine karşı bir 'bekleme' süresi olduğunu vurgular."}]},{"word":"ٱلْأَرْضِ","root":"أ ر ض","rootLatin":"e-r-d","meaning":"İnsanların üzerinde yaşadığı, dünya hayatının geçtiği mekânı ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Arz (أرض), üzerinde yaşanılan, ekilip biçilen ve insanların mesken edindiği yerdir. Ayetteki 'el-ard' (الأرض) ifadesi, dünya hayatının sahnesini ve insanların bu sahnede geçirdikleri süreyi belirtir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Arz (أرض), yeryüzü, zemin anlamına gelir. Kur'an'da genellikle dünya hayatının geçici bir mekânı olarak tasvir edilir. Bu ayette, insanların 'yeryüzünde' kalma süreleri sorgulanarak, dünya hayatının sınırlılığına dikkat çekilir."}]},{"word":"عَدَدَ","root":"ع د د","rootLatin":"a-d-d","meaning":"Yılların sayısını, miktarını ifade eder ve dünya hayatının ölçülebilir bir zaman dilimi olduğunu vurgular.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Aded (عدد), saymak, miktarını belirlemek demektir. Ayetteki 'aded' (عدد) kelimesi, dünya hayatında geçirilen yılların sayılabilir, dolayısıyla sınırlı ve sonlu olduğunu gösterir. Bu, ahiret hayatının sonsuzluğuna bir tezat oluşturur."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Aded (عدد), bir şeyin miktarını belirten sayıdır. Bu ayette, 'aded-e sinîn' (عدد سنين) ifadesi, 'yılların sayısı kadar' anlamında olup, dünya hayatının belirli bir zaman dilimiyle sınırlı olduğunu ve bu sürenin hesaplanabilir olduğunu vurgular."}]},{"word":"سِنِينَ","root":"س ن ه","rootLatin":"s-n-h","meaning":"Zaman birimi olan yılları ifade eder ve dünya hayatının ölçüldüğü temel zaman dilimini gösterir.","sources":[{"author":"Ebû'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Sene (سنة), bir yıl anlamına gelir ve zamanın ölçü birimidir. Ayetteki 'sinîn' (سنين) kelimesi, dünya hayatının yıllarla ölçülen bir zaman dilimi olduğunu ve bu sürenin ahiret hayatının sonsuzluğuna kıyasla ne kadar kısa olduğunu ima eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sene' kelimesinin Kur'an'da genellikle belirli bir zaman dilimini ifade ettiğini ve bu bağlamda dünya hayatının sınırlı süresini vurgulamak için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'sinîn' ifadesi, insanların dünya hayatında geçirdikleri sürenin somut bir ölçü birimiyle ifade edilmesini sağlar."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَوْل","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":2,"surface":"كَمْ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"كَمْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İstifham harfi olduğu için mebnî","gloss":"kaç","binaDurumu":"Mebnî (ism-i istifhâm)","gorev":"Zaman zarfı"},{"position":3,"surface":"لَبِثْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ل-ب-ث","rootLatin":"l-b-th","lemma":"لَبْث","form":"Mücerred","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"kaldınız","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Mâzî fiil"},{"position":4,"surface":"فِي","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"içinde","binaDurumu":"Mebnî","gorev":"Harf-i cer"},{"position":5,"surface":"ٱلْأَرْضِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ر-ض","rootLatin":"a-r-d","lemma":"أَرْض","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"yeryüzü","irabMarker":"kesra ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Harf-i cerin mecrûru"},{"position":6,"surface":"عَدَدَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ع-د-د","rootLatin":"'-d-d","lemma":"عَدَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün fîh (zaman zarfı) olduğu için mansûb","gloss":"sayısı, kadar","irabMarker":"fetha ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Temyîz","izafet":"Muzâf"},{"position":7,"surface":"سِنِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ن-و","rootLatin":"s-n-w","lemma":"سَنَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yıllar","irabMarker":"yâ ile","binaDurumu":"Mu'reb","gorev":"Muzâfun ileyh"}]

## Tefsir

[{"position":1,"translit":"Kâle"},{"position":2,"translit":"kem"},{"position":3,"translit":"lebiśtum"},{"position":4,"translit":"fî"},{"position":5,"translit":"l-ardi"},{"position":6,"translit":"‘adede"},{"position":7,"translit":"sinîn(e)"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *23/112*
- **A'lâ ve Gâşiye Sûreleri** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *23/112*