# Mü'minûn Sûresi, 35. Âyet (23:35)

> أَيَعِدُكُمْ أَنَّكُمْ إِذَا مِتُّمْ وَكُنتُمْ تُرَابًا وَعِظَـٰمًا أَنَّكُم مُّخْرَجُونَ

*Eya'idukum ennekum iżâ mittum vekuntum turâben ve'izâmen ennekum muḣracûn(e)*

**Meal (Diyanet):** "O, öldüğünüz, toprak ve kemik haline geldiğiniz zaman sizin tekrar mutlaka (diriltilip) çıkarılacağınızı mı vaad ediyor?"

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/23/35

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, yeniden diriliş inancını reddedenlerin alaycı ifadelerini aktarırken, ölüm sonrası bedenin dönüşümünü ve ardından gelen diriliş vaadini sorgulamaktadır. Anahtar kavramlar, ölüm, bedensel çürüme ve yeniden diriliş temaları etrafında yoğunlaşmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"مِتُّمْ","root":"م و ت","rootLatin":"m-v-t","meaning":"Ölmek, hayatın sona ermesi ve bedenin işlevsiz hale gelmesi durumunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'mevt' kelimesini ruhun bedenden ayrılması ve hayatın sona ermesi olarak tanımlar. Ayetteki 'mittüm' ifadesi, bu fiziksel ölüm halini, yani bedenin canlılığını yitirmesini vurgular ve dirilişin imkansız görüldüğü bir başlangıç noktası olarak sunulur."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'mevt' kavramının Kur'an'da sadece biyolojik bir son değil, aynı zamanda bir geçiş ve dönüşüm evresi olarak ele alındığını belirtir. Ayetteki kullanımı, dirilişin karşıtı olarak, varlığın tamamen yok oluşu gibi algılanan bir durumu ifade eder."}]},{"word":"تُرَابًا","root":"ت ر ب","rootLatin":"t-r-b","meaning":"Toprak, bedenin ölüm sonrası çürüyerek dönüştüğü maddeyi ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'türâb' kelimesinin bedenin çürümesiyle toprağa karışmasını mecazi olarak değil, doğrudan fiziksel bir dönüşüm olarak ele alır. Ayetteki 'türâben' ifadesi, bedenin tamamen dağılıp toprağa karışması halini, yani varlığın en temel ve dağılmış haline dönüşmesini vurgular."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'türâb'ın bedenin ölüm sonrası nihai akıbeti olduğunu ve dirilişin imkansızlığını savunanların argümanında önemli bir unsur teşkil ettiğini belirtir. Ayette, bedenin bu en basit haline dönüşmesi, yeniden bir araya gelmesinin zorluğunu ima eder."}]},{"word":"عِظَـٰمًا","root":"ع ظ م","rootLatin":"'-z-m","meaning":"Kemikler, bedenin çürüme sonrası kalan en dayanıklı kısımlarını ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'ızâm' kelimesinin bedenin çürüdükten sonra geriye kalan en belirgin ve sert parçaları olduğunu açıklar. Ayetteki 'ızâmen' ifadesi, bedenin dağılmış ve sadece kemiklerden ibaret kalmış halini, yani yaşamın tamamen sona erdiğini ve yeniden canlanmanın akıl dışı görüldüğü bir durumu tasvir eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'ızâm'ın bedenin iskeletini oluşturduğunu ve ölüm sonrası çürümede en son yok olan kısım olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, bedenin en temel yapı taşlarının bile dağılmış olmasının, dirilişin imkansızlığına delil olarak sunulduğunu gösterir."}]},{"word":"مُّخْرَجُونَ","root":"خ ر ج","rootLatin":"h-r-j","meaning":"Çıkarılmak, yeniden diriltilmek ve mezarlarından dışarı çıkarılmak anlamında kullanılır.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Es-Sicistânî, 'ihrâc' fiilinin bir şeyi bir yerden dışarı çıkarmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'muhracûn' ifadesi, ölülerin mezarlarından çıkarılarak yeniden hayata döndürülmesi, yani dirilişin gerçekleşmesi vaadini ifade eder. Bu, inkarcıların alay ettiği temel inanç noktasıdır."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'hurûc' kökünün Kur'an'da farklı bağlamlarda 'çıkış' anlamında kullanıldığını ve bu ayetteki 'muhracûn'un, ölümden sonraki yeniden diriliş ve hesap için mezarlardan çıkarılma anlamını taşıdığını vurgular. Bu, Allah'ın kudretinin bir göstergesi olarak sunulan bir vaattir."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["dirilis","kiyamet","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İstifham","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"mi"},{"position":1,"surface":"يَعِدُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ع-د","rootLatin":"w-'-d","lemma":"وَعَدَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"tehdit ediyor"},{"position":1,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"sizi"},{"position":2,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ki"},{"position":2,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"siz"},{"position":3,"surface":"إِذَا","pos":"harf","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِذَا","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"zaman"},{"position":4,"surface":"مِتُّمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"م-و-ت","rootLatin":"m-w-t","lemma":"مَاتَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"öldünüz"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"كُنْتُمْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî Nakıs","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"Fe'ale","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"oldunuz"},{"position":6,"surface":"تُرَابًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ت-ر-ب","rootLatin":"t-r-b","lemma":"تُرَاب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"كَانَ'nin haberi olduğu için mansûb","gloss":"toprak"},{"position":7,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"عِظَامًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ع-ظ-م","rootLatin":"'-z-m","lemma":"عَظْم","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"kemikler"},{"position":8,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kid ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ki"},{"position":8,"surface":"كُم","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"siz"},{"position":9,"surface":"مُخْرَجُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"خ-ر-ج","rootLatin":"kh-r-j","lemma":"مُخْرَج","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"أَنَّ'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"çıkarılacaksınız"}]