# Mü'minûn Sûresi, 87. Âyet (23:87)

> سَيَقُولُونَ لِلَّهِ ۚ قُلْ أَفَلَا تَتَّقُونَ

*Seyekûlûne li(A)llâh(i)(c) kul efelâ tettekûn(e)*

**Meal (Diyanet):** "Allah'ındır" diyecekler. "Öyle ise O'na karşı gelmekten sakınmaz mısınız?" de.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/23/87

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, müşriklerin Allah'ın yaratıcı ve malik olduğunu kabul etmelerine rağmen O'na ortak koşmalarını eleştirmekte ve onları takvaya davet etmektedir. Temel kavramlar, Allah'ın birliği ve O'na karşı gelmekten sakınma üzerine odaklanmıştır.","keyConcepts":[{"word":"سَيَقُولُونَ","root":"ق و ل","rootLatin":"k-v-l","meaning":"Gelecekte bir şeyi ifade edecekler, söyleyecekler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول), bir düşünceyi veya anlamı dil ile ifade etmektir. Bu ayetteki 'seyekûlûne' (سَيَقُولُونَ) ifadesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu itiraf edeceklerini, ancak bu itirafın samimi bir imana dönüşmediğini ve takva ile birleşmediğini gösterir. Gelecek zaman kipi, bu itirafın kaçınılmazlığını vurgular."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Kavl (قول), Kur'an'da bazen bir inancı veya itirafı ifade etmek için kullanılır. Burada müşriklerin 'Allah'tır' demeleri, O'nun rububiyetini kabul etmeleri anlamındadır. Ancak bu kabul, onların şirk koşmalarına engel olmamıştır. Ayet, bu sözün yetersizliğini ima eder."}]},{"word":"لِلَّهِ","root":"أ ل ه","rootLatin":"e-l-h","meaning":"Her şeyin sahibi, yaratıcısı ve ibadete layık tek varlık olan Allah'a ait olmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Allah (الله) ismi, zat-ı vacibü'l-vücud, bütün kemal sıfatları kendinde toplayan ve noksan sıfatlardan münezzeh olan tek mabudun özel ismidir. Ayetteki 'lillâhi' (لِلَّهِ) ifadesi, yaratılışın ve mülkiyetin yalnızca Allah'a ait olduğunu, müşriklerin de bunu itiraf ettiklerini belirtir. Bu itiraf, onların şirk koşmalarındaki çelişkiyi ortaya koyar."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'Allah' kavramı, mutlak ve aşkın bir Tanrı'yı ifade eder. O, yaratıcı, rızık verici ve hüküm koyucudur. Bu ayette müşriklerin 'Allah'tır' demeleri, O'nun yaratıcı gücünü ve evren üzerindeki mutlak otoritesini kabul etmeleri anlamına gelir. Ancak bu kabul, onların 'ilah' anlayışlarını tek bir varlıkta toplamalarını sağlamamıştır."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Allah (الله) ismi, bütün isim ve sıfatları kuşatan, zat-ı ilahiyeye delalet eden özel isimdir. 'Lillâhi' (لِلَّهِ) ifadesi, mülkiyetin ve tasarrufun sadece O'na ait olduğunu gösterir. Müşriklerin bu itirafı, tevhidin temelini oluştursa da, fiiliyatlarında bu tevhide aykırı davrandıklarını vurgular."}]},{"word":"تَتَّقُونَ","root":"و ق ي","rootLatin":"v-k-y","meaning":"Allah'ın azabından sakınmak, O'na karşı gelmekten korunmak, takva sahibi olmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Takva (تقوى), nefsi korkulan şeyden korumaktır. Şeriat dilinde ise nefsi günahlardan korumak, Allah'ın emirlerine uyup yasaklarından kaçınmaktır. Ayetteki 'e felâ tettekûn' (أَفَلَا تَتَّقُونَ) ifadesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu kabul etmelerine rağmen, O'na karşı gelmekten neden sakınmadıklarını, yani neden şirk koşmaya devam ettiklerini sorgular. Bu, onların itirafları ile amelleri arasındaki çelişkiye dikkat çeker."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Takva (تقوى), Allah'ın azabından sakınmak ve O'nun emirlerine riayet etmektir. 'E felâ tettekûn' (أَفَلَا تَتَّقُونَ) ifadesi, Allah'ın birliğini ve kudretini kabul edenlerin, bu kabulün gereği olarak O'na isyan etmekten ve şirk koşmaktan sakınmaları gerektiğini vurgular. Bu, bir kınama ve uyarıdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Takva (تقوى), Kur'an'da Allah'a karşı duyulan derin saygı ve korkuyla birlikte, O'nun emirlerine titizlikle uyma ve yasaklarından kaçınma anlamını taşır. Bu ayette 'tettekûn' (تَتَّقُونَ) kelimesi, müşriklerin Allah'ın yaratıcı olduğunu kabul etmelerine rağmen, O'na karşı gelmekten sakınmamalarının, yani O'na ortak koşmalarının mantıksızlığını ve ahlaki tutarsızlığını ortaya koyar."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["tevhid","takva","musrikler"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"سَيَقُولُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"diyecekler"},{"position":2,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"için"},{"position":2,"surface":"اللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"اللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah"},{"position":3,"surface":"قُلْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"de"},{"position":4,"surface":"أَ","pos":"harf","posDetail":"İstifham Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"mı"},{"position":4,"surface":"فَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"o halde"},{"position":4,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"değil"},{"position":5,"surface":"تَتَّقُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ق-ي","rootLatin":"w-q-y","lemma":"اِتَّقَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb ve cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"sakınmaz mısınız"}]