# Nûr Sûresi, 21. Âyet (24:21)

> ۞ يَـٰٓأَيُّهَا ٱلَّذِينَ ءَامَنُوا۟ لَا تَتَّبِعُوا۟ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيْطَـٰنِ ۚ وَمَن يَتَّبِعْ خُطُوَٰتِ ٱلشَّيْطَـٰنِ فَإِنَّهُۥ يَأْمُرُ بِٱلْفَحْشَآءِ وَٱلْمُنكَرِ ۚ وَلَوْلَا فَضْلُ ٱللَّهِ عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُهُۥ مَا زَكَىٰ مِنكُم مِّنْ أَحَدٍ أَبَدًا وَلَـٰكِنَّ ٱللَّهَ يُزَكِّى مَن يَشَآءُ ۗ وَٱللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ

*Yâ eyyuhâ-lleżîne âmenû lâ tettebi'û ḣutuvâti-şşeytân(i)(c) vemen yettebi' ḣutuvâti-şşeytâni fe-innehu ye/muru bilfahşâ-i velmunker(i)(c) velevlâ fadlu(A)llâhi ‘aleykum verahmetuhu mâ zekâ minkum min ehadin ebeden velâkinna(A)llâhe yuzekkî men yeşâ/(u)(k) va(A)llâhu semî'un ‘alîm(un)*

**Meal (Diyanet):** Ey iman edenler! Şeytanın adımlarına uymayın. Kim şeytanın adımlarına uyarsa, bilsin ki o hayasızlığı ve kötülüğü emreder. Eğer Allah'ın size lütfu ve merhameti olmasaydı, sizden hiçbiriniz asla temize çıkamazdı. Fakat Allah, dilediği kimseyi tertemiz kılar. Allah, hakkıyla işitendir, hakkıyla bilendir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/24/21

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, müminleri şeytanın adımlarını takip etmekten sakındırırken, Allah'ın lütuf ve rahmetinin arınmadaki merkezi rolünü vurgulamaktadır. Anahtar kavramlar, şeytanın adımları, hayasızlık, fenalık ve arınma etrafında şekillenmektedir.","keyConcepts":[{"word":"خُطُوَاتِ","root":"خ ط و","rootLatin":"h-t-v","meaning":"Şeytanın izlediği yollar, adımlar veya yöntemler anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hutuvât' kelimesini 'adım atmak' fiilinden türemiş olarak açıklar ve mecazi anlamda 'birinin izinden gitmek, yolunu takip etmek' manasına geldiğini belirtir. Ayetteki 'hutuvâti'ş-şeytân' ifadesi, şeytanın insanları saptırmak için attığı adımları, izlediği yöntemleri ve vesveselerini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hutuvât' kelimesinin burada mecazi bir anlam taşıdığını, şeytanın insanları günaha sürüklemek için kullandığı hileleri ve vesveseleri temsil ettiğini ifade eder. Bu, somut adımlardan ziyade, manevi ve ahlaki sapmaları ifade eden bir kullanımdır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'hutuvât' kavramının Kur'an'da genellikle olumsuz bir bağlamda, şeytanın insanı doğru yoldan saptırmak için kullandığı aşamalı ve sinsi yöntemleri ifade ettiğini belirtir. Bu, aniden değil, adım adım gerçekleşen bir sapmayı işaret eder."}]},{"word":"ٱلْفَحْشَآءِ","root":"ف ح ش","rootLatin":"f-h-ş","meaning":"Aşırı derecede çirkin, kötü, ahlaksız ve hayasız olan her türlü söz ve fiili ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fahşâ'' kelimesini 'haddini aşan, çirkinleşen' anlamında açıklar. Özellikle zinayı ve diğer büyük günahları kapsayan geniş bir ahlaksızlık yelpazesini ifade ettiğini belirtir. Ayette şeytanın emrettiği kötülüklerin başında geldiği vurgulanır."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'fahşâ''nın hem sözde hem de fiilde aşırı çirkinliği ifade ettiğini belirtir. Bu, sadece cinsel ahlaksızlıkları değil, aynı zamanda her türlü haddi aşan, toplumun ve dinin hoş görmediği kötü davranışları da içerir. Şeytanın insanı bu tür eylemlere teşvik ettiği vurgulanır."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'fahşâ''nın Kur'an'da genellikle 'münker' ile birlikte anıldığını ve toplumun genel ahlak kurallarına, dinin emirlerine aykırı olan, çirkin ve iğrenç kabul edilen her türlü fiili kapsadığını ifade eder. Şeytanın temel hedeflerinden birinin insanları bu tür eylemlere yönlendirmek olduğunu belirtir."}]},{"word":"وَٱلْمُنكَرِ","root":"ن ك ر","rootLatin":"n-k-r","meaning":"Akıl ve din tarafından çirkin görülen, reddedilen, bilinmeyen veya hoş karşılanmayan her türlü kötü fiil ve sözdür.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'münker' kelimesini 'inkar edilen, hoş görülmeyen' anlamında açıklar. Şeriatın ve akl-ı selimin reddettiği, çirkin gördüğü her şeyi kapsar. Ayette 'fahşâ'' ile birlikte zikredilmesi, şeytanın emrettiği kötülüklerin genişliğini gösterir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'münker'in, şeriatın ve aklın çirkin gördüğü, reddettiği her şey olduğunu belirtir. Bu, sadece büyük günahları değil, aynı zamanda toplumun genel ahlakına aykırı olan, hoş karşılanmayan her türlü davranışı da içerir. Şeytanın insanları bu tür fiillere teşvik ettiği ifade edilir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'münker'in 'ma'ruf'un zıttı olarak, toplum tarafından bilinmeyen, yadırganan, kötü kabul edilen her türlü eylemi ifade ettiğini belirtir. Şeytanın emrettiği münker, insanların fıtratına ve dinin öğretilerine aykırı olan her şeyi kapsar."}]},{"word":"فَضْلُ","root":"ف ض ل","rootLatin":"f-d-l","meaning":"Allah'ın kullarına karşılıksız olarak bahşettiği lütuf, ihsan ve fazlalıktır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fadl' kelimesini 'bir şeyin fazlası, artığı' anlamından hareketle, 'karşılıksız verilen ihsan, lütuf' olarak açıklar. Ayetteki 'fadlullah', Allah'ın insanlara hak etmedikleri halde bahşettiği nimetleri, özellikle de arınma imkanını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'fadl'ın, bir şeyin aslına eklenen fazlalık olduğunu ve Allah'a nispet edildiğinde, O'nun kullarına olan cömertliğini, ihsanını ve rahmetini ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'fadlullah', insanların kendi çabalarıyla ulaşamayacakları bir arınma halini Allah'ın lütfuyla elde etmelerini sağlar."}]},{"word":"وَرَحْمَتُهُۥ","root":"ر ح م","rootLatin":"r-h-m","meaning":"Allah'ın kullarına olan şefkati, merhameti ve acımasıdır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'rahmet' kelimesini 'kalpteki incelik, şefkat ve acıma' olarak tanımlar. Allah'a nispet edildiğinde ise, O'nun kullarına olan lütuf ve ihsanını, onlara iyilik dilemesini ifade eder. Ayetteki 'rahmetullah', Allah'ın kullarını günahlardan arındırma ve bağışlama konusundaki sonsuz şefkatini vurgular."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'rahmet'in Allah'tan geldiğinde, O'nun kullarına olan bağışlaması ve lütfu anlamına geldiğini belirtir. Bu ayette, Allah'ın rahmeti olmasaydı kimsenin günahlarından arınamayacağı ifade edilerek, rahmetin arınmadaki merkezi rolü vurgulanır."}]},{"word":"يُزَكِّى","root":"ز ك و","rootLatin":"z-k-v","meaning":"Temize çıkarmak, arındırmak, temizlemek, geliştirmek ve bereketlendirmek anlamına gelir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tezkiye' fiilini 'temizlemek, arındırmak, büyütmek ve bereketlendirmek' anlamlarında açıklar. Ayetteki 'yüzekkî', Allah'ın dilediği kimseleri günahlardan, kötü ahlaktan arındırarak onları manen yüceltmesini ve temizlemesini ifade eder."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'tezkiye'nin 'temizleme ve artırma' anlamlarını taşıdığını belirtir. Ayetteki bağlamda, Allah'ın insanları günah kirlerinden arındırarak, onların ruhlarını ve amellerini temizlemesi ve böylece manevi olarak yükseltmesi anlamına gelir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'tezkiye' kavramının Kur'an'da hem maddi hem de manevi arınmayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayette ise özellikle manevi arınma, günahlardan temizlenme ve ahlaki yükseliş anlamında kullanılmıştır. Allah'ın bu arındırma gücünün mutlak olduğu vurgulanır."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["seytan-vesvese","iman","takva","esma-i-husna"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"يَـٰٓأَيُّهَا","pos":"harf","posDetail":"Nidâ Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"يَا أَيُّهَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nidâ harfi olduğu için mebnî","gloss":"Ey"},{"position":2,"surface":"ٱلَّذِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ٱلَّذِينَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i mevsûl olduğu için mebnî","gloss":"o kimseler ki"},{"position":3,"surface":"ءَامَنُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-م-ن","rootLatin":"a-m-n","lemma":"آمَنَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"iman ettiler"},{"position":4,"surface":"لَا","pos":"harf","posDetail":"Nehiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nehiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"yapmayın"},{"position":5,"surface":"تَتَّبِعُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy harfi 'lâ' ile meczûm","gloss":"uymayın"},{"position":6,"surface":"خُطُوَٰتِ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Müennes Sâlim","root":"خ-ط-و","rootLatin":"ḫ-ṭ-w","lemma":"خُطْوَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"adımlarına"},{"position":7,"surface":"ٱلشَّيْطَـٰنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ش-ط-ن","rootLatin":"ş-ṭ-n","lemma":"شَيْطَان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Şeytanın"},{"position":8,"surface":"وَمَن","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":8,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i şart olduğu için mebnî","gloss":"kim"},{"position":9,"surface":"يَتَّبِعْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-ʿ","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Şart fiili olduğu için meczûm","gloss":"uyarsa"},{"position":10,"surface":"خُطُوَٰتِ","pos":"isim","posDetail":"Cemi Müennes Sâlim","root":"خ-ط-و","rootLatin":"ḫ-ṭ-w","lemma":"خُطْوَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"adımlarına"},{"position":11,"surface":"ٱلشَّيْطَـٰنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ش-ط-ن","rootLatin":"ş-ṭ-n","lemma":"شَيْطَان","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Şeytanın"},{"position":12,"surface":"فَإِنَّهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Cevap Fâsı","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Cevap fâsı olduğu için mebnî","gloss":"o zaman"},{"position":12,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe bi'l-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i müşebbehe bi'l-fiil olduğu için mebnî","gloss":"muhakkak ki"},{"position":12,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"o"},{"position":13,"surface":"يَأْمُرُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ء-م-ر","rootLatin":"a-m-r","lemma":"أَمَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"emreder"},{"position":14,"surface":"بِٱلْفَحْشَآءِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":14,"surface":"ٱلْفَحْشَآءِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ف-ح-ش","rootLatin":"f-ḥ-ş","lemma":"فَحْشَاء","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"hayasızlığı"},{"position":15,"surface":"وَٱلْمُنكَرِ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":15,"surface":"ٱلْمُنكَرِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ن-ك-ر","rootLatin":"n-k-r","lemma":"مُنْكَر","form":"İf'âl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Atfedildiği için mecrûr","gloss":"fenalığı"},{"position":16,"surface":"وَلَوْلَا","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَوْلَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Şart harfi olduğu için mebnî","gloss":"eğer olmasaydı"},{"position":17,"surface":"فَضْلُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ف-ض-ل","rootLatin":"f-ḍ-l","lemma":"فَضْل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"lütfu"},{"position":18,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":19,"surface":"عَلَيْكُمْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"üzerinize"},{"position":19,"surface":"كُمْ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sizin"},{"position":20,"surface":"وَرَحْمَتُهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":20,"surface":"رَحْمَتُ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ر-ح-م","rootLatin":"r-ḥ-m","lemma":"رَحْمَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Atfedildiği için merfû","gloss":"rahmeti"},{"position":20,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"O'nun"},{"position":21,"surface":"مَا","pos":"harf","posDetail":"Nefiy Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nefiy harfi olduğu için mebnî","gloss":"olmazdı"},{"position":22,"surface":"زَكَىٰ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ز-ك-و","rootLatin":"z-k-w","lemma":"زَكَى","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"temize çıkardı"},{"position":23,"surface":"مِنكُم","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"sizden"},{"position":23,"surface":"كُم","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنْتُمْ","form":"-","features":{"person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"siz"},{"position":24,"surface":"مِّنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer (Zâide)","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i cer olduğu için mebnî","gloss":"hiçbir"},{"position":25,"surface":"أَحَدٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"أ-ح-د","rootLatin":"ʾ-ḥ-d","lemma":"أَحَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr (lafzen), fâil olduğu için merfû (mahallen)","gloss":"kimse"},{"position":26,"surface":"أَبَدًا","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Zaman","root":"أ-ب-د","rootLatin":"ʾ-b-d","lemma":"أَبَد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Zarf-ı zaman olduğu için mansûb","gloss":"ebediyen"},{"position":27,"surface":"وَلَـٰكِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"fakat"},{"position":27,"surface":"لَـٰكِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Müşebbehe bi'l-Fiil","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَكِنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf-i müşebbehe bi'l-fiil olduğu için mebnî","gloss":"lakin"},{"position":28,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Lâkinne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":29,"surface":"يُزَكِّى","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ز-ك-و","rootLatin":"z-k-w","lemma":"زَكَّى","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"temize çıkarır"},{"position":30,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb (mahallen)","gloss":"kimseyi"},{"position":31,"surface":"يَشَآءُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ش-ي-ء","rootLatin":"ş-y-ʾ","lemma":"شَاءَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edeni olmadığı için merfû","gloss":"dilerse"},{"position":32,"surface":"وَٱللَّهُ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Atıf harfi olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":32,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":33,"surface":"سَمِيعٌ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"س-م-ع","rootLatin":"s-m-ʿ","lemma":"سَمِيع","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"işitendir"},{"position":34,"surface":"عَلِيمٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"ع-ل-م","rootLatin":"ʿ-l-m","lemma":"عَلِيم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"bilendir"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En-Nûr 21*
- **Doğdular, Yaşadılar — Hikâyesi** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *En-Nûr 21*
- **Nûr Sûresi** · *24/21*
- **Sâffât Sûresi** · *24/21*
- **Sâffât Sûresi** · *24/21*