# Nûr Sûresi, 36. Âyet (24:36)

> فِى بُيُوتٍ أَذِنَ ٱللَّهُ أَن تُرْفَعَ وَيُذْكَرَ فِيهَا ٱسْمُهُۥ يُسَبِّحُ لَهُۥ فِيهَا بِٱلْغُدُوِّ وَٱلْـَٔاصَالِ

*Fî buyûtin eżina(A)llâhu en turfe'a veyużkera fîhâ-smuhu yusebbihu lehu fîhâ bilġuduvvi vel-âsâl(i)*

**Meal (Diyanet):** (36-37) Allah'ın, yüceltilmesine ve içlerinde adının anılmasına izin verdiği evlerde hiçbir ticaretin ve hiçbir alışverişin kendilerini, Allah'ı anmaktan, namazı kılmaktan, zekatı vermekten alıkoymadığı birtakım adamlar, buralarda sabah akşam O'nu tesbih ederler. Onlar, kalplerin ve gözlerin dikilip kalacağı bir günden korkarlar.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/24/36

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nûr Suresi 36. ayet, Allah'ın yüceltilmesine ve isminin anılmasına izin verdiği evleri (mescitleri) ve bu mekanlarda sabah akşam yapılan tesbihatı konu edinmektedir. Ayet, bu mekanların kutsiyetini ve orada icra edilen ibadetin önemini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"بُيُوتٍ","root":"ب ي ت","rootLatin":"b-y-t","meaning":"Ayette, Allah'ın yüceltilmesine ve isminin anılmasına izin verdiği, genellikle mescitler olarak anlaşılan mekanları ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Beyt (بيت) kelimesi, kişinin gecelediği ve ikamet ettiği yerdir. Kur'an'da hem maddi evler hem de Kâbe gibi kutsal mekanlar için kullanılır. Bu ayette ise Allah'a ibadet edilen, O'nun adının anıldığı ve yüceltildiği mekanlar, yani mescitler kastedilmektedir. Bu evler, maddi bir barınaktan öte, manevi bir sığınak ve ibadet merkezidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Buradaki 'buyût' (evler) ifadesi, mecazi olarak mescitleri ifade eder. Allah'ın bu evlere izin vermesi, onların şanını yüceltmesi ve orada ibadet edilmesini emretmesi anlamındadır. Bu, sıradan evlerden farklı olarak, Allah'a tahsis edilmiş mekanlar olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'beyt' kavramı, sadece fiziksel bir yapıdan ibaret değildir; aynı zamanda bir aidiyet, bir merkez ve bir kutsallık anlamı taşır. Bu ayetteki 'buyût', Allah'ın varlığının hissedildiği, O'na yönelişin gerçekleştiği ve dolayısıyla manevi bir merkez işlevi gören mekanlardır. Bu evler, Allah'ın adının yüceltildiği yerler olarak özel bir statüye sahiptir."}]},{"word":"أَذِنَ","root":"أ ذ ن","rootLatin":"e-z-n","meaning":"Allah'ın bir şeye müsaade etmesi, izin vermesi ve o şeyin yapılmasını emretmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ezine (أذن) fiili, bir şeye ruhsat vermek, izin vermek demektir. Ayetteki 'ezine' ifadesi, Allah'ın bu evlerin yüceltilmesine ve içinde isminin anılmasına müsaade ettiğini, hatta bunu emrettiğini gösterir. Bu izin, aynı zamanda bir şereflendirme ve kutsama anlamı taşır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İzin (إذن), bir şeyi yapmaya veya yapmamaya müsaade etmektir. Allah'ın bu evler için izin vermesi, onların şanını yüceltmesi ve orada ibadet edilmesini meşru kılmasıdır. Bu, sadece bir müsaade değil, aynı zamanda bir teşvik ve emirdir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Kur'an'da 'ezine' fiili, genellikle ilahi bir iradeyi ve onayı ifade eder. Bu ayette, Allah'ın bu evlerin yüceltilmesi ve adının anılması için özel bir irade beyanında bulunduğu anlaşılır. Bu, bu mekanların sıradan yerler olmadığını, ilahi bir onaya sahip kutsal alanlar olduğunu gösterir."}]},{"word":"تُرْفَعَ","root":"ر ف ع","rootLatin":"r-f-'-","meaning":"Bu evlerin maddi ve manevi olarak yüceltilmesi, saygınlığının artırılması ve korunması anlamındadır.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Terfa' (ترفع) kelimesi, bu evlerin şanının yüceltilmesi, onlara saygı gösterilmesi ve kirletilmemesi anlamındadır. Bu, hem fiziksel olarak bakımlarının yapılması hem de manevi olarak kutsiyetlerinin korunması gerektiğini ifade eder."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ref' (رفع), bir şeyi yukarı kaldırmak, yüceltmek demektir. Bu ayetteki 'turfa' kelimesi, mescitlerin hem maddi olarak inşa ve imar edilerek yükseltilmesi hem de manevi olarak şanının ve itibarının artırılması, saygı gösterilmesi anlamındadır. Bu, mescitlerin İslam toplumundaki merkezi konumunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Ref' (رفع) kavramı, bir şeyin değerini, mertebesini veya konumunu yükseltmek anlamına gelir. Ayetteki 'turfa' ifadesi, bu evlerin sadece fiziksel olarak değil, aynı zamanda manevi ve toplumsal açıdan da yüceltilmesi gerektiğini belirtir. Bu, onların kutsiyetine ve işlevine uygun bir şekilde muamele edilmesini gerektirir."}]},{"word":"يُذْكَرَ","root":"ذ ك ر","rootLatin":"z-k-r","meaning":"Allah'ın adının anılması, zikredilmesi, O'nun yüceliğinin dile getirilmesi ve ibadet edilmesi anlamındadır.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zikr (ذكر), bir şeyi hatırlamak, anmak ve dile getirmektir. Ayetteki 'yüzkere' (يُذْكَرَ) ifadesi, bu evlerde Allah'ın isminin sürekli olarak anılması, O'na dua edilmesi, Kur'an okunması ve tesbihat yapılması gerektiğini ifade eder. Bu, mescitlerin temel işlevlerinden biridir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Zikr (ذكر), hem kalple hatırlama hem de dille anma anlamına gelir. Bu ayetteki 'yüzkere' kelimesi, Allah'ın adının bu evlerde sürekli olarak anılması, O'na ibadet edilmesi, Kur'an okunması ve O'nun yüceliğinin dile getirilmesi anlamındadır. Bu, mescitlerin Allah ile kul arasındaki bağı güçlendiren merkezler olduğunu gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'zikr' kavramı, sadece basit bir anma değil, aynı zamanda Allah'ın varlığını, kudretini ve birliğini sürekli olarak hatırlama ve bu hatırlayışla O'na yönelme eylemidir. Bu ayetteki 'yüzkere', bu evlerin Allah'ın sürekli hatırlandığı, O'na ibadet edildiği ve O'nun adının yüceltildiği mekanlar olduğunu vurgular."}]},{"word":"يُسَبِّحُ","root":"س ب ح","rootLatin":"s-b-h","meaning":"Allah'ı noksan sıfatlardan tenzih etmek, O'nu yüceltmek ve O'na hamd etmek anlamındadır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Tesbih (تسبيح), Allah'ı her türlü noksanlıktan tenzih etmek, O'nu yüceltmek ve O'na hamd etmektir. Bu ayetteki 'yüsebbihu' kelimesi, bu evlerde sabah ve akşam vakitlerinde Allah'ın yüceliğinin dile getirilmesi, O'na ibadet edilmesi ve O'nun her türlü eksiklikten uzak olduğunun ifade edilmesi anlamındadır."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Tesbih, Allah'ı her türlü kusurdan ve eksiklikten uzak tutmak, O'nun kemal sıfatlarını ikrar etmektir. Ayetteki 'yüsebbihu' fiili, bu evlerdeki müminlerin Allah'ı sabah ve akşam vakitlerinde zikrederek, O'nu yücelterek ve O'na şükrederek ibadet ettiklerini gösterir. Bu, mescitlerin ibadet ve zikir merkezi olduğunu pekiştirir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Tesbih kavramı, Kur'an'da Allah'ın mutlak yüceliğini ve noksansızlığını ifade etmek için kullanılır. Bu ayette, 'yüsebbihu' fiili, bu evlerdeki insanların Allah'ı sürekli olarak yücelttiğini, O'na şükrettiğini ve O'nun kudretini dile getirdiğini belirtir. Bu, ibadetin özünü oluşturan bir eylemdir."}]},{"word":"بِٱلْغُدُوِّ وَٱلْـَٔاصَالِ","root":"غ د و / أ ص ل","rootLatin":"ğ-d-v / e-s-l","meaning":"Sabah ve akşam vakitleri, yani günün başlangıcı ve sonu, sürekli ve düzenli ibadeti ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Ğuduvv (غدوّ), sabahın erken vakti; âsâl (آصال) ise akşam vakti, güneşin batışına yakın zamandır. Bu iki kelimenin birlikte kullanılması, ibadetin günün her iki ucunda, yani sürekli ve düzenli olarak yapılması gerektiğini vurgular. Bu, mescitlerdeki ibadetin kesintisizliğini ve önemini gösterir."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Ğuduvv, sabahın başlangıcıdır. Âsâl ise asîl kelimesinin çoğulu olup, ikindi vaktinden güneş batana kadar olan zaman dilimini kapsar. Bu ifade, ibadetin günün belirli ve önemli vakitlerinde, düzenli bir şekilde yerine getirilmesi gerektiğini belirtir. Bu, namaz vakitlerine de işaret eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'sabah ve akşam' ifadeleri, genellikle sürekli ve kesintisiz bir ibadet ve zikir halini simgeler. Bu ayetteki 'bil-ğuduvvi ve'l-âsâl', bu evlerdeki ibadetin belirli zaman dilimleriyle sınırlı kalmayıp, günün önemli anlarında sürekli olarak devam ettiğini gösterir. Bu, müminlerin Allah ile olan bağlarının sürekliliğini vurgular."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["zikir","tevhid","takva"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"فِى","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":2,"surface":"بُيُوتٍ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ب-ي-ت","rootLatin":"b-y-t","lemma":"بَيْت","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Nekre"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"evler"},{"position":3,"surface":"أَذِنَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ء-ذ-ن","rootLatin":"hamza-dh-n","lemma":"أَذِنَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"izin verdi"},{"position":4,"surface":"ٱللَّهُ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"a-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fâil olduğu için merfû","gloss":"Allah"},{"position":5,"surface":"أَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ki, -mesi"},{"position":6,"surface":"تُرْفَعَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ر-ف-ع","rootLatin":"r-f-ayn","lemma":"رَفَعَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Nasb edatından (أَن) sonra geldiği için mansûb","gloss":"yükseltilsin"},{"position":7,"surface":"وَيُذْكَرَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ذ-ك-ر","rootLatin":"dh-k-r","lemma":"ذَكَرَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf harfi (وَ) ile mansûb fiile (تُرْفَعَ) atfedildiği için mansûb","gloss":"ve anılsın"},{"position":8,"surface":"فِيهَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":8,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o (evler)"},{"position":9,"surface":"ٱسْمُهُۥ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-م-و","rootLatin":"s-m-w","lemma":"ٱسْم","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Meçhul fiilin (يُذْكَرَ) nâib-i fâili olduğu için merfû","gloss":"adı"},{"position":9,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onun"},{"position":10,"surface":"يُسَبِّحُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"س-ب-ح","rootLatin":"s-b-h","lemma":"سَبَّحَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"tesbih eder"},{"position":11,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":11,"surface":"هُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona"},{"position":12,"surface":"فِيهَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فِي","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"içinde"},{"position":12,"surface":"هَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"o (evler)"},{"position":13,"surface":"بِٱلْغُدُوِّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":13,"surface":"ٱلْغُدُوِّ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"غ-د-و","rootLatin":"gh-d-w","lemma":"غُدُوّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"sabah"},{"position":14,"surface":"وَٱلْـَٔاصَالِ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":14,"surface":"ٱلْـَٔاصَالِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ء-ص-ل","rootLatin":"hamza-s-l","lemma":"أَصِيل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf harfi (وَ) ile mecrûr isme (ٱلْغُدُوِّ) atfedildiği için mecrûr","gloss":"akşamlar"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûr Sûresi** · *24/36-37*
- **Nûr Sûresi** · *24/36-37*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/36-37*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/ 36*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/36*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/36-37*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/ 36*
- **Tesbih ve Zikir** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/36*