# Nûr Sûresi, 52. Âyet (24:52)

> وَمَن يُطِعِ ٱللَّهَ وَرَسُولَهُۥ وَيَخْشَ ٱللَّهَ وَيَتَّقْهِ فَأُو۟لَـٰٓئِكَ هُمُ ٱلْفَآئِزُونَ

*Vemen yuti'i(A)llâhe verasûlehu veyaḣşa(A)llâhe veyettekihi feulâ-ike humu-lfâ-izûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Kim Allah'a ve Resulüne itaat eder, Allah'tan korkar ve O'na karşı gelmekten sakınırsa, işte onlar başarıyı elde edenlerin ta kendileridir.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/24/52

---

## Tefsir

{"topics":["takva","iman","peygamberlik","ahiret-mukafat"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nûr Suresi 52. ayet, Allah'a ve Resûlü'ne itaatin, Allah'tan haşyet duymanın ve takva sahibi olmanın kurtuluşa ermenin temel şartları olduğunu vurgulamaktadır. Ayet, bu kavramların birbiriyle ilişkisini ve nihai sonucu olan 'kurtuluş'u dilbilimsel bir kesinlikle ifade eder.","keyConcepts":[{"word":"يُطِعِ","root":"ط و ع","rootLatin":"t-v-a","meaning":"Allah'ın emirlerine ve Peygamber'in sünnetine uygun davranmak, boyun eğmek ve itaat etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'tav' (طوع) kökünü, bir şeye isteyerek yönelmek ve boyun eğmek olarak açıklar. Ayetteki 'yutı'' (يُطِعِ) fiili, Allah'ın ve Resûlü'nün emirlerine gönüllü olarak uymayı, rızayla itaat etmeyi ifade eder. Bu, zorlama olmaksızın, içten gelen bir teslimiyet halidir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'tâat' kelimesini 'inkıyâd' (boyun eğme) ve 'imtisâl' (uyma) olarak açıklar. Ayetteki kullanımı, Allah'ın ve Resûlü'nün hükümlerine karşı gelmeyip, onlara tam bir teslimiyetle tabi olmayı mecazi olarak ifade eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tâat' kavramının Kur'an'da genellikle Allah'ın ve Resûlü'nün emirlerine kayıtsız şartsız uymayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'yutı'' fiili, sadece emirleri yerine getirmekle kalmayıp, aynı zamanda bu emirlere karşı içsel bir kabul ve rıza göstermeyi de içerir."}]},{"word":"وَيَخْشَ","root":"خ ش ي","rootLatin":"h-ş-y","meaning":"Allah'ın azametinden ve kudretinden dolayı duyulan saygılı korku ve çekinme hali.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'haşyet' (خشية) kelimesini 'ta'zim' (yüceltme) ile birlikte duyulan korku olarak tanımlar. Bu, cehaletten kaynaklanan bir korku değil, bilginin ve idrakin getirdiği bir saygı ve ürperti halidir. Ayetteki 'yahşa' (يَخْشَ) fiili, Allah'ın azametini idrak ederek O'na karşı duyulan derin saygıyı ve bu saygıdan kaynaklanan çekinmeyi ifade eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'haşyet'in 'havf'tan (korku) farklı olarak, daha çok ilahi kudret ve azamet karşısında duyulan saygılı bir korku olduğunu belirtir. Bu, Allah'ın büyüklüğünü ve O'nun her şeye gücünün yettiğini bilmekten kaynaklanan bir huşu halidir. Ayetteki 'yahşa', müminin Allah'a karşı beslediği bu özel türden korkuyu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'haşyet'i, 'ilmin gerektirdiği korku' olarak tanımlar. Yani, Allah'ı tanıdıkça, O'nun sıfatlarını bildikçe artan bir korku ve saygı. Ayetteki 'yahşa', müminin Allah hakkındaki bilgisinin derinliğine paralel olarak gelişen bu manevi durumu ifade eder."}]},{"word":"وَيَتَّقْهِ","root":"و ق ي","rootLatin":"v-k-y","meaning":"Allah'ın azabından korunmak için emirlerine uyup yasaklarından kaçınmak, takva sahibi olmak.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'vikaye' (وقاية) kökünü, bir şeyi zarardan korumak olarak açıklar. 'Takva' (تقوى) ise, nefsi korkulan şeyden korumaktır. Ayetteki 'yettekıh' (وَيَتَّقْهِ) fiili, Allah'ın azabından korunmak için O'nun emirlerine sarılmayı ve yasaklarından uzak durmayı, yani takva sahibi olmayı ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'takva'nın, Allah'ın azabından sakınmak için O'na itaat etmek ve günahlardan uzak durmak olduğunu belirtir. Ayetteki 'yettekıh', Allah'ın koyduğu sınırları aşmaktan sakınmayı, O'nun rızasını kazanmaya yönelik bilinçli bir çabayı gösterir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'takva'nın Kur'an'da merkezi bir kavram olduğunu ve Allah'a karşı sorumluluk bilinciyle hareket etmeyi, O'nun emirlerine riayet etmeyi ve yasaklarından kaçınmayı ifade ettiğini belirtir. Ayetteki 'yettekıh', bu sorumluluk bilincinin pratik hayattaki yansımasını, yani Allah'ın azabından korunma gayretini vurgular."}]},{"word":"ٱلْفَآئِزُونَ","root":"ف و ز","rootLatin":"f-v-z","meaning":"Dünya ve ahirette başarıya ulaşan, kurtuluşa eren ve muradına nail olan kimseler.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'fevz' (فوز) kelimesini, bir şeye ulaşmak ve onu elde etmek olarak açıklar. Bu, hem dünya hem de ahiret saadetini kapsar. Ayetteki 'el-fâizûn' (الفائزون) kelimesi, Allah'a itaat eden, O'ndan korkan ve sakınanların nihai olarak cennete ulaşarak kurtuluşa ereceklerini ve en büyük başarıyı kazanacaklarını ifade eder."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'fevz'in, istenilen şeye ulaşmak ve korkulan şeyden kurtulmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'el-fâizûn', Allah'ın vaat ettiği mükafatlara nail olan, azaptan kurtulan ve ebedi saadeti elde eden kimseleri tanımlar."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'fevz'i, 'necât' (kurtuluş) ve 'zafer' (başarı) ile eş anlamlı olarak kullanır. Ayetteki 'el-fâizûn', Allah'ın rızasını kazanarak dünya ve ahiretteki en büyük kurtuluşa ve zafere ulaşanları ifade eder."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَمَن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"İsm-i şart olduğu için mebnî","gloss":"kim"},{"position":2,"surface":"يُطِعِ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ط-و-ع","rootLatin":"ṭ-w-ʿ","lemma":"أَطَاعَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"İsm-i şartın fiili olduğu için meczûm","gloss":"itaat ederse"},{"position":3,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Allah'a"},{"position":4,"surface":"وَرَسُولَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"رَسُولَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-س-ل","rootLatin":"r-s-l","lemma":"رَسُول","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb isme atfedildiği için mansûb","gloss":"elçisi"},{"position":4,"surface":"هُۥ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mahallen mecrûr","gloss":"onun"},{"position":5,"surface":"وَيَخْشَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"يَخْشَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-ش-ي","rootLatin":"ḫ-š-y","lemma":"خَشِيَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki meczûm fiile atfedildiği için meczûm","gloss":"korkarsa"},{"position":6,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"Allah'tan"},{"position":7,"surface":"وَيَتَّقْهِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":7,"surface":"يَتَّقْ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"و-ق-ي","rootLatin":"w-q-y","lemma":"اِتَّقَى","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki meczûm fiile atfedildiği için meczûm","gloss":"sakınırsa"},{"position":7,"surface":"هِ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mahallen mansûb","gloss":"O'ndan"},{"position":8,"surface":"فَأُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Rabıt","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"فَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"işte"},{"position":8,"surface":"أُو۟لَـٰٓئِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أُولَٰئِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mübteda olduğu için mahallen merfû","gloss":"onlar"},{"position":9,"surface":"هُمُ","pos":"harf","posDetail":"Fasl Zamiri","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Fasl zamiri olduğu için mebnî","gloss":"onlar"},{"position":10,"surface":"ٱلْفَآئِزُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ف-و-ز","rootLatin":"f-w-z","lemma":"فَائِز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Merfû"},"irabReason":"Haber olduğu için merfû","gloss":"kurtulanlardır"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûr Sûresi** · *24/52*
- **Nûr Sûresi** · *24/52*
