# Nûr Sûresi, 53. Âyet (24:53)

> ۞ وَأَقْسَمُوا۟ بِٱللَّهِ جَهْدَ أَيْمَـٰنِهِمْ لَئِنْ أَمَرْتَهُمْ لَيَخْرُجُنَّ ۖ قُل لَّا تُقْسِمُوا۟ ۖ طَاعَةٌ مَّعْرُوفَةٌ ۚ إِنَّ ٱللَّهَ خَبِيرٌۢ بِمَا تَعْمَلُونَ

*Veaksemû bi(A)llâhi cehde eymânihim le-in emertehum leyaḣrucun(ne)(s) kul lâ tuksimû(s) tâ'atun ma'rûfe(tun)(c) inna(A)llâhe ḣabîrun bimâ ta'melûn(e)*

**Meal (Diyanet):** Münafıklar, sen kendilerine emrettiğin takdirde mutlaka savaşa çıkacaklarına dair en ağır bir şekilde Allah'a yemin ettiler. De ki: "Yemin etmeyin. Sizden istenen güzelce itaat etmektir. Şüphesiz Allah, yaptıklarınızdan hakkıyla haberdardır."

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/24/53

---

## Tefsir

{"topics":["munafiklar","iman","soz-yalan","takva"]}

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nûr Suresi 53. ayet, münafıkların yeminlerini ve bu yeminlerin değersizliğini ele alırken, Allah'ın her şeyi bildiğini vurgular. Ayet, 'yemin etme', 'itaat' ve 'haberdar olma' gibi temel kavramlar üzerinden münafıkların iç yüzünü ve Allah'ın ilmini ortaya koyar.","keyConcepts":[{"word":"أَقْسَمُوا۟","root":"ق س م","rootLatin":"k-s-m","meaning":"Yemin etmek, ant içmek anlamına gelir ve burada münafıkların samimiyetsiz yeminlerini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'kasem' kelimesinin aslen bir şeyi bölmek, taksim etmek anlamına geldiğini, ancak daha sonra yemin etmek için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'aksemû' fiili, münafıkların Allah adına yaptıkları, ancak içten olmayan yeminlerini ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'aksemû billâh' ifadesini 'Allah adına yemin ettiler' şeklinde açıklar. Ayetteki bağlamda, bu yeminlerin sadece lafızda kaldığını, eyleme dönüşmediğini ve dolayısıyla bir mecaz-ı mürsel olduğunu ima eder."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'da yemin kavramının genellikle bir taahhüdü veya bir iddiayı pekiştirmek için kullanıldığını belirtir. Ancak bu ayetteki 'aksemû' fiili, münafıkların yeminlerinin aksine, bir taahhüdü değil, bir aldatmacayı ve samimiyetsizliği temsil ettiğini vurgular."}]},{"word":"جَهْدَ","root":"ج ه د","rootLatin":"c-h-d","meaning":"Bir şeyi başarmak için gösterilen azami çaba ve gayret anlamına gelir; burada yeminlerini en güçlü şekilde ettiklerini belirtir.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"'Cehd' kelimesinin, bir şeyi elde etmek için tüm gücü sarf etmek olduğunu ifade eder. Ayetteki 'cehde eymânihim' ifadesi, münafıkların yeminlerini en şiddetli ve en kuvvetli şekilde ettiklerini, ancak bu şiddetin samimiyetten yoksun olduğunu gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'cehd'in meşakkatle birlikte yapılan gayret olduğunu belirtir. Ayetteki kullanımı, münafıkların yeminlerini sanki büyük bir çaba ve samimiyetle ediyorlarmış gibi gösterdiklerini, ancak bunun bir aldatmaca olduğunu ima eder."}]},{"word":"لَيَخْرُجُنَّ","root":"خ ر ج","rootLatin":"h-r-c","meaning":"Çıkmak, ayrılmak anlamına gelir; burada savaşa çıkma vaadini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'hurûc' kelimesinin genel olarak bir yerden ayrılmak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'leyahrucünne' ifadesi, münafıkların emredildiğinde savaşa çıkacaklarına dair ettikleri yeminleri ifade eder, ancak bu yeminlerin yerine getirilmeyeceği ima edilir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'hurûc'un burada 'savaşa çıkmak' anlamında kullanıldığını açıklar. Münafıkların bu vaadi, aslında bir kaçış veya bahanelerle savaştan geri durma niyetlerini gizlemek için kullandıkları bir retorik olarak yorumlanabilir."}]},{"word":"طَاعَةٌ","root":"ط و ع","rootLatin":"t-v-'-","meaning":"İtaat etmek, boyun eğmek anlamına gelir; burada münafıkların sözde itaatinin bilinen bir durum olduğunu ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İsfehânî, 'tâ'at' kelimesinin isteyerek boyun eğmek, emre uymak anlamına geldiğini belirtir. Ayetteki 'tâ'atun ma'rûfetun' ifadesi, münafıkların itaatinin sadece dilde kaldığını, fiiliyatta ise itaatsizliklerinin herkesçe bilindiğini vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'tâ'at'ın 'irade ile uyum' olduğunu ifade eder. Ayetteki 'tâ'atun ma'rûfetun' ifadesi, münafıkların itaatinin bilinen bir 'tür' olduğunu, yani onların itaatinin sadece sözde kaldığını ve gerçek bir bağlılık içermediğini ima eder."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'tâ'at'ın Kur'an'da genellikle Allah'a ve Resulüne karşı gösterilen samimi bağlılığı ifade ettiğini belirtir. Ancak bu ayetteki 'tâ'atun ma'rûfetun' ifadesi, münafıkların itaatinin bu samimiyetten uzak, yüzeysel ve herkesçe bilinen bir ikiyüzlülük olduğunu gösterir."}]},{"word":"خَبِيرٌۢ","root":"خ ب ر","rootLatin":"h-b-r","meaning":"Her şeyden haberdar olan, her şeyi bilen anlamına gelir; Allah'ın münafıkların yaptıklarından tam olarak haberdar olduğunu vurgular.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"'Habîr' kelimesinin, bir şeyin iç yüzünü, gizli yönlerini bilen anlamına geldiğini açıklar. Ayetteki 'innallâhe habîrun bimâ ta'melûn' ifadesi, Allah'ın münafıkların sadece sözlerini değil, niyetlerini ve gizli amellerini de bildiğini vurgulayarak, onların yeminlerinin boşluğunu ortaya koyar."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Semîn el-Halebî, 'habîr' isminin Allah'ın sıfatlarından biri olduğunu ve O'nun her şeyden tam ve eksiksiz bilgi sahibi olduğunu ifade eder. Bu ayette, Allah'ın münafıkların ikiyüzlü yeminlerinin ve itaatsizliklerinin tüm detaylarını bildiği mesajı verilir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'habîr' kavramının Kur'an'da Allah'ın mutlak ilmini ve her şeyi kuşatan bilgisini ifade ettiğini belirtir. Bu ayette, münafıkların aldatıcı davranışlarının Allah'ın bilgisi dışında kalamayacağı, dolayısıyla yeminlerinin bir anlam ifade etmediği vurgulanır."}]}]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"أَقْسَمُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-س-م","rootLatin":"q-s-m","lemma":"أَقْسَمَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yemin ettiler"},{"position":2,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":2,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"Allah'a"},{"position":3,"surface":"جَهْدَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ج-ه-د","rootLatin":"j-h-d","lemma":"جَهْد","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûl-i Mutlak olduğu için mansûb","gloss":"bütün güçleriyle"},{"position":4,"surface":"أَيْمَـٰنِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ي-م-ن","rootLatin":"y-m-n","lemma":"يَمِين","form":"-","features":{"state":"Nekre","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"yeminleri"},{"position":4,"surface":"هِمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"onların"},{"position":5,"surface":"لَئِنْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Şart","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَئِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"eğer"},{"position":6,"surface":"أَمَرْتَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ا-م-ر","rootLatin":"ʾ-m-r","lemma":"أَمَرَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"emrettin"},{"position":6,"surface":"هُمْ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"onlara"},{"position":7,"surface":"لَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"elbette"},{"position":7,"surface":"يَخْرُجُنَّ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"خ-ر-ج","rootLatin":"kh-r-j","lemma":"خَرَجَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Nûn-i Te'kîd ile birleştiği için mebnî","gloss":"çıkacaklar"},{"position":8,"surface":"قُل","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Emir","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Emir","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Emir fiil olduğu için mebnî","gloss":"de ki"},{"position":9,"surface":"لَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nehiy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لَا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"yapmayın"},{"position":10,"surface":"تُقْسِمُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ق-س-م","rootLatin":"q-s-m","lemma":"أَقْسَمَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Meczûm"},"irabReason":"Nehiy edatı 'lâ'dan sonra geldiği için meczûm","gloss":"yemin etmeyin"},{"position":11,"surface":"طَاعَةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"ط-و-ع","rootLatin":"ṭ-w-ʿ","lemma":"طَاعَة","form":"Fi'âle","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"Mübteda olduğu için merfû (takdir edilen bir 'hiye'nin haberi de olabilir)","gloss":"itaat"},{"position":12,"surface":"مَّعْرُوفَةٌ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"ع-ر-ف","rootLatin":"ʿ-r-f","lemma":"مَعْرُوف","form":"-","features":{"state":"Nekre","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için merfû","gloss":"bilinen, malum"},{"position":13,"surface":"إِنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنَّ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"şüphesiz"},{"position":14,"surface":"ٱللَّهَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"İnne'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"Allah"},{"position":15,"surface":"خَبِيرٌۢ","pos":"isim","posDetail":"Sıfat-ı Müşebbehe","root":"خ-ب-ر","rootLatin":"kh-b-r","lemma":"خَبِير","form":"Fa'îl","features":{"state":"Nekre","irab":"Merfû"},"irabReason":"İnne'nin haberi olduğu için merfû","gloss":"haberdardır"},{"position":16,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ile"},{"position":16,"surface":"مَا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَا","form":"-","features":{"irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"şey"},{"position":17,"surface":"تَعْمَلُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ع-م-ل","rootLatin":"ʿ-m-l","lemma":"عَمِلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatı olmadığı için merfû","gloss":"yapıyorsunuz"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûr Sûresi** · *24/53*
- **Nûr Sûresi** · *24/53*
- **Nûr Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Nûr Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Nûr Sûresi** · *53. âyetler*
- **Nûr Sûresi** · *53. âyetler*
- **Nûr Sûresi** · *24/53*
- **Nûr Sûresi** · *24/53*
- **Nûr Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Nûr Sûresi** · *53. Âyetler*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/53*
- **Kur'ân-ı Kerîm'de Yolculuk — 53. Âyetler ve Terzi Baba** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *24/53*