# Nûr Sûresi, 9. Âyet (24:9)

> وَٱلْخَـٰمِسَةَ أَنَّ غَضَبَ ٱللَّهِ عَلَيْهَآ إِن كَانَ مِنَ ٱلصَّـٰدِقِينَ

*Velḣâmisete enne ġadaba(A)llâhi ‘aleyhâ in kâne mine-ssâdikîn(e)*

**Meal (Diyanet):** (8-9) Kocasının yalancılardan olduğuna dair Allah'ı dört defa şahit getirmesi (Allah adına yemin etmesi), beşinci defada da eğer kocası doğru söyleyenlerden ise Allah'ın gazabının kendi üzerine olmasını dilemesi, kadından cezayı kaldırır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/24/9

---

## Kelime Tahlili

{"summary":"Nûr Suresi'nin 9. ayeti, li'ân (lanetleşme) hükmünü ele alarak, kadının beşinci yemini ile Allah'ın gazabını üzerine çekmesini konu edinir. Ayet, özellikle 'gazap' ve 'sadık' kavramları üzerinden ilahi ceza ve doğruluğun önemini vurgular.","keyConcepts":[{"word":"وَٱلْخَـٰمِسَةَ","root":"خ-م-س","rootLatin":"h-m-s","meaning":"Beşinci kez yemin etme eylemini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'hamse' (beş) kökünün sayısal bir ifade olduğunu belirtir. Bu ayetteki 'el-hâmise' ise, li'ân yeminlerinin beşincisini, yani kadının kendi üzerine Allah'ın gazabını çağırdığı son yemini ifade eder. Bu, önceki dört yeminden farklı olarak, ilahi bir ceza talebini içerir."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'hâmis' kelimesinin 'beşinci' anlamına geldiğini ve bu bağlamda li'ân yeminlerinin sonuncusu olduğunu açıklar. Kadının bu yemini, kocasının yalan söylediği takdirde kendi üzerine Allah'ın gazabını çekme isteğini dile getirir ve bu, hukuki bir sonuç doğurur."}]},{"word":"غَضَبَ","root":"غ-ض-ب","rootLatin":"ğ-d-b","meaning":"Allah'ın bir fiile veya duruma karşı duyduğu hoşnutsuzluk ve ceza iradesini ifade eder.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'gazab' kelimesinin lügatte öfke ve kızgınlık anlamına geldiğini belirtir. Allah'a nispet edildiğinde ise bu, Allah'ın bir kuldan razı olmaması, ona azap etme iradesi ve ceza vermesi demektir. Ayetteki bağlamda, kadının yalan söylemesi durumunda Allah'ın ona gazap etmesi, yani onu cezalandırması anlamına gelir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'gazab'ın kalpteki öfke halini ifade ettiğini, Allah'a nispet edildiğinde ise bu durumun Allah'ın intikam alma ve cezalandırma iradesi olarak tecelli ettiğini açıklar. Nûr Suresi'ndeki bu kullanım, kadının yalan yere yemin etmesi durumunda ilahi bir ceza ile karşılaşacağını vurgular."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, Kur'an'daki 'gazab' kavramının, Allah'ın belirli bir davranışa karşı gösterdiği olumsuz tepkiyi ve bunun sonucunda ortaya çıkan cezayı ifade ettiğini belirtir. Bu ayetteki 'gazab', kadının yalan yere yemin etmesi durumunda karşılaşacağı ilahi azabı ve laneti sembolize eder, bu da onun toplumdaki konumunu ve ahiretteki akıbetini etkiler."}]},{"word":"ٱلصَّـٰدِقِينَ","root":"ص-د-ق","rootLatin":"s-d-q","meaning":"Doğru sözlü, dürüst ve hakikate uygun davranan kişileri ifade eder.","sources":[{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'sadık' kelimesinin 'doğru söyleyen' anlamına geldiğini ve bu ayette kocanın iddiasında haklı olması durumunu ifade ettiğini belirtir. Eğer koca doğru söylüyorsa, kadının yalan yere yemin etmesi durumunda Allah'ın gazabına uğraması kaçınılmazdır."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sıdk' kökünün 'sözün veya fiilin gerçeğe uygun olması' anlamına geldiğini açıklar. 'Sadıkîn' ise, sözlerinde ve davranışlarında doğruluktan ayrılmayan kimselerdir. Ayetteki 'in kâne mine's-sâdikîn' ifadesi, kocanın iddiasında doğru olması halinde kadının durumunun ciddiyetini vurgular."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Güngör, 'sıdk' kavramının Kur'an'da sadece sözlü doğruluğu değil, aynı zamanda niyet ve eylemdeki dürüstlüğü de kapsadığını belirtir. Bu ayette 'sadıkîn', kocanın zina iddiasında haklı ve dürüst olduğunu ifade eder ki bu da li'ân sürecinin temelini oluşturur."}]}]}

## Tefsir

{"topics":["hukuk-ceza","adalet","soz-yalan"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"ٱلْخَـٰمِسَةَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"خ-م-س","rootLatin":"ḫ-m-s","lemma":"خَامِس","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"beşincisi"},{"position":2,"surface":"أَنَّ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Te'kîd ve Nasb","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَنَّ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"şüphesiz ki"},{"position":3,"surface":"غَضَبَ","pos":"isim","posDetail":"Masdar","root":"غ-ض-ب","rootLatin":"ġ-ḍ-b","lemma":"غَضَب","form":"Fa'al","features":{"number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"أَنَّ'nin ismi olduğu için mansûb","gloss":"gazabı"},{"position":4,"surface":"ٱللَّهِ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Celâl","root":"ا-ل-ه","rootLatin":"ʾ-l-h","lemma":"ٱللَّه","form":"-","features":{"state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Allah'ın"},{"position":5,"surface":"عَلَيْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"عَلَى","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"üzerine"},{"position":5,"surface":"هَآ","pos":"harf","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onun (kadının)"},{"position":6,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Şart Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِن","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"eğer"},{"position":7,"surface":"كَانَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"idi"},{"position":8,"surface":"مِنَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"-den, -dan"},{"position":9,"surface":"ٱلصَّـٰدِقِينَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ص-د-ق","rootLatin":"ṣ-d-q","lemma":"صَادِق","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"doğrulardan"}]

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Nûr Sûresi** · *24/8-9*
- **Nûr Sûresi** · *24/8-9*
