# Furkân Sûresi, 11. Âyet (25:11)

> بَلْ كَذَّبُوا۟ بِٱلسَّاعَةِ ۖ وَأَعْتَدْنَا لِمَن كَذَّبَ بِٱلسَّاعَةِ سَعِيرًا

*Bel keżżebû bi-ssâ'a(ti)(s) vea'tednâ limen keżżebe bi-ssâ'ati se'îrâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Hayır, onlar Kıyameti de yalanladılar. Biz ise o Kıyameti yalanlayanlara çılgın bir cehennem ateşi hazırlamışızdır.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/25/11

---

## Tefsir

{"topics":["kiyamet","cehennem","musrikler","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"بَلْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i İbtidâ","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بَلْ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"bilakis"},{"position":2,"surface":"كَذَّبُوا۟","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yalanladılar"},{"position":3,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":3,"surface":"ٱلسَّاعَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ع","rootLatin":"s-w-ʿ","lemma":"سَاعَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"saati"},{"position":4,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ve"},{"position":4,"surface":"أَعْتَدْنَا","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ع-ت-د","rootLatin":"ʿ-t-d","lemma":"أَعْتَدَ","form":"İf'âl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"1.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"hazırladık"},{"position":5,"surface":"لِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"için"},{"position":5,"surface":"مَن","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mevsûl","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مَن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"kimseye"},{"position":6,"surface":"كَذَّبَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ك-ذ-ب","rootLatin":"k-dh-b","lemma":"كَذَّبَ","form":"Tef'îl","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"yalanladı"},{"position":7,"surface":"بِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"بِ","form":"-","features":{"irab":"Mebnî"},"irabReason":"Harf olduğu için mebnî","gloss":"ile"},{"position":7,"surface":"ٱلسَّاعَةِ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-و-ع","rootLatin":"s-w-ʿ","lemma":"سَاعَة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","state":"Marife","irab":"Mecrûr"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"saati"},{"position":8,"surface":"سَعِيرًا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"س-ع-ر","rootLatin":"s-ʿ-r","lemma":"سَعِير","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","state":"Nekre","irab":"Mansûb"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"çılgın alevli bir ateş"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, kıyamet saatini yalanlayanların akıbetini ele almaktadır. Temel kavramlar, yalanlama eylemi, kıyamet saati ve bu yalanlamanın karşılığı olan cehennem ateşidir. Ayet, inkarın ciddiyetini ve sonuçlarını vurgular.","keyConcepts":[{"word":"كَذَّبُوا۟","root":"ك ذ ب","rootLatin":"k-z-b","meaning":"Bir şeyi veya bir kimseyi yalanlamak, doğru olmadığını iddia etmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Kezzabe (كَذَّبَ) fiili, bir sözü veya haberi yalanlamak, doğru olmadığını söylemek anlamına gelir. Ayetteki 'bel kezzebû bi's-sâ'ati' ifadesi, müşriklerin kıyametin vuku bulacağına dair haberi kesin bir dille reddettiklerini, onu tamamen asılsız saydıklarını belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Kezzabe (كَذَّبَ) fiili, 'yalanladı' demektir. Burada kıyamet saatini yalanlamak, onun gerçekleşeceğine inanmamak, onu imkansız görmek anlamındadır. Bu, sadece bir sözü yalanlamak değil, aynı zamanda bir gerçeği inkar etmektir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Kur'an'da 'tekzîb' (yalanlama), genellikle Allah'ın ayetlerini, peygamberlerini veya ahiret gününü inkar etme bağlamında kullanılır. Bu ayetteki 'kıyamet saatini yalanlama', sadece bir olayın gerçekleşmeyeceğini düşünmekten öte, ilahi bir hakikati reddetme ve ona karşı çıkma anlamını taşır."}]},{"word":"بِٱلسَّاعَةِ","root":"س و ع","rootLatin":"s-v-ayn","meaning":"Kıyamet günü, hesap günü, dünyanın sonu.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sâ'at (سَاعَة), genellikle kıyamet günü için kullanılan bir terimdir. Bu kullanım, kıyametin aniden ve beklenmedik bir anda gelmesi, tıpkı bir saatin çabucak geçmesi gibi olması nedeniyledir. Ayetteki 'bi's-sâ'ati' ifadesi, kıyametin vuku bulacağı zamanı ve o günü ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sâ'at (سَاعَة), Kur'an'da kıyamet günü için kullanılan özel bir isimdir. Bu ayette, inkarcıların yalanladığı şeyin, dünyanın sonu ve diriliş günü olduğu açıkça belirtilmektedir."},{"author":"Mevlüt Güngör","work":"Kur'ân-ı Kerîm'de Kelime Anlam Bilgisi","detail":"Kur'an'da 'es-Sâ'at' kelimesi, belirli bir zaman diliminden ziyade, genellikle kıyamet gününü, yani diriliş ve hesap gününü ifade eden bir terimdir. Bu ayette, inkarcıların yalanladığı şey, bu büyük olayın kendisidir."}]},{"word":"وَأَعْتَدْنَا","root":"ع ت د","rootLatin":"ayn-t-d","meaning":"Hazırlamak, tedarik etmek, bir şeyi önceden hazır hale getirmek.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İ'tâd (إِعْتَاد), bir şeyi önceden hazırlamak, tedarik etmek anlamına gelir. Ayetteki 'a'tednâ' (hazırladık) ifadesi, Allah'ın kıyameti yalanlayanlar için cehennem ateşini önceden ve kesin olarak hazırladığını, bunun kaçınılmaz bir sonuç olduğunu vurgular."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"İ'tâd (إِعْتَاد), bir şeyi bir amaç için hazır ve nazır kılmaktır. Bu ayette, Allah'ın inkarcılar için 'sa'îr'i (çılgın alevli ateşi) hazırlaması, onların bu akıbete müstahak olduklarını ve bunun ilahi bir takdir olduğunu gösterir."}]},{"word":"سَعِيرًا","root":"س ع ر","rootLatin":"s-ayn-r","meaning":"Şiddetli bir şekilde yanan, alevleri yükselen ateş; cehennemin bir adı.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Sa'îr (سَعِير), şiddetli bir şekilde yanan, alevleri yükselen ateştir. Kur'an'da cehennemin isimlerinden biridir ve onun yakıcı, kavurucu özelliğini vurgular. Ayetteki 'sa'îran' kelimesi, kıyameti yalanlayanlara vaat edilen azabın dehşetini ve şiddetini ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Sa'îr (سَعِير), cehennemin bir adıdır ve 'sa'ara' fiilinden türemiştir ki bu, ateşi tutuşturmak, alevlendirmek demektir. Bu ayette, 'sa'îran' kelimesi, kıyameti inkar edenler için hazırlanan ateşin, alevleri şiddetli ve yakıcı bir ateş olduğunu belirtir."},{"author":"Semîn el-Halebî","work":"Umdetü'l-Huffâz","detail":"Sa'îr (سَعِير), cehennemin yedi tabakasından biri veya cehennemin genel bir vasfı olarak kullanılır. Bu kelime, ateşin şiddetini, yakıcılığını ve alevlerinin yükselişini ifade eder. Ayetteki kullanımı, inkarcıların karşılaşacağı azabın korkunçluğunu tasvir eder."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Furkân Sûresi** · *25/11*
- **Furkân Sûresi** · *25/11*