# Furkân Sûresi, 38. Âyet (25:38)

> وَعَادًا وَثَمُودَا۟ وَأَصْحَـٰبَ ٱلرَّسِّ وَقُرُونًۢا بَيْنَ ذَٰلِكَ كَثِيرًا

*Ve 'âden ve śemûde ve ashâbe-rrassi vekurûnen beyne żâlike keśîrâ(n)*

**Meal (Diyanet):** Ad ve Semud kavimlerini, Ress halkını ve bunların arasında pek çok nesilleri de helak ettik.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/25/38

---

## Tefsir

{"topics":["kissa-gecmis-kavimler","musrikler","ahiret-mukafat"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":1,"surface":"عَادًا","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ع-و-د","rootLatin":"ʿ-w-d","lemma":"عَاد","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"Ad (kavmi)"},{"position":2,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":2,"surface":"ثَمُودَا۟","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ث-م-د","rootLatin":"th-m-d","lemma":"ثَمُود","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"Semud (kavmi)"},{"position":3,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":3,"surface":"أَصْحَـٰبَ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ص-ح-ب","rootLatin":"ṣ-ḥ-b","lemma":"صَاحِب","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"sahipleri"},{"position":4,"surface":"ٱلرَّسِّ","pos":"isim","posDetail":"Özel İsim","root":"ر-س-س","rootLatin":"r-s-s","lemma":"رَسّ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"Ress (kuyusu)"},{"position":5,"surface":"وَ","pos":"harf","posDetail":"Atıf Harfi","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"Mebnî","gloss":"ve"},{"position":5,"surface":"قُرُونًۢا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ق-ر-ن","rootLatin":"q-r-n","lemma":"قَرْن","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Atıf harfi ile önceki mansûb kelimeye atfedildiği için mansûb","gloss":"nesiller"},{"position":6,"surface":"بَيْنَ","pos":"isim","posDetail":"Zarf-ı Mekan","root":"ب-ي-ن","rootLatin":"b-y-n","lemma":"بَيْن","form":"-","features":{"irab":"Mansûb","state":"Marife"},"irabReason":"Zarf olduğu için mansûb","gloss":"arasında"},{"position":7,"surface":"ذَٰلِكَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i İşaret","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"ذَٰلِكَ","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Muzâfun ileyh olduğu için mecrûr","gloss":"bu"},{"position":8,"surface":"كَثِيرًا","pos":"isim","posDetail":"Sıfat","root":"ك-ث-ر","rootLatin":"k-th-r","lemma":"كَثِير","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"birçok"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, geçmişte helak edilmiş kavimlerden bahsederek Allah'ın kudretini ve inkarcıların akıbetini vurgulamaktadır. Anahtar kavramlar, helak edilen toplulukların isimleri ve 'nesiller' kelimesi üzerinden bu ilahi cezalandırmanın kapsamını ve tekrarını işaret eder.","keyConcepts":[{"word":"عَادًا","root":"ع و د","rootLatin":"a-v-d","meaning":"Hz. Hud'un kavmi olan Ad topluluğu.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Ad' kelimesini Kur'an'da helak edilen bir kavmin özel ismi olarak zikreder. Ayetteki kullanımı, bu kavmin geçmişte yaşamış ve Allah tarafından cezalandırılmış bir topluluk olduğunu belirtir."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'Ad'ı Kur'an'da geçen ve peygamberlerini yalanladıkları için helak edilen bir ümmet olarak açıklar. Ayetteki bağlamda, bu kavmin ibret alınması gereken bir örnek teşkil ettiğini vurgular."}]},{"word":"ثَمُودَا۟","root":"ث م د","rootLatin":"s-m-d","meaning":"Hz. Salih'in kavmi olan Semud topluluğu.","sources":[{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'Semud'u Kur'an'da 'Ad' kavminden sonra zikredilen, peygamberlerini inkar ettikleri için helak edilmiş bir kavim olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, bu iki kavmin benzer akıbetini yan yana getirerek mesajı pekiştirir."},{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'Semud'u 'Ad' gibi, Kur'an'da helak edilen bir kavmin özel ismi olarak ele alır. Ayetteki bağlamda, bu kavmin de ilahi gazaba uğradığını ve geçmişin bir dersi olduğunu ifade eder."}]},{"word":"ٱلرَّسِّ","root":"ر س س","rootLatin":"r-s-s","meaning":"Kuyu veya su kaynağı etrafında yaşayan ve helak edilmiş bir topluluk olan Ress ehli.","sources":[{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Sicistânî, 'Ress' kelimesini 'kuyu' veya 'maden kuyusu' anlamında kullanır ve 'Ashâbü'r-Ress'in kuyu etrafında yaşayan, peygamberlerini yalanladıkları için helak edilmiş bir kavim olduğunu belirtir. Ayetteki bağlamda, bu kavmin de ilahi cezaya çarptırılanlardan biri olduğunu gösterir."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'Ress'in 'kuyu' anlamına geldiğini ve 'Ashâbü'r-Ress'in, peygamberlerini öldürdükleri için helak edilen bir topluluk olduğunu ifade eder. Ayetteki kullanımı, bu kavmin de diğerleri gibi ilahi adaletin tecellisine uğradığını vurgular."}]},{"word":"قُرُونًۢا","root":"ق ر ن","rootLatin":"k-r-n","meaning":"Nesiller, çağlar veya belirli bir zaman diliminde yaşamış insan toplulukları.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'karn' kelimesini 'birbirine yakın olan şey' ve 'bir asırda yaşayan insanlar topluluğu' olarak açıklar. Ayetteki 'kurûnen kesîrâ' (birçok nesiller) ifadesi, Ad ve Semud gibi bilinen kavimlerin yanı sıra, adı anılmayan pek çok topluluğun da helak edildiğini ifade eder."},{"author":"Ebu'l-Bekâ el-Kefevî","work":"el-Külliyyât","detail":"Kefevî, 'karn'ı 'bir asırda yaşayan insanlar' veya 'bir peygamberin ümmeti' olarak tanımlar. Ayetteki kullanımı, Allah'ın helak ettiği kavimlerin sadece zikredilenlerle sınırlı olmadığını, aksine çok sayıda farklı nesli kapsadığını belirtir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'karn' kavramının Kur'an'da genellikle geçmişte yaşamış ve helak edilmiş toplulukları ifade etmek için kullanıldığını belirtir. Ayetteki 'kurûnen kesîrâ' ifadesi, bu ilahi cezalandırmanın geniş kapsamını ve tarihsel sürekliliğini vurgular."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Furkân Sûresi** · *25/38*
- **Furkân Sûresi** · *25/38*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *25/38*