# Furkân Sûresi, 8. Âyet (25:8)

> أَوْ يُلْقَىٰٓ إِلَيْهِ كَنزٌ أَوْ تَكُونُ لَهُۥ جَنَّةٌ يَأْكُلُ مِنْهَا ۚ وَقَالَ ٱلظَّـٰلِمُونَ إِن تَتَّبِعُونَ إِلَّا رَجُلًا مَّسْحُورًا

*Ev yulkâ ileyhi kenzun ev tekûnu lehu cennetun ye/kulu minhâ(c) vekâle-zzâlimûne in tettebi'ûne illâ raculen meshûrâ(n)*

**Meal (Diyanet):** "Yahut kendisine bir hazine verilseydi veya ürününden yiyeceği bir bahçesi olsaydı ya!" Zalimler, (inananlara): "Siz ancak büyülenmiş bir adama uyuyorsunuz" dediler.

**Kaynak:** https://terzibabairfanmektebi.com/tefsir/25/8

---

## Tefsir

{"topics":["peygamberlik","musrikler","kufur-sirk"]}

## Tefsir

[{"position":1,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"veya"},{"position":2,"surface":"يُلْقَىٰٓ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ل-ق-ي","rootLatin":"l-q-y","lemma":"أَلْقَى","form":"İf'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Meçhul","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"verilseydi"},{"position":3,"surface":"إِلَيْهِ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَى","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ona"},{"position":3,"surface":"إِلَيْهِ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ona"},{"position":4,"surface":"كَنزٌ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ك-ن-ز","rootLatin":"k-n-z","lemma":"كَنْز","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Meçhul fiilin nâib-i fâili olduğu için merfû","gloss":"hazine"},{"position":5,"surface":"أَوْ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"أَوْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"veya"},{"position":6,"surface":"تَكُونُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ك-و-ن","rootLatin":"k-w-n","lemma":"كَانَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"olsaydı"},{"position":7,"surface":"لَهُۥ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"لِ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"onun için"},{"position":7,"surface":"لَهُۥ","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هُوَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"onun için"},{"position":8,"surface":"جَنَّةٌۭ","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ج-ن-ن","rootLatin":"j-n-n","lemma":"جَنَّة","form":"-","features":{"gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Merfû","state":"Nekre"},"irabReason":"Tekûnu fiilinin ismi olduğu için merfû","gloss":"bir bahçe"},{"position":9,"surface":"يَأْكُلُ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"أ-ك-ل","rootLatin":"a-k-l","lemma":"أَكَلَ","form":"-","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"yer"},{"position":10,"surface":"مِنْهَا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Cer","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"مِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ondan"},{"position":10,"surface":"مِنْهَا","pos":"isim","posDetail":"Muttasıl Zamir","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"هِيَ","form":"-","features":{"person":"3.","gender":"Müennes","number":"Müfred","irab":"Mecrûr","state":"Marife"},"irabReason":"Harf-i cerden sonra geldiği için mecrûr","gloss":"ondan"},{"position":11,"surface":"وَقَالَ","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Atıf","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"وَ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ve"},{"position":11,"surface":"قَالَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Mâzî","root":"ق-و-ل","rootLatin":"q-w-l","lemma":"قَالَ","form":"-","features":{"tense":"Mâzî","voice":"Ma'lûm","person":"3.","gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mebnî"},"irabReason":"Mâzî fiil olduğu için mebnî","gloss":"dedi"},{"position":12,"surface":"ٱلظَّـٰلِمُونَ","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Fâil","root":"ظ-ل-م","rootLatin":"z-l-m","lemma":"ظَالِم","form":"Fâ'il","features":{"gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû","state":"Marife"},"irabReason":"Fiilin fâili olduğu için merfû","gloss":"zalimler"},{"position":13,"surface":"إِن","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Nefy","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِنْ","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"ancak"},{"position":14,"surface":"تَتَّبِعُونَ","pos":"fiil","posDetail":"Fiil-i Muzâri","root":"ت-ب-ع","rootLatin":"t-b-'-","lemma":"اِتَّبَعَ","form":"İfti'âl","features":{"tense":"Muzâri","voice":"Ma'lûm","person":"2.","gender":"Müzekker","number":"Cemi","irab":"Merfû"},"irabReason":"Nasb veya cezm edatından etkilenmediği için merfû","gloss":"uyuyorsunuz"},{"position":15,"surface":"إِلَّا","pos":"harf","posDetail":"Harf-i Hasr","root":"-","rootLatin":"-","lemma":"إِلَّا","form":"-","features":{},"irabReason":"","gloss":"sadece"},{"position":16,"surface":"رَجُلًۭا","pos":"isim","posDetail":"İsim","root":"ر-ج-ل","rootLatin":"r-j-l","lemma":"رَجُل","form":"-","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Mef'ûlün bih olduğu için mansûb","gloss":"bir adam"},{"position":17,"surface":"مَّسْحُورًا","pos":"isim","posDetail":"İsm-i Mef'ûl","root":"س-ح-ر","rootLatin":"s-h-r","lemma":"مَسْحُور","form":"Mef'ûl","features":{"gender":"Müzekker","number":"Müfred","irab":"Mansûb","state":"Nekre"},"irabReason":"Önceki ismin sıfatı olduğu için mansûb","gloss":"büyülenmiş"}]

## Kelime Tahlili

{"summary":"Bu ayet, müşriklerin Peygamber'e yönelik itirazlarını ve onu küçümsemelerini dilbilimsel olarak ele almaktadır. Özellikle 'hazine', 'bahçe' ve 'büyülenmiş' gibi kavramlar üzerinden onların beklentileri ve Peygamber'e atfettikleri olumsuz sıfatlar vurgulanmaktadır.","keyConcepts":[{"word":"كَنزٌ","root":"كنز","rootLatin":"k-n-z","meaning":"Ayette, peygamberin maddi zenginliğe sahip olması gerektiği beklentisiyle 'hazine' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'kenz' kelimesini 'toplanmış mal' olarak tanımlar ve genellikle yerin altında saklanan, biriktirilmiş değerli şeyleri ifade ettiğini belirtir. Ayetteki bağlamda, müşriklerin Peygamber'den beklediği olağanüstü maddi zenginliği, yani 'bir hazineye sahip olmasını' ifade eder."},{"author":"Ebû Ubeyde","work":"Mecâzü'l-Kur'ân","detail":"Ebû Ubeyde, 'kenz' kelimesinin mecazi olarak da kullanılabileceğini belirtse de, bu ayetteki kullanımının 'toplanmış, saklanmış mal' anlamında olduğunu ve müşriklerin Peygamber'in peygamberliğini ispatlamak için maddi bir gösterge olarak bir hazineye sahip olmasını talep ettiklerini vurgular."}]},{"word":"جَنَّةٌ","root":"جنن","rootLatin":"c-n-n","meaning":"Ayette, peygamberin geçimini sağlayacak, meyve ve sebze veren 'bahçe' anlamında kullanılmıştır.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'cennet' kelimesinin kök anlamının 'örtmek, gizlemek' olduğunu ve ağaçlarla örtülü, gizlenmiş bahçeler için kullanıldığını belirtir. Bu ayette ise müşriklerin, Peygamber'in geçimini sağlayacak, meyvelerinden yiyebileceği 'verimli bir bahçeye' sahip olması gerektiği yönündeki beklentilerini ifade eder."},{"author":"İbn Kuteybe","work":"Tefsîru Garîbi'l-Kur'ân","detail":"İbn Kuteybe, 'cennet' kelimesinin Kur'an'da hem ahiret yurdu hem de dünyevi bahçe anlamında kullanıldığını açıklar. Bu ayetteki 'cennet' kelimesi, müşriklerin Peygamber'den beklediği dünyevi refahın bir göstergesi olarak 'meyve veren bir bahçe' anlamındadır."}]},{"word":"ٱلظَّـٰلِمُونَ","root":"ظلم","rootLatin":"z-l-m","meaning":"Ayette, Allah'ın elçisine haksızlık eden, ona iftira atan ve gerçeği inkâr eden müşrikleri ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'zulm' kelimesinin 'bir şeyi ait olduğu yerden başka bir yere koymak' veya 'hakkı çiğnemek' anlamına geldiğini belirtir. Bu ayette 'zalimler', Peygamber'e karşı haksız ithamlarda bulunan, onun peygamberliğini inkâr ederek haddi aşan ve gerçeği saptıran müşrikleri ifade eder."},{"author":"Fîrûzâbâdî","work":"Basâiru Zevi't-Temyîz","detail":"Fîrûzâbâdî, 'zulm' kelimesinin 'hakkı eksiltmek, haksızlık etmek' anlamlarına geldiğini ve bu ayetteki 'zalimler'in, Peygamber'in risaletini inkâr ederek ve ona büyülenmiş demeleriyle büyük bir haksızlık ve iftira işlediklerini vurgular."}]},{"word":"مَّسْحُورًا","root":"سحر","rootLatin":"s-h-r","meaning":"Ayette, müşriklerin Peygamber'i küçümsemek ve etkisizleştirmek amacıyla 'büyülenmiş, aklı karışmış' olarak nitelemelerini ifade eder.","sources":[{"author":"Râgıb el-İsfehânî","work":"el-Müfredât fî Garîbi'l-Kur'ân","detail":"Râgıb, 'sihir' kelimesinin 'gerçeği gizleyip batılı göstermek' veya 'göz boyamak' anlamına geldiğini belirtir. 'Mes'hûr' ise 'büyülenmiş, aklı çelinmiş' demektir. Ayetteki bağlamda müşrikler, Peygamber'in sözlerini ve davetini geçersiz kılmak için onu 'büyülenmiş bir adam' olarak nitelendirmişlerdir."},{"author":"Toshihiko Izutsu","work":"Kur'an'da Dinî ve Ahlakî Kavramlar","detail":"Izutsu, 'sihir' kavramının Kur'an'da genellikle olumsuz bir çağrışım taşıdığını ve gerçeği saptırma, aldatma ve insanları etkileme gücünü ifade ettiğini belirtir. Bu ayette 'mes'hûr', müşriklerin Peygamber'i akıl sağlığı yerinde olmayan, dış bir etki altında kalmış biri olarak gösterme çabasını yansıtır."},{"author":"Ebû Bekir es-Sicistânî","work":"Nüzhetü'l-Kulûb","detail":"Es-Sicistânî, 'sihir' kelimesinin 'gözü aldatan, gerçeği değiştiren' anlamında kullanıldığını ifade eder. 'Mes'hûr' ise, büyülenerek aklı ve iradesi elinden alınmış kişiyi tanımlar. Müşrikler, Peygamber'in davetini reddetmek için onu bu şekilde damgalamışlardır."}]}]}

## Bu Âyetin İşârî/Tasavvufî Olarak Ele Alındığı Eserler

- **Mü'minûn Sûresi** · *25/7-8*
- **Furkân Sûresi** · *25/8*
- **Mü'minûn Sûresi** · *25/7-8*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *25/8*
- **TB. Kelime-i Mûseviyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *25/8*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *25/8*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *25/8*
- **Kelime-i Mûseviyye** — Muhyiddin İbnü'l-Arabi · *25/8*
- **TB. Kelime-i Mûseviyye** — Terzibaba - Necdet Ardıç · *25/8*